![](\"http:\/\/img1.blogcu.com\/images\/h\/e\/l\/helenor\/lenin1919.gif\")
BUG\u00dcNK\u00dc DEVR\u0130MDE PROLETARYANIN G\u00d6REVLER\u0130 [1*]<\/p>\nBUG\u00dcNK\u00dc DEVR\u0130MDE PROLETARYANIN G\u00d6REVLER\u0130 [1*]<\/p>\n
Ancak 3 nisan gecesi Petrograd’a varabildi\u011fim i\u00e7in, 4 nisandaki toplant\u0131ya, devrimci proletaryan\u0131n g\u00f6revleri konusundaki raporumu, yetersiz haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131m\u0131 da g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde tutarak, do\u011fal olarak ancak kendi ad\u0131ma sunabildim.
Kendim i\u00e7in olsun, bana iyi niyetle kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlar i\u00e7in olsun, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak \u00fczere yapabildi\u011fim tek \u015fey, tezleri yaz\u0131l\u0131 olarak haz\u0131rlamak oldu. Bu yazd\u0131klar\u0131m\u0131 okudum ve metni Cereteli yolda\u015fa verdim. Yazd\u0131klar\u0131m\u0131 yava\u015f yava\u015f ve iki kez, \u00f6nce bol\u015feviklerin toplant\u0131s\u0131nda, sonra da bo1\u015feviklerle men\u015feviklerin ortak toplant\u0131s\u0131nda okudum.
Burada, kendi ki\u015fisel tezlerinmi \u00e7ok k\u0131sa a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 [sayfa 9] notlarla birlikte sunmaktay\u0131m; bunlar, raporumda, \u00e7ok daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak geli\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n
TEZLER<\/p>\n
1. Rusya a\u00e7\u0131s\u0131ndan, Lvov ve hempas\u0131n\u0131n yeni h\u00fck\u00fcmeti y\u00f6netiminde bile, bu h\u00fck\u00fcmetin kapitalist niteli\u011fi dolay\u0131s\u0131yla, tart\u0131\u015fma g\u00f6t\u00fcrmez bir emperyalist haydutluk sava\u015f\u0131 olarak kalan sava\u015f kar\u015f\u0131s\u0131ndaki tutumumuz, “sava\u015f\u0131, devrimci ama\u00e7larla sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrme” politikas\u0131nda hi\u00e7 bir \u00f6d\u00fcne izin vermez.<\/p>\n
“Sava\u015f\u0131, devrimci ama\u00e7larla sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrme” politikas\u0131n\u0131 ger\u00e7ekten hakl\u0131 g\u00f6sterecek bir devrimci sava\u015fa, bilin\u00e7li proletarya, ancak \u015fu ko\u015fullarla r\u0131za g\u00f6sterir: a) iktidar\u0131n, proletaryan\u0131n ve onun en yak\u0131n\u0131 (apparent\u00e9s) k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn yoksul unsurlar\u0131n\u0131n eline ge\u00e7mesi; b) her t\u00fcrl\u00fc ilhak\u0131n s\u00f6z de\u011fil, ger\u00e7ekten reddi; c) sermayenin b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0131karlar\u0131yla ba\u011flar\u0131n tam ve fiilen kopar\u0131lmas\u0131.
Devrimci ama\u00e7larla sava\u015f\u0131 sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrme politikas\u0131 yanl\u0131s\u0131 olan geni\u015f y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n, sava\u015f\u0131 toprak fethi i\u00e7in de\u011fil de bir zorunluluk olarak kabul eden bu y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n yads\u0131n\u0131lamaz iyi niyeti kar\u015f\u0131s\u0131nda ve bunlar\u0131n burjuvazi tarafmdan aldat\u0131ld\u0131klar\u0131 da g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde tutularak, kendilerine, yan\u0131lg\u0131lar\u0131 \u00f6zel bir sab\u0131r ve \u00f6zenle anlat\u0131lmal\u0131, sermaye ile emperyalist sava\u015f aras\u0131ndaki \u00e7\u00f6z\u00fclmez ba\u011f a\u00e7\u0131klanmal\u0131, sermayeyi devirmeksizin, ger\u00e7ekten demokratik bir bar\u0131\u015fla ve zorla kabul ettirilmeden, sava\u015f\u0131 sonu\u00e7land\u0131rman\u0131n olanaks\u0131z oldu\u011fu g\u00f6sterilmelidir.
Bu g\u00f6r\u00fc\u015f1erin, sava\u015f halinde bulunan orduda en geni\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcde propagandas\u0131n\u0131n \u00f6rg\u00fctlenmesi.
Karde\u015fle\u015fme.
2. Bug\u00fcnk\u00fc Rusya’da \u00f6zg\u00fcn olan \u015fey, proletaryan\u0131n bilin\u00e7 ve \u00f6rg\u00fctlenme d\u00fczeyinin yetersizli\u011finden \u00f6t\u00fcr\u00fc, iktidar\u0131 [sayfa 10] burjuvaziye vermi\u015f olan devrimin birinci a\u015famas\u0131ndan, iktidar\u0131 proletaryaya ve k\u00f6yl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn yoksul katlar\u0131na devredecek olan ikinci a\u015famas\u0131na ge\u00e7i\u015ftir.
Bu ge\u00e7i\u015fin \u00f6zelli\u011fi, bir yandan azami yasall\u0131kt\u0131r (l\u00e9galit\u00e9) (bug\u00fcn Rusya, sava\u015f halinde bulunan b\u00fct\u00fcn \u00fclkeler aras\u0131nda, d\u00fcnyan\u0131n en \u00f6zg\u00fcr \u00fclkesidir); \u00f6teyandan, y\u0131\u011f\u0131nlara kar\u015f\u0131 zor kullan\u0131lmamas\u0131, ve ensonu kapitalistlerin h\u00fck\u00fcmetine, bar\u0131\u015f\u0131n ve sosyalizmin o en amans\u0131z d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n h\u00fck\u00fcmetine kar\u015f\u0131 y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n g\u00f6stermekte olduklar\u0131 bilin\u00e7siz g\u00fcvendir.
Bu \u00f6zg\u00fcn durum, bizden, siyasal ya\u015fama hen\u00fcz g\u00f6zlerini a\u00e7m\u0131\u015f olan o muazzam proletarya y\u0131g\u0131nlar\u0131n\u0131n ba\u011fr\u0131nda parti \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6zel ko\u015fullar\u0131na kendinmizi uydurabilmemizi istemektedir.
3. Ge\u00e7ici h\u00fck\u00fcmet hi\u00e7 bir \u015fekilde desteklenmemelidir; b\u00fct\u00fcn vaatlerin ve \u00f6zellikle ilhaklardan vazge\u00e7ildi\u011fine ili\u015fkin vaatlerin tamamen yalan oldu\u011fu kan\u0131tlarla g\u00f6sterilmelidir. Bu h\u00fck\u00fcmetten, kapitalistlerin h\u00fck\u00fcmetinden, emperyalistli\u011fi b\u0131rakmas\u0131n\u0131 “talep etme” yerine -ki,bu, y\u0131\u011f\u0131nlar aras\u0131na bo\u015f hayal tohumlar\u0131 serpmek oldu\u011fu i\u00e7in, kabul edilemez- h\u00fck\u00fcmetin maskesinin d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi.
4. \u0130\u015f\u00e7i vekilleri sovyetlerinin \u00e7o\u011funlu\u011funda burjuvazinin etkisi alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olan ve bu etkiyi proletaryaya yayan halk\u00e7\u0131 sosyalistlerden sosyalist-devrimcilerden de ge\u00e7erek, \u00d6rg\u00fctlenme Komitesine[2*] (\u00c7heydze’ye, \u00c7ereteli’ye vb.), Steklov’a vb., vb. kadar, b\u00fct\u00fcn k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva oport\u00fcnist unsurlar\u0131n bloku kar\u015f\u0131s\u0131nda, partimizin az\u0131nl\u0131kta oldu\u011funun ve \u015fimdilik zay\u0131f bir az\u0131nl\u0131k olu\u015fturdu\u011fununun bilinmesi.
\u0130\u015f\u00e7i vekilleri sovyetlerinin m\u00fcmk\u00fcn olan biricik devrimci h\u00fckiimet olabilece\u011fini, ve bu y\u00fczden, bu h\u00fck\u00fcmet burjuvazinin etkisinde kald\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece, bizim g\u00f6revimizin, y\u0131\u011f\u0131nlara sab\u0131rla, y\u00f6ntemle ve dire\u015fkenlikle taktiklerindeki [sayfa 11] yan\u0131lg\u0131y\u0131, bu y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n pratik gereksinmelerini \u00f6zellikle g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde tutarak a\u00e7\u0131klamaktan ba\u015fka bir \u015fey olamayaca\u011f\u0131n\u0131 bu y\u0131\u011f\u0131nlara anlatmak.
Az\u0131nl\u0131kta oldu\u011fumuz s\u00fcrece, bir yandan da b\u00fct\u00fcn devlet iktidar\u0131n\u0131n i\u015f\u00e7i vekilleri sovyetlerine ge\u00e7mesinin gere\u011fini savunarak, y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n, yan\u0131lg\u0131lar\u0131n\u0131 deneyimlerle d\u00fczeltebilmeleri i\u00e7in bir ele\u015ftiri ve ayd\u0131nlatma \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yap\u0131yoruz.
5. Bir parlamenter cumhuriyet de\u011fil -\u00e7\u00fcnk\u00fc i\u015f\u00e7i vekilleri sovyetlerinden sonra, buna d\u00f6nmek, geriye bir ad\u0131m olurdu- temelden doru\u011fa kadar b\u00fct\u00fcn \u00fclkedeki i\u015f\u00e7iler, tar\u0131m \u00fccretlileri[*] ve k\u00f6yl\u00fc temsilcileri sovyetlerinin bir cumhuriyeti.
Polisin, ordunun[**] ve memurlar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131.
B\u00fct\u00fcn memurlar se\u00e7imle gelmeli ve gerekti\u011finde her zaman halk oyuyla g\u00f6revlerinden geri al\u0131nabilmelidir; memurlar\u0131n maa\u015flar\u0131 iyi bir i\u015f\u00e7inin ortalama \u00fccretinden y\u00fcksek olamaz.
6. Tar\u0131m program\u0131n\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131k merkezinin tar\u0131m \u00fccretlileri sovyetlerine aktar\u0131lmas\u0131.
B\u00fct\u00fcn b\u00fcy\u00fck toprak sahiplerinin topraklar\u0131n\u0131n zoral\u0131m\u0131.
\u00dclkedeki b\u00fct\u00fcn topraklar\u0131n ulusalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131; topraklar\u0131n, tar\u0131m \u00fccretlileri ve k\u00f6yl\u00fc vekilleri yerel sovyetlerinin emrine verilmesi. Yoksul k\u00f6yl\u00fc vekilleri sovyetlerinin kurulmas\u0131. Her b\u00fcy\u00fck arazinin (yerel ve \u00f6teki ko\u015fullar g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulundurularak. ve yerel kurumlarin \u00f6nerisi \u00fczerine 100 desiyatinden 300 desiyatine kadar) tar\u0131m \u00fccretlileri vekillerinin denetimi alt\u0131nda bulunan ve toplum hesab\u0131na \u00e7al\u0131\u015fan \u00f6rnek i\u015fletmeler haline getirilmesi. [sayfa 12]
7. \u00dclkenin b\u00fcy\u00fck bankalar\u0131n\u0131n i\u015f\u00e7i vekilleri sovyetlerinin denetimi alt\u0131na konulmu\u015f ulusal tek bir banka halinde derhal birle\u015ftirilmesi.
8. Do\u011frudan g\u00f6revimiz, sosyalizmin “ba\u015flat\u0131lmas\u0131” (“introduction”) de\u011fildir, yaln\u0131zca \u00fcretimin ve \u00fcr\u00fcnlerin da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n\u0131n i\u015f\u00e7i vekilleri sovyetleri taraf\u0131ndan denetlenmesine derhal ge\u00e7i\u015ftir.
9. Partinin g\u00f6revleri:
a.) En k\u0131sa zamanda parti kongresini toplant\u0131ya \u00e7a\u011f\u0131rmak;
b) parti program\u0131n\u0131 ba\u015f1\u0131ca \u015fu konularda de\u011fi\u015ftirmek:
(1) emperyalizm ve emperyalist sava\u015f konusunda;
(2) devlete kar\u015f\u0131 tutum ve bir “Devlet-Kom\u00fcn”\u00fc[***] istemimiz konusunda;
(3) eskimi\u015f olan asgari program\u0131 d\u00fczeltmek;
(c) partinin ad\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek.[****]
10. Enternasyonali yenilemek (r\u00e9nover).
Devrimci bir Enternasyonal, sosyal-\u015fovenlere kar\u015f\u0131 ve “merkez”e[*****] kar\u015f\u0131 bir Entemasyonal yarat\u0131lmas\u0131 giri\u015fimi.
Okurun, iyi niyetli kar\u015f\u0131 koyu\u015f1ar\u0131 neden istisnai bir “durum” olarak \u00f6zellikle belirtmek zorunda kald\u0131\u011f\u0131m\u0131 anlayabilmesi i\u00e7in, kendisini, Bay Goldenberg’in \u015fu itiraz\u0131n\u0131 tezlerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmaya davet ediyorum: Lenin, “i\u00e7 sava\u015f [sayfa 13] sanca\u011f\u0131n\u0131 devrimci demokrasinin ba\u011fr\u0131na dikti” (Bay Plehanov’un Edinstvo[3*] gazetesinden aktar\u0131l\u0131yor, n\u00b0 5).
Ger\u00e7ekten de bir inci de\u011fil mi?
Yazd\u0131m, a\u00e7\u0131kl\u0131yorum, yineliyorum: “Devrimci ama\u00e7larla sava\u015f\u0131 sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrme politikas\u0131 yanl\u0131s\u0131 olan geni\u015f y\u0131\u011f\u0131lar\u0131n, … yads\u0131namaz iyi niyeti kar\u015f\u0131s\u0131nda ve bunlar\u0131n burjuvazi taraf\u0131ndan aldat\u0131ld\u0131klar\u0131 da g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde tutularak, kendilerine, yan\u0131lg\u0131lar\u0131 \u00f6zel bir sab\u0131r ve \u00f6zenle anlat\u0131lmal\u0131”d\u0131r.
Oysa, kendilerine sosyal-demokrat diyen, ne geni\u015f tabakalara, ne de y\u0131\u011f\u0131nlar aras\u0131ndaki sava\u015f\u0131 sonuna kadar g\u00f6t\u00fcrme yanl\u0131lar\u0131na kat\u0131lan bu baylar, hi\u00e7 istiflerini bozmadan, g\u00f6r\u00fc\u015flerimi \u015f\u00f6yle belirtiyorlar: “\u0130\u00e7 sava\u015f (ki ne tezlerde, ne de raporda, i\u00e7 sava\u015ftan tek s\u00f6zc\u00fckle s\u00f6zedilmemi\u015ftir!) sanca\u011f\u0131n (!) devrimci demkrasinin ba\u011fr\u0131na (!!) dikti (!) …”
Bu ne demektir? Yahudi k\u0131r\u0131m\u0131 d\u00fczenleyenlerin k\u0131\u015fk\u0131rtmalar\u0131yla, Ruskaya Volya [4*] ile bunun aras\u0131nda ne fark var?
Yazd\u0131m, a\u00e7\u0131kl\u0131yorum, yineliyorum: “\u0130\u015f\u00e7i vekilleri sovyetlerinin m\u00fcmk\u00fcn olan biricik devrimci h\u00fck\u00fcmet olabilece\u011fini, ve bu y\u00fczden, … bizim g\u00f6revimizin, y\u0131\u011f\u0131nlara sab\u0131rla, y\u00f6ntemle ve dire\u015fkenlikle, taktiklerindeki yan\u0131lg\u0131y\u0131, bu y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n pratik gereksinmelerini \u00f6zellikle g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde tutarak a\u00e7\u0131klamaktan ba\u015fka bir \u015fey olamayaca\u011f\u0131n\u0131 bu y\u0131\u011f\u0131nlara anlatmak.”
Baz\u0131 itirazc\u0131lar, benim fikirlerimi “devrimci demokrasinin ba\u011fr\u0131nda i\u00e7 sava\u015fa” bir \u00e7a\u011fr\u0131 gibi g\u00f6stermektedirler!!
Ge\u00e7ici H\u00fck\u00fcmeeti el\u015ftirdim, \u00e7\u00fcnk\u00fc, o, vaatlerle yetindi, Kurucu Meclisin toplanmas\u0131 i\u00e7in ne yak\u0131n bir tarih ve hatta ne de genel olarak herhangi bir s\u00fcre saptad\u0131. Ben, Kurucu Meclisin i\u015f\u00e7i ve asker vekilleri sovyetleri olmadan [sayfa 14] toplanmas\u0131n\u0131n hi\u00e7 de g\u00fcven alt\u0131na al\u0131namayaca\u011f\u0131n\u0131 ve ba\u015fad\u0131s\u0131n\u0131n olanaks\u0131z oldu\u011funu g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m.
Ve i\u015fte, benim, Kurucu Meclisin en k\u0131sa zamanda toplanmas\u0131na kar\u015f\u0131 oldu\u011fumu san\u0131yorlar.
E\u011fer onlarca y\u0131ll\u0131k siyasal sava\u015f\u0131m, bana kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlar\u0131n iyi niyetini, ender bir istisna olarak kabul etmeyi \u00f6gretmemi\u015f olsayd\u0131, bu ifadeleri “saay\u0131klama” olarak nitelendirecektim.
Bay Plehanov, gazetesinde, benim konu\u015fmam\u0131, “say\u0131klama” olarak nitelendiriyor! Pek\u00e2l\u00e2 Bay Plehanov! Ama bak\u0131n siz, polemi\u011finizde, nas\u0131l sallapati, beceriksiz ve kavray\u0131\u015fs\u0131zs\u0131n\u0131z. E\u011fer iki saat boyunca sa\u00e7ma-sapan bir konu\u015fma yapt\u0131ysam, y\u00fczlerce dinleyici benim “hezeyan”\u0131ma nas\u0131l katlanabildi? Sonra, gazeteniz bu “hezeyan”\u0131 ortaya sermek i\u00e7in [konu\u015fmama] neden tam bir s\u00fctun ayi\u0131r\u0131yor? Bu olmad\u0131, hi\u00e7, olmad\u0131.
Elbette ki, ba\u011f\u0131r\u0131p \u00e7a\u011f\u0131rmak, s\u00f6vmek, b\u00fcy\u00fck \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar atmak, Marx ve Engels’in 1871, 1872, 1875’te, Paris Kom\u00fcn\u00fc[5*] deneyimi tahlili bi\u00e7imleri ve proletarya i\u00e7in zorunlu olan devletin do\u011fas\u0131 \u00fczerine olmas\u0131 s\u00f6ylediklerini anlatmaya, a\u00e7\u0131klamaya ve an\u0131msatmaya \u00e7al\u0131\u015fmaktan \u00e7ok daha kolayd\u0131r.
Eski-marksist Bay Plehanov, \u00f6yle g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ki, marksizmi an\u0131msamak istemiyor.
Alman sosyal demokrasisini 4 A\u011fustos 1914’te, “kokmu\u015f bir ceset” olarak nitelendiren Rosa Luxembourg’u anm\u0131\u015ft\u0131m. Peki Bay Plehanovlar, Goldenbergler ve hempalar\u0131, bundan, kimin ad\u0131na “gocunuyorlar”? \u015eoven olarak nitelenen Alman \u015fovenleri i\u00e7in mi?
\u0130\u015fte, kuyruklar\u0131 iyice s\u0131k\u0131\u015fm\u0131\u015f, s\u00f6zde sosyalist, ger\u00e7ekte \u015foven olan zavall\u0131 Rus sosyal-\u015fovenleri. [sayfa 15]<\/p>\n
V.\u0130. LEN\u0130N Dipnotlar<\/p>\n [*] Frans\u0131zca metinde: salair\u00e9 (\u00fccretli), \u0130ngilizce metinde: Labourer (emek\u00e7i). -\u00e7. BUG\u00dcNK\u00dc DEVR\u0130MDE PROLETARYANIN G\u00d6REVLER\u0130 [1*] Ancak 3 nisan gecesi Petrograd’a varabildi\u011fim i\u00e7in, 4 nisandaki toplant\u0131ya, devrimci proletaryan\u0131n g\u00f6revleri konusundaki raporumu, yetersiz haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131m\u0131 da g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde tutarak, do\u011fal olarak ancak kendi ad\u0131ma sunabildim. Kendim i\u00e7in olsun, bana iyi niyetle kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kanlar i\u00e7in olsun, \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak \u00fczere yapabildi\u011fim tek \u015fey, tezleri yaz\u0131l\u0131 olarak haz\u0131rlamak oldu. Bu yazd\u0131klar\u0131m\u0131 okudum […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[57],"tags":[],"class_list":["post-4442","post","type-post","status-publish","format-standard","category-vladimir-ilyic-lenin"],"yoast_head":"\n
1917 Nisan’\u0131nda yaz\u0131ld\u0131.
\u0130lk kez 7 Nisan 1917 tarihli Pravda<\/em> No\u00b0 26’da yay\u0131nland\u0131. <\/p>\n
[**] Yani, s\u00fcrekli ordunun yerini almak \u00fczere b\u00fct\u00fcn halk\u0131n silahlanmas\u0131.
[***] Yani Paris Kom\u00fcn\u00fc \u00f6rne\u011finde bir devlet.
[****] Resmi \u00f6nderleri (“Sava\u015f\u0131 sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrme yanl\u0131s\u0131” [ulusal savunma yanl\u0131s\u0131] ve duraksayan “kautskiciler” olan resmi \u00f6nderleri) b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada sosyalizme ihanet etmi\u015f ve burjuvazinin yan\u0131na ge\u00e7mi\u015f olan “sosyal-demokrasi” yerine, Kom\u00fcnist Partisi ad\u0131 al\u0131nmal\u0131d\u0131r.
[*****] Uluslararas\u0131 sosyal-demokraside “merkez” dlye adland\u0131r\u0131lan \u015fey, \u015fovenlerle (“sava\u015f\u0131 sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrme yanl\u0131lar\u0131”) enternasyonalistler aras\u0131nda bocalama e\u011filimidir. \u00d6rnegin Almanya’da Kautsky ve hempalar\u0131, Fransa’da Longuet ve hempalar\u0131, Rusya’da \u00c7heydze ve hempalar\u0131, \u0130talya’da Turati ve hempalar\u0131, \u0130ngiltere’de MacDonald ve hempalar\u0131 vb. gibi.
[1*] Pravda’n\u0131n 7 Nisan 1917 g\u00fcn\u00fc 26. say\u0131s\u0131nda N. Lenin imzas\u0131yla yay\u0131nlanan Bug\u00fcnk\u00fc Devrimde Proletaryan\u0131n g\u00f6revleri ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131, Lenin’in 4 (17) Nisan 1917’de Tauride saray\u0131ndaki iki toplant\u0131da okumu\u015f oldu\u011fu \u00fcnl\u00fc tezlerini i\u00e7ermektedir. (Bol\u015feviklerin toplant\u0131s\u0131 ve Rusya \u0130\u015f\u00e7i, Askeri Vekilleri Sovyetleri Konferans\u0131nda delege olan bol\u015feviklerin ve men\u015feviklerin ortak toplant\u0131s\u0131.) Bu yaz\u0131 Sosyal-Demokrat (Moskova), Proletari (Harkov), Krasnoyarski Rabo\u00e7i (Krasnoyarsk), Vperyod (Ufa), Bakinski Rabo\u00e7i (Bak\u00fc), Kafkaski Rabo\u00e7i (Tiflis) gibi bol\u015fvk gazetelerde ve ba\u015fka yay\u0131n organlar\u0131nda yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.
[2*] Rus Sosyal-Demokrat \u0130\u015f\u00e7i Partisi (RSD\u0130P) \u00d6rg\u00fctlenme Komitesi \u2014 Men\u015feviklerin Y\u00f6netim merkezi; 1912’de likidat\u00f6r men\u015feviklerin ve partiye kar\u015f\u0131 olan b\u00fct\u00fcn grup ve ak\u0131mlar\u0131n ortak kongresinde kurulmu\u015ftur. Men\u015fevik partisinin 1917 A\u011fustosunda Merkez Komitesinin se\u00e7ilmesine kadar eylemde bulunmu\u015flard\u0131.
[3*] Edinstvo. \u2014 1917 Mart’\u0131ndan Ekim ay\u0131na kadar Perrograd’da \u00e7\u0131kan g\u00fcnl\u00fck gazete, ba\u015fka bir ad alt\u0131nda Aral\u0131k 1917’de ve Ocak 1918’de de yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r; ba\u015f\u0131nda G. Plehanov bulunuyordu. Sava\u015f\u0131 sonuna kadar s\u00fcrd\u00fcrme politikas\u0131ndan yana a\u015f\u0131r\u0131 sa\u011f-kanat men\u015fevikleri birle\u015ftirdi ve ge\u00e7ici burjuva h\u00fck\u00fcmetini kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131z destekledi; bu gazete, bol\u015fevik partisine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.
[4*] Ruskaya Volya. \u2014 Baz\u0131 b\u00fcy\u00fck bankalar taraf\u0131ndan kurulan ve mali bak\u0131mdan beslenen burjuva g\u00fcnl\u00fck gazetesi. Bol\u015feviklere kar\u015f\u0131 en insafs\u0131z bir propaganda y\u00fcr\u00fct\u00fcyordu. Lenin, bu gazetenin en i\u011fren\u00e7 burjuva gazetelerinden biri oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015fti. Petrograd’da Aral\u0131k 1916’dan Ekim 1917’ye kadar yay\u0131nland\u0131.
[5*] Bkz. K. Marks-F. Engels, Kom\u00fcnist Parti Manifestosu, 1872 Almanca Bask\u0131s\u0131na \u00d6ns\u00f6z.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"