{"id":4524,"date":"2010-04-28T12:59:06","date_gmt":"2010-04-28T09:59:06","guid":{"rendered":"http:\/\/localhost\/wordpress\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/"},"modified":"2010-04-28T12:59:06","modified_gmt":"2010-04-28T09:59:06","slug":"turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer"},"content":{"rendered":"

T\u00fcrkiye\u2019de travesti ve transseks\u00fceller her g\u00fcn \u00e7ok farkl\u0131 \u015fekillerde \u015fiddete maruz kal\u0131yorlar. Bu \u015fiddet, g\u00fcnl\u00fck \u015fiddet ya da sistematik \u015fiddet olabilir. G\u00fcnl\u00fck \u015fiddetten kast\u0131m g\u00fcn\u00fcn herhangi bir saatinde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131, kaba kuvvet kullan\u0131m\u0131 \u015feklinde kendilerine y\u00f6nelebilen bir \u015fiddetken; sistematik \u015fiddet ile anlatmak istedi\u011fim daha ziyade 1996 y\u0131l\u0131nda \u00dclker Sokak ve ge\u00e7ti\u011fimiz bahar Eryaman\u2019da ya\u015fanan olaylar. \u00dclker Sokak, \u0130stanbul\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilecek Habitat II kapsam\u0131nda \u201ctemizlenmesi gereken\u201d yerlerden biriydi. G\u00fczelim \u0130stanbul\u2019umuzu kirleten sokak k\u00f6pekleri ve tinercilerle birlikte, etrafta dola\u015fmas\u0131 g\u00f6z zevkimizi bozan ve daha da \u00f6nemlisi \u201cter\u00f6r\u201d yaratan travesti ve transseks\u00fceller de ortadan kald\u0131r\u0131lmal\u0131yd\u0131. Bu s\u00fcrede Cihangir ve Beyo\u011flu taraflar\u0131ndaki ev de\u011ferleri artarken \u00dclker Sokak\u2019ta pek \u00e7ok dairesi bulunan ev sahiplerinin, bu sokaktaki evlerinde \u201c\u00e7al\u0131\u015fan\u201d travesti ve transseks\u00fceller nedeniyle bu art\u0131\u015ftan yararlanamamas\u0131 da bu durumu tetikledi. Ve bir kampanya ba\u015flad\u0131\u2026 D\u00f6nemin polis amiri Hortum S\u00fcleyman[1], renk renk hortumlar\u0131n\u0131 kap\u0131p geldi. Travestilerin toplumdan temizlenmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnen \u00fclk\u00fcc\u00fc gen\u00e7ler ise T\u00fcrk bayraklar\u0131n\u0131 kapt\u0131klar\u0131 gibi soka\u011fa ak\u0131n ettiler[2]. Soka\u011f\u0131n ba\u015f\u0131 ve sonu tutuldu. Esnaf\u0131n travesti ve transseks\u00fcellerle al\u0131\u015fveri\u015f yapmas\u0131 yasakland\u0131. G\u00fcn\u00fcn \u00e7e\u015fitli saatlerinde ev bask\u0131nlar\u0131 d\u00fczenlendi; kap\u0131lar k\u0131r\u0131ld\u0131, bir\u00e7ok ki\u015fi d\u00f6v\u00fcld\u00fc, yaraland\u0131, evlerinden at\u0131ld\u0131. Bu durumun sistematik bir \u015fiddet olmas\u0131n\u0131n nedeni ise devlet deste\u011fi ile yap\u0131lmas\u0131 (polisin m\u00fcdahale etmemesi ya da usuls\u00fcz bask\u0131nlar yapmas\u0131) ve benzer s\u00fcre\u00e7lerin \u0130zmir Alsancak\u2019ta daha sonra da Ankara Eryaman\u2019da tekrar etmesi.[3]<\/p>\n

Bu anlat\u0131lardan sadece fiziksel-kaba g\u00fcce dayal\u0131 bir \u015fiddet alg\u0131s\u0131 ortaya \u00e7\u0131ks\u0131n istemem. Bunun \u00f6tesinde \u00e7ok farkl\u0131 \u015fiddet deneyimleri de ya\u015f\u0131yorlar. \u00d6rne\u011fin cinsel kimliklerinden \u00f6t\u00fcr\u00fc toplumdan d\u0131\u015flan\u0131yorlar, kimlikleri g\u00fcnl\u00fck konu\u015fmalarda k\u00fcf\u00fcr olarak kullan\u0131-l\u0131yor ya da medyada \u201cter\u00f6rist\u201d olarak yer buluyorlar.<\/p>\n

Peki, onlar bu \u015fiddet ve d\u0131\u015flanmaya kar\u015f\u0131 nas\u0131l tepki veriyorlar? Travesti ve transseks\u00fceller son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r e\u015fcinsel \u00f6rg\u00fctlerin i\u00e7erisinde m\u00fccadele ediyorlar. Ayr\u0131ca kendi \u00f6rg\u00fctlerini de kuruyorlar. Bu dernekler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile hem en temel hukuksal haklara kavu\u015fmaya hem de toplumsal g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck kazanarak kendilerini ve de toplumu bilin\u00e7lendirmeye ve b\u00f6ylelikle cinsel kimliklerine kar\u015f\u0131 olan \u00f6nyarg\u0131y\u0131 y\u0131kmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n

Direni\u015flerinin bu \u00f6rg\u00fctl\u00fc aya\u011f\u0131 elbette \u00e7ok \u00f6nemli ve yaz\u0131n\u0131n sonunda bu konuyu da tart\u0131\u015faca\u011f\u0131m. Ancak benim as\u0131l ilgimi \u00e7eken ve yaz\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturacak olan k\u0131s\u0131m, g\u00fcndelik pratikler i\u00e7erisinde ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri (ya da ger\u00e7ekle\u015ftiremedikleri) direni\u015fi anlayabilmek. Yaz\u0131n\u0131n giri\u015finde temel olarak sadece \u015fiddetten bahset-memin sebebi travesti ve transseks\u00fcellerin iktidar ili\u015fkilerindeki yerinin daha \u00e7ok \u015fiddete maruz kalmak \u00fczerinden belirlenmesidir. Zaten inceleyece\u011fim direni\u015f pratikleri de temelde \u015fiddet kar\u015f\u0131s\u0131nda geli\u015ftirilen pratiklerdir.<\/p>\n

\u0130ktidar ile kastedilen ise sadece devlet iktidar\u0131 de\u011fildir. Travestiler sadece polisle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmazlar. \u201c\u0130ktidar ili\u015fkileri bir kad\u0131nla erkek aras\u0131nda, bilenle bilmeyen aras\u0131nda, ana-babayla \u00e7ocuk aras\u0131nda, ailede vard\u0131r. Toplumda binlerce, binlerce iktidar ili\u015fkisi vard\u0131r ve sonu\u00e7 olarak g\u00fc\u00e7 ili\u015fkileri, dolay\u0131s\u0131yla k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7at\u0131\u015fmalar, bir anlamda mikro-m\u00fccadeleler vard\u0131r.\u201d (Foucault, 2003: 175) \u00dclker Sokak\u2019ta ya\u015fanan \u00e7at\u0131\u015fmalara bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda elinde T\u00fcrk bayra\u011f\u0131 olan \u00fclk\u00fcc\u00fc gen\u00e7leri, sokaktaki bir\u00e7ok dairenin sahibi olan G\u00fcng\u00f6r Gider\u2019i[4] ve hatta Ayazpa\u015fa G\u00fczelle\u015ftirme Derne\u011fi\u2019ni g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Ge\u00e7ti\u011fimiz A\u011fustos ay\u0131nda Bursa G\u00f6kku\u015fa\u011f\u0131 Derne\u011fi\u2019ni basanlar ise devlet ya da onun arac\u0131 olan polis de\u011fil, Bursaspor taraftarlar\u0131d\u0131r. Medyan\u0131n da bu iktidar ili\u015fkilerinde k\u00fc\u00e7\u00fcmsenemeyecek bir yeri vard\u0131r. Toplumda travestilerle ilgili (\u00f6n)yarg\u0131lar\u0131n olu\u015fturuldu\u011fu as\u0131l yer de zaten buras\u0131d\u0131r. Sald\u0131r\u0131ya u\u011frayan onlar oldu\u011fu gibi \u201cter\u00f6r\u00fc yaratanlar\u201d da hep onlar olmu\u015ftur. Bu \u00f6rneklere bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda hem iktidar ili\u015fkileri i\u00e7inde bulunan akt\u00f6rlerin fazlal\u0131\u011f\u0131 ile hem de iktidar ili\u015fkisinin kendisinin \u00e7e\u015fitlili\u011fi ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Ancak \u00e7ekirdekteki s\u00f6ylem farkl\u0131 vurgular kazanmakla beraber temelde ayn\u0131 kal\u0131yor.<\/p>\n

B\u00fct\u00fcn bu ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015fl\u0131\u011fa ra\u011fmen travesti ve transseks\u00fcellerin ka\u00e7\u0131\u015f noktalar\u0131 vard\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u201cTamamen muzaffer olan, dolay\u0131s\u0131yla tahakk\u00fcm\u00fc s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lamayan iktidar ili\u015fkileri yoktur.\u201d \u015eiddete kar\u015f\u0131 \u015fiddetle, medyaya alternatif bilgi kanallar\u0131yla (ki kendi \u00e7\u0131kard\u0131klar\u0131 dergileri vard\u0131r: Gac\u0131), toplumsal d\u0131\u015flanmaya kendi i\u00e7lerindeki dayan\u0131\u015fmayla, ataerki ve homofobiye ise toplumsal cinsiyet kal\u0131plar\u0131n\u0131 y\u0131kan bedenleri ile direnirler. Zaten bu direni\u015f, bir noktada iktidar ili\u015fkilerini su y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131r; tek tiplili\u011fin, normalli\u011fin ve itaatk\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n reddi ile ba\u015flar ve b\u00f6ylece iktidar ili\u015fkilerini g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lar. Bu ba\u011flamda direni\u015f ve iktidar birbirlerini d\u0131\u015flamaz, tam tersine birbirlerinden ayr\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemezler. Evlatl\u0131ktan reddedilme bask\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131n cinsiyetlerini de\u011fi\u015ftirmeleri, \u201casker olacak aslan o\u011flun\u201d kad\u0131n \u201cgibi\u201d ya da kad\u0131n olmas\u0131 bir taraftan ailedeki (ve genel olarak toplumdaki) iktidar ili\u015fkilerini g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131larken bir taraftan da \u201cka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak direni\u015fe yol a\u00e7ar.\u201d (Foucault, 2003: 176)<\/p>\n

Travesti ve transseks\u00fcellerin g\u00fcndelik hayat pratiklerini, \u00e7e\u015fitli platformlarda verdikleri m\u00fccadeleyi direni\u015f olarak anlayabilir miyiz? Bu soruyu cevaplayabilmek i\u00e7in se\u00e7ti\u011fim baz\u0131 \u00f6rnekler \u00fczerinden gitmek istiyorum. \u00dcst\u00fcnde duraca\u011f\u0131m noktalar yeg\u00e2ne direni\u015f pratikleri de\u011fildir; hem de b\u00fct\u00fcn travesti ve transseks\u00fceller i\u00e7in ge\u00e7erli de\u011fildir. Bu yaz\u0131da maalesef homojen ve evrensel bir travesti ve transseks\u00fcel kimli\u011fi, tan\u0131m\u0131 ve deneyimleri varm\u0131\u015f gibi bahsediyorum. Ancak b\u00f6yle olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilincinde oldu\u011fumu da belirtmek isterim.<\/p>\n

Bana g\u00f6re, direni\u015fin ilk ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 nokta bedenin de\u011fi\u015ftirilmesi. Foucault, bunu direni\u015f olarak kabul eder miydi (ya da bu konu \u00fczerine bir yorumu var m\u0131) bilmiyorum. Sonu\u00e7ta, travesti ve transseks\u00fceller asl\u0131nda modern \u00f6zneler. Cinsiyet de\u011fi\u015ftirme ame-liyat\u0131, hormon ila\u00e7lar\u0131, estetik cerrahi; modern t\u0131bb\u0131n sayesinde m\u00fcmk\u00fcn olabiliyor. Yani bedenlerinin var olu\u015fu asl\u0131nda modernite ile m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131nm\u0131\u015f durumda. Bu ba\u011flamda modern sistemin d\u0131\u015f\u0131nda de\u011filler. Ancak kar\u015f\u0131 durduklar\u0131 toplumsal rolleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131rsak, modern \u00f6znelerin uymas\u0131 gereken \u201cnormalli\u011fin\u201d d\u0131\u015f\u0131nda kald\u0131klar\u0131 ink\u00e2r edilemez. \u201cDo\u011fal\u201d kabul edilen cinsiyet rollerini y\u0131kmaktad\u0131r travesti ya da transseks\u00fcel bedeni. Travesti ve transseks\u00fcellere e\u015fcinsel hareketin bir grubundan gelen ele\u015ftiri, travesti ve transseks\u00fcellerin var olan cinsiyet rollerini tekrar \u00fcrettikleridir. E\u015fcinsel olup ikili cinsiyet anlay\u0131\u015f\u0131na bir \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc alternatif sunmak yerine var olan kal\u0131plardan birini tercih etmekle ve e\u015fcinsel m\u00fccadeleye ket vurmakla su\u00e7lan\u0131rlar. Yine baz\u0131 travestiler, fuhu\u015ftan para kazanmak i\u00e7in rol yapan e\u015fcinseller olmakla su\u00e7lan\u0131r. Travestilik ve transseks\u00fcellik e\u015fcinsellikten farkl\u0131 m\u0131d\u0131r, kendi i\u00e7lerinde samimi ya da tutarl\u0131 m\u0131d\u0131rlar ya da cinsiyet de\u011fi\u015ftirme nedenleri nedir gibi tart\u0131\u015fmalar benim konumun d\u0131\u015f\u0131nda kal\u0131yor. Benim vurgulamak istedi\u011fim nokta, kad\u0131nl\u0131ktan erkekli\u011fe ya da erkeklikten kad\u0131nl\u0131\u011fa ge\u00e7menin asl\u0131nda var olan kal\u0131plara uyman\u0131n \u00f6tesinde onlar aras\u0131ndaki s\u0131n\u0131r\u0131 y\u0131kt\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Cinsiyetin do\u011fal bir veri oldu\u011fu kabul\u00fcn\u00fc \u00e7\u00fcr\u00fctmektedir. Tan\u0131m\u0131, rolleri ve kurallar\u0131, i\u00e7sel-le\u015ftirilmi\u015f ve normalle\u015ftirilmi\u015f kal\u0131plara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaktad\u0131rlar.<\/p>\n

Hapishanenin Do\u011fu\u015fu\u2019nda (Discipline and Punish: The Origine of the Prison) Foucault, iktidar\u0131n bedene n\u00fcfuz etmesini ve tahakk\u00fcm\u00fcn\u00fc beden \u00fcst\u00fcne kurmas\u0131n\u0131 anlat\u0131r. Bunu da asker bedeninin tarihsel de\u011fi\u015fimi ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc \u00fczerinden yapar. Bu durum sadece askerlere \u00f6zg\u00fc de\u011fildir. Kad\u0131n ve erkek bedenleri de, her toplumda farkl\u0131 olmakla beraber, belirli \u015fekillerde tan\u0131mlanm\u0131\u015flard\u0131r ve \u00e7e\u015fitli kurumlarla bu tan\u0131mlar normalle\u015ftirilmi\u015ftir. Bir ki\u015finin bu tan\u0131mlar\u0131 a\u015fmas\u0131 ve kendi bedeni \u00fczerinde kendi iktidar\u0131n\u0131 kurmas\u0131, bedenini \u201cuysall\u0131ktan\u201d \u00e7\u0131kararak onu d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmesi, toplumsal iktidar\u0131 sarsar. Farkl\u0131 stratejilerle bu ba\u015fkald\u0131rmaya cevap verir: \u201c\u00dcniversite mezunu, yabanc\u0131 dil bilen bir travesti neden i\u015f bulamaz?\u201d. Bu asl\u0131nda basit bir soru gibi g\u00f6z\u00fckse de cevab\u0131 \u00e7ok karma\u015f\u0131kt\u0131r. Transsek-s\u00fcellere i\u015f verilmeyece\u011fine dair bir kanun ya da i\u015fverene uygulanan bir yapt\u0131r\u0131m yoktur. Zaten iktidar ili\u015fkileri sadece yasalar ile sa\u011flanmaz- ki yasalarda da cinsiyet de\u011fi\u015ftirmek yasaklanmam\u0131\u015ft\u0131r. O halde toplumun \u00e7ok daha fazla i\u00e7ine n\u00fcfuz etmi\u015f iktidar ili\u015fkileri ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z; ataerkil ya da heteroseksist s\u00f6ylemin bir manada tezah\u00fcr\u00fc ile. Bedenler \u00fczerinde kurulmu\u015f olan normlar, toplum taraf\u0131ndan onaylanm\u0131\u015ft\u0131r ve bunun bek\u00e7ili\u011fini yapacak, gerekirse travesti ve transseks\u00fcellere i\u015f vermeyerek onlar\u0131 cezaland\u0131racak olan yine toplumdur.<\/p>\n

Travesti ya da transseks\u00fcel olman\u0131n bir direni\u015f oldu\u011funu b\u00f6yle bir ba\u011flam i\u00e7erisinden kabul ediyorum. B\u00f6yle bir karar ald\u0131klar\u0131nda, tercihte bulunduklar\u0131nda ne ile kar\u015f\u0131la\u015facaklar\u0131n\u0131 biliyorlar asl\u0131nda. Buna ra\u011fmen bu karar\u0131n al\u0131nmas\u0131 \u201cuysal\u201d bir beden olmaktan \u00e7\u0131k\u0131p beden \u00fczerinde kendi iktidar\u0131n\u0131 kurmas\u0131 ve bunu yaparken de ailesi de dahil olmak \u00fczere i\u00e7inde bulundu\u011fu t\u00fcm iktidar ili\u015fkilerini kar\u015f\u0131s\u0131na almas\u0131 direni\u015ftir. \u201cTek tiple\u015ftirmeye\u201d ve de \u201cs\u0131radan-la\u015ft\u0131rmaya\u201d kar\u015f\u0131 bir direni\u015f.<\/p>\n

Ba\u015fka bir direni\u015f noktas\u0131 olarak, travesti ve transseks\u00fcellerin birlikte ya\u015famalar\u0131n\u0131 g\u00f6sterebiliriz. \u0130stanbul\u2019da, \u00f6zellikle Beyo\u011flu\u2019na yak\u0131n sokaklarda, birbirine yak\u0131n evlerde beraber ya\u015fam\u0131\u015flar. \u00d6rne\u011fin \u00dclker Sokak sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan \u00f6nce sokakta 70 kadar travesti ve transseks\u00fcel ya\u015f\u0131yormu\u015f. Ge\u00e7ti\u011fimiz ilkbaharda talan edilen Erya-man\u2019da ise 30 kadar travesti ve transseks\u00fcel ya\u015f\u0131yormu\u015f. Beraber ya\u015faman\u0131n anlam\u0131 ne? \u00d6ncelikle bu, hayatta kalman\u0131n bir yolu onlar i\u00e7in. \u00c7o\u011funlu\u011fun fuhu\u015f yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak, \u015fiddetle hatta \u00f6l\u00fcmle aralar\u0131nda mesafe pek de fazla de\u011fil. Ayn\u0131 sokakta ya\u015faman\u0131n ilk olarak b\u00f6yle bir amac\u0131 var: Hayatta kalma. Di\u011fer bir ama\u00e7 ise kendilerine \u201cya\u015fam alanlar\u0131\u201d a\u00e7mak. \u00dclker Sokak\u2019tan bahsederken oray\u0131 \u201cimparatorluk\u201d ya da \u201cLubunistan\u201d olarak tan\u0131ml\u0131yor oran\u0131n eski yerlileri, ne de olsa orada onlar\u0131n \u201cborusu \u00f6terdi!\u201d D\u0131\u015fland\u0131klar\u0131, g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131l\u0131nd\u0131klar\u0131 \u015fehirde var olu\u015flar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilecek, rahat\u00e7a dola\u015fabilecek, kendilerini g\u00fcvende hissedebilecekleri bir alan yaratm\u0131\u015f oluyorlard\u0131 b\u00f6ylece. Orada iktidar ili\u015fkilerinin dengesi bozuluyor, asimetri -tamamen olmasa da- ortadan kalk\u0131yordu.<\/p>\n

Ayn\u0131 mek\u00e2n\u0131 payla\u015fman\u0131n travesti ve transseks\u00fcellere ortak bir \u00fcslup kazand\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 da s\u00f6yleyebiliriz. Kendilerine dayat\u0131lan, kabul ettirilmeye \u00e7al\u0131\u015fan s\u00f6yleme alternatif olarak olu\u015fan bu \u00fcslup, onlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u201csilaht\u0131r\u201d ve \u201cnormalle\u015ftirmeye-ehlile\u015ftirmeye kar\u015f\u0131 direnmeyi sa\u011flar\u201d (Selek, 2001: 20). Bu \u00fcsluba en g\u00fczel \u00f6rnek kendi dilleridir: Lubunca. Bu dil, kendileri gibi d\u0131\u015flanm\u0131\u015f ba\u015fka bir kesimin, \u00c7ingenelerin dillerinden etkilenilerek olu\u015fturulmu\u015ftur. Travesti ve transseks\u00fceller kendilerine Lubunya derler. Paparon, boby, laky gibi kelimeler polis anlam\u0131na gelir. Gac\u0131 (kad\u0131n), la\u00e7o (erkek), \u015fugar (tatl\u0131, g\u00fczel) yan\u0131 s\u0131ra s\u0131k s\u0131k \u201cziyaret ettikleri\u201d z\u00fchrevi hastal\u0131klar hastanesine ise cancan derler. 100\u2013200 kelimeden olu\u015fan bu dil elbette onlar\u0131n birbirleriyle tamamen anla\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flamaz. Ancak \u015fifreli konu\u015fmak durumunda olduklar\u0131 zamanlarda, onlara g\u00f6rece bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck alan\u0131 a\u00e7ar. Ortak pratiklerden do\u011fan ortak bir \u00fcslubun olu\u015fturulmas\u0131 travestilik ve transseks\u00fcelli\u011fin cinsel tercihten \u00f6te bir kimli\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015fmesini ve dayan\u0131\u015fman\u0131n-m\u00fccadelenin artmas\u0131na da vesile olacakt\u0131r. Maruz kald\u0131klar\u0131 d\u0131\u015flanma ya da \u015fiddetin tek tek bireylere kar\u015f\u0131 de\u011fil, bu kimliklere y\u00f6nelik oldu\u011funun fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 bu ortak alanlarla ve ortak \u00fcslupla olu\u015fmu\u015ftur. Bu nedenle hi\u00e7 tan\u0131mad\u0131klar\u0131 bir travesti ya da transseks\u00fcel \u00f6lse cenazesi i\u00e7in hep beraber para toplarlar ya da davas\u0131 varsa hep beraber giderler. Cancanda ya da karakoldaki a\u015fa\u011f\u0131lama ve i\u015fkencelere beraber dayan\u0131rlar. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u201cberaberlik korkuyu azalt\u0131r\u201d [5]<\/p>\n

M\u00fccadelelerinin ba\u015fka bir aya\u011f\u0131n\u0131nsa g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck kazanmak oldu\u011funu s\u00f6yleyebiliriz. Asl\u0131nda sahip olduklar\u0131 bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck var: Gazetelerin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc sayfalar\u0131ndaki \u201cvah\u015fet\u201d, \u201cter\u00f6r\u201d ve \u201crezillik\u201d man\u015fetleriyle beraber verilen foto\u011fraflar\u0131 ya da ana haber b\u00fclten-lerinde son s\u0131ray\u0131 alan genellikle bir kavga s\u0131ras\u0131nda \u00e7ekilmi\u015f ya da \u201cotoban fareleri\u201d[6] jeneri\u011fi ile verilen \u201cg\u00f6r\u00fcnt\u00fcler\u201d. Toplumdaki bu alg\u0131y\u0131 y\u0131kmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Bir d\u00f6nem \u00e7e\u015fitli televizyon programlar\u0131na \u00e7\u0131karak kendilerini ifade etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar, ancak ya s\u00f6zleri \u00e7arp\u0131t\u0131ld\u0131 ya da \u00e7e\u015fitli provokasyonlara maruz kald\u0131lar. \u0130majlar\u0131 de\u011fi\u015fmedi, hatta daha da karikat\u00fcrle\u015ftirildi. \u00d6zellikle son y\u0131llarda \u00e7e\u015fitli parti ya da sivil toplum kurulu\u015flar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015farak hem devlete hem topluma g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. Devlete g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmaktan kast\u0131m, hukuksal m\u00fccadeleleri. Bir yandan dernek a\u00e7abilmek i\u00e7in hukuksal m\u00fccadele verirken bir yandan da birey haklar\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131ndaki eksikliklerle u\u011fra\u015f\u0131yorlar. Ancak hukuksal m\u00fccadele elbette tek ba\u015f\u0131na anlaml\u0131 de\u011fil. Sonu\u00e7ta kar\u015f\u0131s\u0131nda durduklar\u0131 tek iktidar devlet de\u011fil. Bu nedenle sivil toplum kurulu\u015flar\u0131nda aktif olarak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 \u00f6nemli bir yerde duruyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc kendi durumlar\u0131n\u0131 savunmakla yetinmeyip, ayn\u0131 zamanda varolu\u015flar\u0131n\u0131 toplum nezdinde olumlamak da kar\u015f\u0131lar\u0131nda bir zorunluluk olarak duruyor. Bu olumlaman\u0131n yaln\u0131zca kimlik olarak de\u011fil, yarat\u0131c\u0131 g\u00fc\u00e7 olarak da ger\u00e7ekle\u015fmesi \u00f6nemli. Bu da ancak toplumsal ileti\u015fim ile ger\u00e7ekle\u015febilir.<\/p>\n

\u0130leti\u015fim kurmada sanatsal yarat\u0131lar\u0131n\/aktivitelerin \u00f6nemi \u00e7oktur. \u00dclker Sokak ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 yaparken P\u0131nar Selek, \u201cSokak Sanat\u00e7\u0131lar\u0131 At\u00f6lyesi\u201dni kurmu\u015f. At\u00f6lyelere sokak \u00e7ocuklar\u0131, \u00f6\u011frenciler, travestiler ve ev kad\u0131nlar\u0131 kat\u0131lm\u0131\u015f. \u0130lk ba\u015flarda kat\u0131lan gruplar birbirleri ile konu\u015fmay\u0131 reddetmi\u015fler, ancak faaliyetler ilerledik\u00e7e, \u00fcretim yap\u0131ld\u0131k\u00e7a farkl\u0131 gruplar birbirleriyle ileti\u015fime ge\u00e7meye ba\u015flam\u0131\u015flar. P\u0131nar Selek\u2019in ifadesi ile: \u201cBulu\u015fma sanatla oldu. Farkl\u0131 gruplar birbirlerinin dilini sanatla \u00e7\u00f6zd\u00fcler. Yava\u015f yava\u015f birbirlerini tan\u0131d\u0131lar, \u00e7\u00fcnk\u00fc her ifade bi\u00e7imi ile ileti\u015fim kurdular. \u00c7amurlar\u0131n, seslerin, ka\u011f\u0131tlar\u0131n ortas\u0131nda k\u0131sa bir tarih ya\u015fand\u0131. Bu k\u0131sa tarih bize, erkek egemenli\u011fine dayal\u0131 olarak kurulan ve onu me\u015frula\u015ft\u0131ran uzun tarihi yeniden yazma umudunu ve \u00f6zg\u00fcvenini kazand\u0131rd\u0131.\u201d[7] P\u0131nar Selek\u2019in bu yorumu, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fant\u0131m\u0131z\u0131n pek \u00e7ok alan\u0131n tahakk\u00fcm alt\u0131nda olmas\u0131na ra\u011fmen bu tahakk\u00fcm ili\u015fkisine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kabilecek, hatta g\u00fc\u00e7 ili\u015fkisini tersine \u00e7evirebilecek alanlar\u0131n oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Kendimizi iktidar ili\u015fkilerinin d\u0131\u015f\u0131na yerle\u015ftiremesek, ondan ba\u011f\u0131ms\u0131z olamasak da bu durumu her zaman d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebiliriz. Sanatsal yarat\u0131c\u0131l\u0131k da bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn ara\u00e7lar\u0131ndan biridir. \u00c7\u00fcnk\u00fc yarat\u0131c\u0131l\u0131k, her ne kadar i\u00e7inde bulunulan iktidar ili\u015fkilerinden tamamen ba\u011f\u0131ms\u0131z olamasak da, kontrol\u00fcn en aza indi\u011fi ve belki de y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yerdir. Yarat\u0131c\u0131l\u0131k ile bir eylem ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011finde, yani bir \u201c\u015fey\u201d yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise tahakk\u00fcm, bir nebze de olsa, k\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olur. \u201cSokak Sanat\u00e7\u0131lar\u0131 At\u00f6lyesi\u201d \u00fcrettiklerini sergilemi\u015ftir de. B\u00f6ylece belli bir deneyimin payla\u015f\u0131lmas\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Ancak mevcut iktidar ili\u015fkilerinin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc sa\u011flamak hi\u00e7 de kolay de\u011fil. Sonu\u00e7ta travesti ve transseks\u00fceller 1996\u2019da \u00dclker Sokak\u2019tan, 2006\u2019da Eryaman\u2019dan \u201ctemizlendiler\u201d. Lubunistan \u0130mparatorlu\u011fu \u00e7\u00f6kt\u00fc, geriye tek tek kaleler kald\u0131. Geride kalanlar, ka\u00e7anlar\u0131 yeterince direnmemekle, m\u00fccadele etmemekle, bencil davranmakla su\u00e7lad\u0131. Ancak \u00dclker Sokak\u2019ta kaba kuvvete kar\u015f\u0131 direnmeyi s\u00fcrd\u00fcrmek onlara pek bir \u015fey katmayacakt\u0131 belki de. \u00c7\u00fcnk\u00fc maruz kald\u0131klar \u015fiddet tekil bir olay olman\u0131n \u00f6tesinde, travesti ve transseks\u00fcel kimli\u011fine y\u00f6neltilen sistematik bir \u015fiddet. Bu nedenle tek tek \u00f6znelerin verdikleri direni\u015fle bu olaylar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesini beklemek, sorunu hem tarihsizle\u015ftirir, hem de iktidar ili\u015fkilerini g\u00f6rmemizi engeller. (\u015eunu belirtmeliyim ki bireysel direni\u015fin \u00f6nemsiz oldu\u011funu kesinlikle s\u00f6ylemiyorum, ancak toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn, direni\u015f bireysel -sadece birka\u00e7 travesti ve transseks\u00fcelin direni\u015fi olarak- kald\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece ger\u00e7ekle\u015femeyece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.) Bir taraftan travesti ve transseks\u00fceller daha \u00f6nce de farkl\u0131 \u015fehirlerde \u201ctemizlenme\u201d operasyonlar\u0131na u\u011fram\u0131\u015flar, di\u011fer taraftansa travesti ve transseks\u00fcel kimli\u011fine y\u00f6neltilen nefretin \u00f6tesinde o b\u00f6lgelerdeki rant kavgalar\u0131n\u0131n aras\u0131nda kalm\u0131\u015flard\u0131r. Bu nedenle, belki de g\u00fcd\u00fclmesi gereken strateji, cinsel kimlikler \u00fczerine odaklanarak \u00f6zc\u00fc bir yap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015fmeyen, farkl\u0131 boyutlar\u0131 da i\u00e7ine alabilecek bir yap\u0131da olmal\u0131. Bu da zaten daha \u00f6nce de\u011findi\u011fim \u00fcslup, yani travesti ve transseks\u00fcellerin kendi aralar\u0131nda olu\u015fturduklar\u0131 dil meselesine geri g\u00f6t\u00fcr\u00fcyor bizi. Farkl\u0131 kimliklerle ileti\u015fim halinde ve g\u00fcndelik pratiklerle olu\u015fan bu \u00fcslup onlar\u0131 ehlile\u015fmekten kurtar\u0131yor.<\/p>\n

Ancak iktidar ili\u015fkilerine kar\u015f\u0131 g\u00f6sterilen direni\u015f, bir son ya da zafer anlam\u0131na gelmez \u00e7\u00fcnk\u00fc \u201cdireni\u015f oldu\u011fu zaman tahakk\u00fcm uygulayan\u0131n iktidar\u0131 \u00e7ok daha fazla g\u00fc\u00e7le, direni\u015f ne kadar b\u00fcy\u00fckse o kadar daha fazla kurnazl\u0131kla tutunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.\u201d (Foucault, 2003: 177)<\/p>\n

Evcille\u015ftirmenin, ehlile\u015ftirmenin, normalle\u015ftirmenin yolu elbette ki sadece kaba kuvvet de\u011fildir. \u00c7ok farkl\u0131 kurumlarla bu tarz bir politika g\u00fcd\u00fclebilir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki e\u011flence sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn de b\u00f6yle bir yeri oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc e\u011flence sekt\u00f6r\u00fc, bir direni\u015f prati\u011fi olan \u00fcslubu kendi i\u00e7ine alarak onu \u201cya a\u015fa\u011f\u0131lar, ya evcille\u015ftirir ya da bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcye, bir palya\u00e7oya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilir.\u201d (Selek, 2001: 21) Son zamanlarda televizyonda en \u00e7ok reyting alan programlar\u0131n \u201cstarlar\u0131\u201dn\u0131n travesti (Huysuz Virjin) ya da transseks\u00fcel (B\u00fclent Ersoy) olu\u015fu gibi. Ayr\u0131ca sosyetik baz\u0131 l\u00fcks gece kul\u00fcplerinde pek \u00e7ok travesti ve transseks\u00fcelin \u201cshowgirl\u201d olarak sahne almas\u0131yla da travesti ve transseks\u00fcellerin hem toplumsal rol\u00fc (e\u011flence-haz sekt\u00f6r\u00fc) hem de uymalar\u0131 gereken normal kal\u0131p belirleniyor. Ancak b\u00fct\u00fcn bunlar bir \u201cshow\u201d oldu\u011fu i\u00e7in travesti ya da transseks\u00fcel olma hali bir kimlik olmaktan kopar\u0131l\u0131p bir i\u015fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. \u0130\u015fi biten bir palya\u00e7o gibi makyajlar\u0131n\u0131 \u00e7\u0131kart\u0131p \u201cger\u00e7ek\u201d hayata d\u00f6nmeleri bekleniyor. B\u00f6yle bir sekt\u00f6re girip \u201cnamuslar\u0131yla para kazanmak\u201d varken neden fahi\u015feli\u011fi \u201ctercih\u201d ettiklerine ise kimse ak\u0131l s\u0131r erdiremiyor.
Bug\u00fcn onlar\u0131 bekleyen en b\u00fcy\u00fck tehlike, kendi \u00fcsluplar\u0131n\u0131n ellerinden al\u0131nmak \u00fczere olmas\u0131d\u0131r. Sonu\u00e7ta her ne kadar mevcut iktidar ili\u015fkilerinin tamamen d\u0131\u015f\u0131nda yer almasalar da, kendilerine ait olan, kendi yarat\u0131c\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fc olan \u00fcsluplar\u0131, onlar\u0131n en b\u00fcy\u00fck direni\u015f silah\u0131. Bu kuvvetli silah\u0131n, mevcut s\u00f6ylemlere alternatif yap\u0131s\u0131n\u0131 kaybetmesi onlar\u0131n m\u00fccadelelerini sekteye u\u011frataca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Yine de kurulacak yeni iktidar ili\u015fkilerinin beraberinde yeni direni\u015f pratikleri getirmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc kimileri i\u00e7in ya\u015famak direnmektir.<\/p>\n

Bu yaz\u0131 Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesi Kad\u0131n Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Kul\u00fcb\u00fc(B\u00dcKAK) B\u00fclteni B\u00dc\u2019de Kad\u0131n G\u00fcndemi\u2019nin Bahar’07 say\u0131s\u0131nda yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r<\/p>\n

Kaynak\u00e7a<\/strong><\/p>\n

Michel Foucault, \u0130ktidar\u0131n G\u00f6z\u00fc (\u0130stanbul: Ayr\u0131nt\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, 2003).
P\u0131nar Selek, Maskeler S\u00fcvariler Gac\u0131lar \u00dclker Sokak: Bir K\u00fclt\u00fcr\u00fcn D\u0131\u015flanma Mekan\u0131 (\u0130stanbul: Ayk\u0131r\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, 2001).<\/p>\n

\u00b7 Bu \u00f6dev, Yrd. Do\u00e7. Dr. Zeynep \u00c7a\u011flayan-Gambetti\u2019nin 2006\u20132007 G\u00fcz d\u00f6neminde a\u00e7m\u0131\u015f oldu\u011fu POLS 406 Politics, Ideology and Discourse dersi i\u00e7in haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r.
[1]Hortum S\u00fcleyman, i\u015fkence yapaca\u011f\u0131 ma\u011fdurlar\u0131na dayak yiyecekleri hortumun rengini se\u00e7me \u201chakk\u0131\u201d vermesiyle nam salm\u0131\u015ft\u0131r.
[2]Temizlik operasyonu s\u0131ras\u0131ndaki sloganlardan bir di\u011feri ise \u201cNamuslu olan T\u00fcrk bayra\u011f\u0131 ass\u0131n!\u201d idi. Travesti ve transseks\u00fcelli\u011fin namussuzluk olarak adland\u0131rmas\u0131 \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131r\u0131lacak bir durum de\u011fildi maalesef. Ancak namusun, ataerkilli\u011fin, e\u015fcinsel d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n milliyet\u00e7ili\u011fe eklemlenmesi ve b\u00fct\u00fcn bu denk kavramlar\u0131n T\u00fcrk bayra\u011f\u0131 ile temsil edilmesinin \u00e7ok derin bir analiz gerektirdi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.
[3]Bu anlat\u0131lar i\u00e7in B\u00dc\u2019de Kad\u0131n G\u00fcndemi, \u201c\u0130stenmeyen Kad\u0131nlar: Travesti ve Transseks\u00fcel Kad\u0131nlar ve \u015eiddet(le) Deneyimleri\u201d, say\u0131: 11 ve P\u0131nar Selek, Maskeler S\u00fcvariler Gac\u0131lar \u00dclker Sokak: Bir K\u00fclt\u00fcr\u00fcn D\u0131\u015flanma Mek\u00e2n\u0131, (\u0130stanbul: Ayk\u0131r\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, 2001) kaynaklar\u0131ndan faydaland\u0131m.
[4]G\u00fcng\u00f6r Gider, yukar\u0131da bahsetti\u011fim \u201cNamuslu olan T\u00fcrk bayra\u011f\u0131 ass\u0131n!\u201d slogan\u0131n\u0131 \u00e7\u0131karan, \u00dclker Sokak\u2019ta pek \u00e7ok evi olan ve travesti ve transseks\u00fcellerin sokaktan ayr\u0131lmas\u0131n\u0131 isteyen ki\u015filerden biridir.
[5]\u00dclker Sokak\u2019taki olaylar s\u0131ras\u0131nda orada bulunan ve sokakta kalan son \u201ckale\u201dde oturan Demet Demir\u2019in anlat\u0131s\u0131ndan; P\u0131nar Selek, Maskeler S\u00fcvariler Gac\u0131lar \u00dclker Sokak: Bir K\u00fclt\u00fcr\u00fcn D\u0131\u015flanma Mekan\u0131, (\u0130stanbul: Ayk\u0131r\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, 2001) s. 176.
[6]Lambda \u0130stanbul\u2019dan Belgin ile yap\u0131lan s\u00f6yle\u015fiden; B\u00dc\u2019de Kad\u0131n G\u00fcndemi, say\u0131: 11, s. 68.
[7]P\u0131nar Selek, Maskeler S\u00fcvariler Gac\u0131lar \u00dclker Sokak: Bir K\u00fclt\u00fcr\u00fcn D\u0131\u015flanma Mekan\u0131, (\u0130stanbul: Ayk\u0131r\u0131 Yay\u0131nlar\u0131, 2001), s. 203.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

T\u00fcrkiye\u2019de travesti ve transseks\u00fceller her g\u00fcn \u00e7ok farkl\u0131 \u015fekillerde \u015fiddete maruz kal\u0131yorlar. Bu \u015fiddet, g\u00fcnl\u00fck \u015fiddet ya da sistematik \u015fiddet olabilir. G\u00fcnl\u00fck \u015fiddetten kast\u0131m g\u00fcn\u00fcn herhangi bir saatinde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131, kaba kuvvet kullan\u0131m\u0131 \u015feklinde kendilerine y\u00f6nelebilen bir \u015fiddetken; sistematik \u015fiddet ile anlatmak istedi\u011fim daha ziyade 1996 y\u0131l\u0131nda \u00dclker Sokak ve ge\u00e7ti\u011fimiz bahar Eryaman\u2019da ya\u015fanan olaylar. \u00dclker […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[176],"tags":[],"class_list":{"0":"post-4524","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-kadin-a-dair"},"yoast_head":"\nT\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer - narteks.net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"T\u00fcrkiye\u2019de travesti ve transseks\u00fceller her g\u00fcn \u00e7ok farkl\u0131 \u015fekillerde \u015fiddete maruz kal\u0131yorlar. Bu \u015fiddet, g\u00fcnl\u00fck \u015fiddet ya da sistematik \u015fiddet olabilir. G\u00fcnl\u00fck \u015fiddetten kast\u0131m g\u00fcn\u00fcn herhangi bir saatinde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131, kaba kuvvet kullan\u0131m\u0131 \u015feklinde kendilerine y\u00f6nelebilen bir \u015fiddetken; sistematik \u015fiddet ile anlatmak istedi\u011fim daha ziyade 1996 y\u0131l\u0131nda \u00dclker Sokak ve ge\u00e7ti\u011fimiz bahar Eryaman\u2019da ya\u015fanan olaylar. \u00dclker […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"narteks.net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2010-04-28T09:59:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Tar\u0131k\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@narteks\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@narteks\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Tar\u0131k\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"19 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/\"},\"author\":{\"name\":\"Tar\u0131k\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca\"},\"headline\":\"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer\",\"datePublished\":\"2010-04-28T09:59:06+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/\"},\"wordCount\":3713,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg\",\"articleSection\":[\"Kad\u0131na Dair\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/\",\"name\":\"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer - narteks.net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg\",\"datePublished\":\"2010-04-28T09:59:06+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/narteks.net\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#website\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/\",\"name\":\"narteks.net\",\"description\":\"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#organization\"},\"alternateName\":\"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/narteks.net\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#organization\",\"name\":\"narteks.net\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png\",\"width\":300,\"height\":90,\"caption\":\"narteks.net\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/x.com\/narteks\",\"https:\/\/instagram.com\/narteksnet\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca\",\"name\":\"Tar\u0131k\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Tar\u0131k\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/narteks.net\"],\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/author\/narbak\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer - narteks.net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer","og_description":"T\u00fcrkiye\u2019de travesti ve transseks\u00fceller her g\u00fcn \u00e7ok farkl\u0131 \u015fekillerde \u015fiddete maruz kal\u0131yorlar. Bu \u015fiddet, g\u00fcnl\u00fck \u015fiddet ya da sistematik \u015fiddet olabilir. G\u00fcnl\u00fck \u015fiddetten kast\u0131m g\u00fcn\u00fcn herhangi bir saatinde kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131, kaba kuvvet kullan\u0131m\u0131 \u015feklinde kendilerine y\u00f6nelebilen bir \u015fiddetken; sistematik \u015fiddet ile anlatmak istedi\u011fim daha ziyade 1996 y\u0131l\u0131nda \u00dclker Sokak ve ge\u00e7ti\u011fimiz bahar Eryaman\u2019da ya\u015fanan olaylar. \u00dclker […]","og_url":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/","og_site_name":"narteks.net","article_published_time":"2010-04-28T09:59:06+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"Tar\u0131k","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@narteks","twitter_site":"@narteks","twitter_misc":{"Yazan:":"Tar\u0131k","Tahmini okuma s\u00fcresi":"19 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/"},"author":{"name":"Tar\u0131k","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca"},"headline":"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer","datePublished":"2010-04-28T09:59:06+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/"},"wordCount":3713,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg","articleSection":["Kad\u0131na Dair"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/","url":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/","name":"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer - narteks.net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg","datePublished":"2010-04-28T09:59:06+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#primaryimage","url":"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg","contentUrl":"http:\/\/t2.gstatic.com\/images?q=tbn:V6lqnC8fCHkbUM:http:\/\/anticopyrighttr.files.wordpress.com\/2009\/09\/travesti-teroru.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/04\/28\/turkiyedeki-travesti-ve-transseksuellerin-direnis-deneyimleri-oyku-tumer\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/narteks.net\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"T\u00fcrkiye\u2019deki Travesti ve Transseks\u00fcellerin Direni\u015f Deneyimleri | \u00d6yk\u00fc T\u00fcmer"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/narteks.net\/#website","url":"https:\/\/narteks.net\/","name":"narteks.net","description":"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe","publisher":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#organization"},"alternateName":"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/narteks.net\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/narteks.net\/#organization","name":"narteks.net","url":"https:\/\/narteks.net\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png","contentUrl":"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png","width":300,"height":90,"caption":"narteks.net"},"image":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/x.com\/narteks","https:\/\/instagram.com\/narteksnet"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca","name":"Tar\u0131k","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g","caption":"Tar\u0131k"},"sameAs":["http:\/\/narteks.net"],"url":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/author\/narbak\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4524","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4524"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4524\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4524"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4524"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4524"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}