![](\"http:\/\/images.fembio.net\/braun.jpg\")
General k\u0131z\u0131 gen\u00e7 Lily von Kretschman’a erken ya\u015flardan beri \u015fu \u00fc\u00e7 ana fikir i\u015flenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r:<\/p>\nGeneral k\u0131z\u0131 gen\u00e7 Lily von Kretschman’a erken ya\u015flardan beri \u015fu \u00fc\u00e7 ana fikir i\u015flenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r:<\/p>\n
“\u0130yi terbiye g\u00f6rm\u00fc\u015f bir k\u0131z duygular\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa vurmaz.” “Bir kad\u0131n kendisi i\u00e7in de\u011fil ba\u015fkalar\u0131 i\u00e7in ya\u015famal\u0131d\u0131r.” “Kad\u0131nlar\u0131n kendilerine ait olmad\u0131klar\u0131n\u0131 bir an \u00f6nce \u00f6\u011frenmek zorundas\u0131n.”<\/p>\n
Bu \u00fc\u00e7 c\u00fcmle de geli\u015fim \u00e7a\u011f\u0131ndaki k\u0131z\u0131 \u00f6fkelendirir. Fakat bunlara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaya cesaret edemez. Ama bir keresinde… Lily 14 ya\u015f\u0131ndad\u0131r ve Konfirmasyon’una \u00e7ok az kalm\u0131\u015ft\u0131r. Bir g\u00fcn rahibi ziyarete gider ve ki\u015fisel dini inan\u00e7lar\u0131n\u0131 yaz\u0131l\u0131 olarak \u00f6n\u00fcne koyar.<\/p>\n
Yaz\u0131da \u015f\u00f6yle der, “Ben bu Tanr\u0131’ya inanm\u0131yorum. D\u00fcnyay\u0131 alt\u0131 g\u00fcnde yaratt\u0131\u011f\u0131na, insan\u0131 kendi suretinde yaratt\u0131\u011f\u0131na inanm\u0131yorum. \u0130ncil’deki k\u0131ssadan hisseli masal \u00f6yk\u00fclerinden \u00e7ok bilime inan\u0131yorum. \u0130sa’ya inanm\u0131yorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc Tanr\u0131’n\u0131n insan oldu\u011funa inanmay\u0131 dinsizlik olarak g\u00f6r\u00fcyorum. Onun ne kusursuz hamilelik sonucu do\u011fu\u015funa, ne cehenneme ne cennete gidi\u015fine, ne de mucizelerine inan\u0131yorum. Bu kutsal ruha inanm\u0131yorum. \u00d6ld\u00fcren, yakan, kovalayan, ta\u015flayan, ruhlara i\u015fkence eden, ger\u00e7ekleri ink\u00e2r eden kutsal H\u0131ristiyan kilisesine inanm\u0131yorum. G\u00fcnahlar\u0131n affedilmesine inanm\u0131yorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc g\u00fcnah sadece sevaplarla affettirir kendisini. \u0130nsan\u0131n bedensel dirili\u015fine inanm\u0131yorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc bilimsel olarak imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r.”<\/p>\n
Lily kendisinin ba\u015fka bir inanca zorlanmas\u0131na kesinlikle kar\u015f\u0131d\u0131r: Bir skandal! \u015eik\u00e2yetler, sitemler, tehditlere kar\u015f\u0131n pes etmez. Ka\u00e7maya karar verir. Gerekli paray\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in gizlice m\u00fccevherlerini satar. Anne ve babas\u0131 bunun fark\u0131na var\u0131r. “Korkun\u00e7 bir sahne,” diyecektir daha sonraki An\u0131lar\u0131nda. “Babam kendisini bile tan\u0131m\u0131yordu art\u0131k. Temiz ad\u0131m lekelendi,’ diye inliyordu; ‘kendimi vurmam laz\u0131m! Bu ay\u0131pla ya\u015fayamam!'”<\/p>\n
Lily bu tehditleri yeti\u015fkin olarak da s\u0131k duyacakt\u0131r. Fakat \u015fimdilik “korkun\u00e7 cesareti” k\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kiliseye kabul t\u00f6renine kat\u0131lmak zorunda kal\u0131r ve e\u011fitiminin son r\u00f6tu\u015flar\u0131n\u0131n yap\u0131labilmesi i\u00e7in daha sonra halas\u0131na g\u00f6nderilir.<\/p>\n
“Sanki kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda para al\u0131yormu\u015fum gibi eski Alman stili \u00f6rt\u00fcleri i\u015fledim. Saatlerce piyano ba\u015f\u0131nda yeteneksizli\u011fimle sava\u015f\u0131yordum. Azimle zenci \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in \u00e7orap \u00f6r\u00fcyordum,” diye tan\u0131mlar bu e\u011fitimi.<\/p>\n
“Kendimi yine ba\u015fkalar\u0131n\u0131n idaresine b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131m. Fakat i\u00e7imdeki bo\u015fluk kalm\u0131\u015ft\u0131.” Geriye d\u00f6n\u00fcp bakt\u0131\u011f\u0131nda bu t\u00fcr e\u011fitimden ne sonu\u00e7 \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnce korkar.<\/p>\n
Kuzeni Mathilde’ye g\u00f6nderdi\u011fi bir mektupta, “T\u00fcm gen\u00e7 kad\u0131nlar\u0131n a\u011fz\u0131nda kadercilik var. Bunun bir d\u00fc\u015f k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ifadesi oldu\u011funu san\u0131yorum,” der. Belki de en iyisi gelece\u011fi fazla d\u00fc\u015f\u00fcnmek yerine \u00e7ekici bir general k\u0131z\u0131 olarak hayat\u0131n tad\u0131n\u0131 \u00e7\u0131karmakt\u0131r… Son moda makyaj\u0131yla donanm\u0131\u015f olan Lily sosyeteye kar\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n
Ba\u015far\u0131l\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar etraf\u0131nda dola\u015f\u0131r. A\u015fk maceralar\u0131 ya\u015far ve evlenme teklifleri al\u0131r. “\u00c7ok e\u011flendim!” diye yazar g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne durmadan. Sarayl\u0131 bir kad\u0131n\u0131n meslek sahibi olmas\u0131 s\u00f6z konusu bile de\u011fildir. B\u00f6yle \u015feyleri ciddiye almaz.<\/p>\n
Lily’nin babas\u0131 General von Kretschman g\u00f6zden d\u00fc\u015fer ve azledilir. 24 ya\u015f\u0131ndaki Lily bu arada b\u00fcy\u00fckannesinden bir mektup al\u0131r. Jenny von Gustedt torununa yazd\u0131\u011f\u0131 mektupta \u015f\u00f6yle der: “Evlilik ender rastlanan bir \u015fans i\u015fidir, \u00f6zellikle balo salonlar\u0131nda karar\u0131 verilen t\u00fcrden bir evlilik. Tanr\u0131 sana \u00f6yle yetenekler vermi\u015f ki, do\u011fal kad\u0131nl\u0131k d\u00fcnyan\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda seni ve ba\u015fkalar\u0131n\u0131 tatmin edecek bir ya\u015fam bi\u00e7imi bulacaks\u0131n… Bu nedenle sana verebilece\u011fim belki de son \u00f6\u011f\u00fct \u015fudur: Kendi ayaklar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde dur.”<\/p>\n
Lily’nin b\u00fcy\u00fckannesi ger\u00e7ekten d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fcyle e\u011flence delisi bir k\u0131z g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc veren Lily’nin i\u00e7inde ne f\u0131rt\u0131nalar koptu\u011funu hissedebilen tek ki\u015fidir. Weimar saray\u0131 d\u00f6neminden kalma belgeleri, mektuplar\u0131 ve kendi yazd\u0131\u011f\u0131 kitab\u0131 miras b\u0131rak\u0131r torununa. B\u00fcy\u00fckannesinin derledi\u011fi kitab\u0131n ad\u0131 Goethe’nin Arkada\u015f \u00c7evresinden Barones Jenny von Gustedt’in An\u0131lan’d\u0131r.<\/p>\n
Lily, hayat\u0131nda ilk kez bir konuda ciddi \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmakta ve kendisini gururlu, \u00f6zg\u00fcr ve ba\u011f\u0131ms\u0131z hissetmektedir. \u0130leride g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnde “hayat\u0131m\u0131n en g\u00fczel y\u0131l\u0131” dedi\u011fi 1891 y\u0131l\u0131nda \u00fcniversite profes\u00f6r\u00fc Georg von Gizycki ile tan\u0131\u015f\u0131r. Etik K\u00fclt\u00fcr ad\u0131ndaki toplulu\u011fun ve ayn\u0131 adla \u00e7\u0131kan derginin kurucusu olan bu adam\u0131n etkisiyle Lily Amerikan ve \u0130ngiliz kad\u0131n hareketleri edebiyat\u0131na dalar.<\/p>\n
Bebel’in Kad\u0131n ve Sosyalizm’ini okur. Soylu bir gen\u00e7 k\u0131z olarak baba evinde olu\u015fan zihniyetinin i\u00e7indeki t\u00fcm de\u011ferler ve \u00f6l\u00e7\u00fcler yer de\u011fi\u015ftirir: “Sosyalizm, dar kafal\u0131, nas\u0131rl\u0131 yumruklar\u0131yla erkekler, veremli kad\u0131nlar ve ya\u015fl\u0131 suratl\u0131 \u00e7ocuklar, kin dolu \u00e7ehreler, hayat\u0131m\u0131z\u0131 g\u00fczel ve zengin yapan her \u015feyi tehdit eden yumruklar.”<\/p>\n
Lily’ye aile ve tan\u0131d\u0131k \u00e7evresince sosyalizm hakk\u0131nda b\u00f6yle bir tablo \u00e7izilmi\u015ftir. \u015eimdi ise b\u00f6ylesine korkulan sosyalizmin “herkes i\u00e7in e\u015fit haklar” istemesiyle, kendi cinsindekilerin k\u00fclt\u00fcrel, ekonomik ve politik kurtulu\u015fu i\u00e7in ne kadar gerekli oldu\u011funu anlamaktad\u0131r, “\u00c7o\u011funlukla kendime \u00f6zg\u00fc, \u00e7oktand\u0131r inand\u0131\u011f\u0131m fikirleri yeniden bulduk\u00e7a sevin\u00e7ten k\u0131s k\u0131s g\u00fcl\u00fcyordum. Mant\u0131\u011f\u0131m\u0131n ayak uyduramad\u0131\u011f\u0131 yerde duygular\u0131m evet diyordu, evet.”<\/p>\n
G\u00fcnler ve geceler boyunca okur, tart\u0131\u015f\u0131r. Sanki hayat\u0131 yeni ba\u015fl\u0131yormu\u015f gibidir. \u0130lk kompozisyonlar\u0131n\u0131, sosyalist ve kad\u0131n hareketinin g\u00fcncel sorunlar\u0131na ili\u015fkin makalelerini Gizycki’nin dergisinde yay\u0131nlar. H\u00e2l\u00e2 baba evinde ya\u015famaktad\u0131r. Fakat ger\u00e7ek evi Gizycki’nin yan\u0131d\u0131r. “O beni birdenbire kendisiyle bar\u0131\u015f\u0131k bir insan yapt\u0131,” diye ifade eder bunu.<\/p>\n
Sonra Lily’nin gen\u00e7li\u011findeki sahneler tekrarlan\u0131r: Babas\u0131 intiharla tehdit eder, Lily yeniden babas\u0131n\u0131n ad\u0131n\u0131 k\u00f6t\u00fcye \u00e7\u0131karm\u0131\u015f ve \u015f\u00f6hretini bu kez de yaz\u0131lar\u0131yla ve G. von Gizycski ile evlenme arzusuyla y\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Profes\u00f6r a\u011f\u0131r hasta ve k\u00f6t\u00fcr\u00fcmd\u00fcr. “Biz a\u015fk evlili\u011fi de\u011fil dostluk ve i\u015f evlili\u011fi yapar\u0131z, kad\u0131n\u0131n da kendi eme\u011fiyle ayakta durabilece\u011fi, gelece\u011fin insanlar\u0131 gibi ya\u015far\u0131z.” Bu s\u00f6zlerle Lily’ye teklifte bulunur Gizycki. Lily onunla evlenince baba eviyle ba\u011flar\u0131 tamamen kopar.<\/p>\n
“Her \u015feyden \u00f6nce bir \u015feyi halletmek gerekiyordu; Alman kad\u0131n hareketini \u00f6yle menek\u015fe gibi durmaktan kurtarmak.” Lily von Gizycki gelecek y\u0131llardaki en \u00f6nemli g\u00f6revi olarak g\u00f6r\u00fcr bunu. Minna Cauer ile birlikte kurduklar\u0131 Kad\u0131n Hareketi dergisinde ve Kad\u0131nlar\u0131n Selameti’nin y\u00f6netim kurulunda ileriye do\u011fru itici bir g\u00fc\u00e7t\u00fcr. \u0130lk Alman kad\u0131n haklar\u0131 savunucusu olarak 1895 y\u0131l\u0131nda Berlin, Dresden ve Breslau’da kad\u0131nlar\u0131n oy hakk\u0131 i\u00e7in konu\u015fma yapar.<\/p>\n
“Kad\u0131n\u0131n Vatanda\u015fl\u0131k G\u00f6revi” konferans\u0131n\u0131n sonunda \u015f\u00f6yle der: “Yer yer dola\u015f\u0131p t\u00fcm reformlar\u0131n anas\u0131 olan, tedavi edilebilir her ho\u015fnutsuzlu\u011fu, kad\u0131nlar\u0131n y\u00fcreklerine ekmek istiyorum. Ve onlar\u0131n uyuyan vicdanlar\u0131n\u0131 sarsmak istiyorum ki, d\u00fcnyadaki t\u00fcm sefaletin sorumlulu\u011funu ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n bilincine var\u0131ls\u0131n. Fakat insanl\u0131\u011fa hizmet eden herkesin ruhunda olmas\u0131 gereken bir ba\u015fka g\u00fc\u00e7l\u00fc duygu da y\u00fcrekler egemen olmak zorundad\u0131r: Mutlulu\u011fun t\u00fcm insanlar i\u00e7in m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu.”<\/p>\n
Kocas\u0131 Georg von Gizycki 1895’in Mart ay\u0131nda bu inan\u00e7la \u00f6l\u00fcr. Lily ise bu inan\u00e7la ya\u015famaya devam eder.<\/p>\n
1896: Lily SPD politikac\u0131s\u0131 Heinrich Braun ile evlenir ve Sosyal Demokrat Partisi’ne kat\u0131l\u0131r. Bu ad\u0131m\u0131 atmas\u0131ndan sonra Burjuva Kad\u0131n Hareketlenendeki \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 kendili\u011finden yasaklan\u0131r.<\/p>\n
“\u00d6nyarg\u0131s\u0131z ve mant\u0131kl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnen ve kad\u0131n sorunlar\u0131yla -han\u0131m sorunlar\u0131yla de\u011fil kad\u0131n sorunlar\u0131n\u0131n t\u00fcm\u00fcyle- etrafl\u0131ca ilgilenen ki\u015fi mutlaka sosyal demokrasiye ula\u015fmak zorundad\u0131r!” diye ba\u011f\u0131r\u0131r Berlin kad\u0131nlar kongresinde.<\/p>\n
“Belki de ait oldu\u011funuz toplumsal s\u0131n\u0131f\u0131n mesleksiz, tatmin edilmemi\u015f k\u0131zlar\u0131ndan daha b\u00fcy\u00fck, daha ac\u0131kl\u0131 bir sefaletin var oldu\u011funu; sizin \u00e7evreniz d\u0131\u015f\u0131nda doktor kepi u\u011fruna verilenden daha ciddi, daha kutsal bir m\u00fccadelenin verildi\u011fini duyacaks\u0131n\u0131z!”<\/p>\n
Burjuva kad\u0131nlar\u0131 \u00e7ok sars\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. “Dinleyiciler ba\u011f\u0131r\u0131yor ve k\u0131yameti kopar\u0131yorlard\u0131,” diye an\u0131msar Lily Braun. “Ba\u015fkan han\u0131m b\u00fcy\u00fck bir k\u0131zg\u0131nl\u0131kla \u00e7an\u0131 sall\u0131yordu… K\u00fcrs\u00fcden indim. \u0130ki s\u0131ra halinde dizilmi\u015f insanlar\u0131n aras\u0131ndan ge\u00e7erken sanki s\u0131ra daya\u011f\u0131 yiyordum. \u0130lk s\u0131rada oturan \u015f\u0131k sonbahar giysileri i\u00e7indeki Berlinli kad\u0131nlar, toplum i\u00e7inde g\u00f6stermeleri gereken kibarl\u0131klar\u0131n\u0131 kaybetmi\u015flerdi. Isl\u0131k \u00e7al\u0131yor, bana k\u00fcf\u00fcr ediyorlar, beyaz eldivenli yumruklar\u0131n\u0131 tehlikeli bi\u00e7imde burnumun dibinde sall\u0131yorlard\u0131.”<\/p>\n
Bu t\u00fcr deneyimlerine ra\u011fmen Lily Braun durmadan burjuva ve i\u015f\u00e7i kad\u0131n hareketini birle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ba\u015far\u0131s\u0131z bir denemedir bu.<\/p>\n
“Kad\u0131nlar sorunu hakk\u0131nda bir kitap yok,” der bir g\u00fcn kocas\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnceli bir bi\u00e7imde. “\u015e\u00f6yle ger\u00e7ek olaylar\u0131n tan\u0131m\u0131ndan hareket eden, kad\u0131n\u0131n ekonomik, sosyal ve hukuki durumunu ele alan bir kitap olsayd\u0131 ke\u015fke…”<\/p>\n
Bu d\u00fc\u015f\u00fcnce Lily Braun’un pe\u015fini b\u0131rakmaz, “Heyecandan kalbim \u00e7arp\u0131yordu. Bu t\u00fcrden temel ilkeleri ortaya koyan, \u00f6zetleyen bir kitap yoktu hen\u00fcz. Sadece benim i\u00e7in de\u011fil, t\u00fcm kad\u0131n hareketi i\u00e7in bir eksiklikti bu ve bunun i\u00e7in kad\u0131n hareketi karars\u0131z bir \u015fekilde el yordam\u0131yla hareket ediyordu.”<\/p>\n
Kad\u0131n Sorunu hakk\u0131nda bir kitab\u0131n \u00f6n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flar. Bu arada anne olmu\u015ftur ve \u015fu ger\u00e7e\u011fi daha iyi anlar, “\u00c7ocu\u011fumun do\u011fumundan beri kad\u0131n\u0131n kurtulu\u015fu sorunu benim i\u00e7in sadece bir kuram de\u011fil art\u0131k.” Kendi deneyimleri nedeniyle \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131nlar i\u00e7in bir -anal\u0131k sigortas\u0131- plan\u0131 geli\u015ftirir.<\/p>\n
1901 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan Kad\u0131n Sorunu kitab\u0131nda bu plan \u00f6nemli bir yer al\u0131r. Do\u011fumun d\u00f6rt hafta \u00f6ncesinden sekiz hafta sonras\u0131na kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7in ortalama \u00fccret kadar bir para yard\u0131m\u0131 verilmesini, \u00fccretsiz doktor, \u00fccretsiz ila\u00e7, \u00fccretsiz haftal\u0131k bak\u0131m ve bebek bak\u0131m\u0131, ev i\u00e7i ihtiya\u00e7lar\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 ve m\u00fcmk\u00fcnse \u00e7ocuk kre\u015flerinin kurulmas\u0131 talebinde bulunur. Bunun i\u00e7in gerekli olan para, sigortal\u0131lar\u0131n aidatlar\u0131 yan\u0131nda, genel olarak vergilerin y\u00fckseltilmesi ve bu konuda belki de evli olmayan ve \u00e7ocuksuz \u00e7iftlerin \u00f6zellikle bilin\u00e7lendirilmesiyle sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Lily Braun bu t\u00fcr isteklerde bulunan ilk Alman kad\u0131n\u0131d\u0131r. “Evdeki k\u00f6leli\u011fin” nas\u0131l ortadan kald\u0131r\u0131labilece\u011fi konusundaki fikirleri de ayn\u0131 \u015fekilde ilgin\u00e7tir. Lily bunu her g\u00fcn i\u015fi ve evi aras\u0131nda mekik dokuyarak ya\u015famaktad\u0131r. Evdeki \u0131v\u0131r z\u0131v\u0131r i\u015flerle u\u011fra\u015farak de\u011ferli zaman\u0131n\u0131 kaybetmektedir. Yan\u0131nda olmad\u0131\u011f\u0131 zaman \u00e7ocu\u011funa iyi bak\u0131lacak m\u0131, bak\u0131lmayacak m\u0131, diye vicdan azab\u0131 \u00e7ekmekten yak\u0131n\u0131r. Eve yard\u0131mc\u0131 bir kad\u0131n alabildi\u011fi i\u00e7in durumunun imtiyazl\u0131 oldu\u011funu da bilmektedir. Kendisini fabrikadaki bir i\u015f\u00e7i kad\u0131n\u0131n yerine koydu\u011funda, sorun kafas\u0131ndan hi\u00e7 \u00e7\u0131kmaz.<\/p>\n
“Evli bir kol ve kafa i\u015f\u00e7isi kad\u0131n, \u00e7ifte y\u00fck alt\u0131nda inliyor,” diye yazar. “Her iki i\u015fi de tam olarak yapam\u0131yor. Kad\u0131n i\u015f\u00e7inin y\u00fck\u00fcn\u00fc, ne mevcut olan ne de ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen koruman\u0131n ko\u015fullar\u0131 hafifletiyor. B\u00fcy\u00fck olanaklar sa\u011flanmadan, kad\u0131n mesle\u011fini icra edemiyor. Bu nedenle her ikisini de m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lacak d\u00fczenin yarat\u0131lmas\u0131 gerekmiyor.”<\/p>\n
Sonralar\u0131 geli\u015ftirdi\u011fi bir model yurtd\u0131\u015f\u0131nda benzer d\u00fczenlemelere \u00f6nayak olur: “B\u00f6yle bir d\u00fczen, kooperatif\u00e7ilikle kurulabilir. Bunun d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc \u015f\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum: B\u00fcy\u00fck, g\u00fczel d\u00fczenlenmi\u015f a\u011fa\u00e7l\u0131kl\u0131 bir bah\u00e7enin etraf\u0131na 50-60 konut yap\u0131ls\u0131n. Dairelerin mutfa\u011f\u0131 olmas\u0131n. Sadece k\u00fc\u00e7\u00fck bir odada hastal\u0131k hallerinde kullan\u0131lmak ya da k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7ocuklar\u0131n bak\u0131m\u0131 amac\u0131yla bir gazoca\u011f\u0131 bulunsun. 50-60 mutfak yerine i\u00e7inde ayn\u0131 say\u0131da kad\u0131n\u0131n yemek pi\u015firebilece\u011fi, i\u015f zaman\u0131n\u0131 k\u0131saltacak t\u00fcm modern makinelerle donat\u0131lm\u0131\u015f, giri\u015f kat\u0131nda merkezi bir mutfak kurulsun. Yak\u0131n\u0131nda bir erzak deposu ile, otomatik \u00e7ama\u015f\u0131r makinelerinin bulundu\u011fu bir \u00e7ama\u015f\u0131rhane bulunsun. Ayn\u0131 \u015fekilde b\u00fcy\u00fck bir yemek salonu, hem toplant\u0131 i\u00e7in hem de \u00e7ocuklar\u0131n g\u00fcnd\u00fczleri oynamas\u0131 i\u00e7in ayr\u0131labilir. Bunun hemen yan\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck bir okuma odas\u0131 olsun. Mesle\u011fi ev ekonomisi olan tecr\u00fcbeli bir kad\u0131n t\u00fcm ev i\u015flerini y\u00f6netsin. Onun emrinde 2-3 k\u0131z mutfakta \u00e7al\u0131\u015fs\u0131n. Ev hizmetleriyle g\u00f6revli olan bu insanlar\u0131n ve ortak i\u015fe al\u0131nacak \u00e7ocuk bak\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n kalacaklar\u0131 yerler de ayn\u0131 katta olsun. Yemekler iste\u011fe g\u00f6re yemek salonunda birlikte yensin veya \u00f6zel yemek asans\u00f6rleriyle her kata iletilebilsin. Anneleri i\u015fteyken, \u00e7ocuklar salonda, ya da spor aletlerinin, kum havuzlar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu bah\u00e7ede bak\u0131c\u0131n\u0131n g\u00f6zetiminde oynas\u0131nlar.”<\/p>\n
Lily Braun’un kendisini adad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc konu, “kad\u0131n hizmet\u00e7ilerin durumu”dur. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta sosyal demokrat bir kad\u0131n olarak “a\u00e7\u0131k bir korkuyla” kar\u015f\u0131lanmas\u0131na ra\u011fmen (Biz krala ba\u011fl\u0131y\u0131z! Biz Tanr\u0131’dan korkar\u0131z! diye ba\u011fr\u0131l\u0131r kendisine) hizmet\u00e7iler toplant\u0131s\u0131na d\u00fczenli olarak kat\u0131l\u0131r. \u00c7ok kararl\u0131 bir \u015fekilde, ba\u011f\u0131ml\u0131 hizmet\u00e7ilerin i\u015f g\u00fc\u00e7lerini saat \u00fccreti kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 satan serbest i\u015f\u00e7iler konumuna girmeleri i\u00e7in m\u00fccadele eder. Kendi partisindeki yolda\u015flar aras\u0131nda ise, pek de co\u015fkulu kar\u015f\u0131lanmaz.<\/p>\n
\u00c7ok mu kendi ba\u015f\u0131na buyruktu? Sosyal demokrat kad\u0131n hareketinin resmi politik ilkelerine uymamakta m\u0131yd\u0131? Parti s\u00f6zc\u00fcs\u00fc Clara Zetkin’in “Soylu \u00e7evreden sosyalist kad\u0131n” demesi belli bir g\u00fcvensizlikten mi kaynaklanmaktayd\u0131? Her ne ise, 1902’de Lily Braun, “g\u00fcvensizlik” nedeni ile Berlin Kad\u0131n \u00d6rg\u00fct\u00fc’nden at\u0131l\u0131r ve sosyalist E\u015fitlik dergisinde yaz\u0131lar\u0131n\u0131n yay\u0131nlanmas\u0131na izin verilmez.<\/p>\n
\u00d6l\u00fcm\u00fcnden bir y\u0131l \u00f6nce, 50 ya\u015f\u0131ndaki Lily Braun o\u011flu Otto’ya yazd\u0131\u011f\u0131 bir mektupta, “Yaln\u0131z heyecan duyabilirsem bir i\u015fe sar\u0131labilirim, benim tarz\u0131m bu… Tutkuya ihtiyac\u0131m var,” diye yazar. Bu tutkuyla da Lily Braun bir\u00e7ok \u015feyi harekete ge\u00e7irmi\u015ftir: Anal\u0131k sigortas\u0131n\u0131n, \u00fcyesi oldu\u011fu partinin program\u0131na al\u0131nmas\u0131, kooperatif modeline g\u00f6re hizmet evlerinin ve benzeri kurulu\u015flar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131, hizmet\u00e7i k\u0131zlar\u0131n daha fazla haklar ve daha iyi ko\u015fullar i\u00e7in m\u00fccadeleye y\u00fcreklendirilmeleri. Fakat her \u015feyden \u00f6nemlisi, kad\u0131nlar\u0131n kendi \u00f6z tarihlerim \u00f6nemli bir eserde okuma imk\u00e2n\u0131na kavu\u015fmalar\u0131.<\/p>\n
Ama Lily Braun’un tutkunlu\u011fu onu hayat\u0131n\u0131n son y\u0131llar\u0131nda yanl\u0131\u015fl\u0131klara g\u00f6t\u00fcr\u00fcr. Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda kad\u0131nlara do\u011furganl\u0131k konusunda te\u015fvik edici konu\u015fmalar yapar ve 17 ya\u015f\u0131ndaki o\u011flunun g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak sava\u015fa gitmesine gururla izin verir. O\u011flunun 21 ya\u015f\u0131nda bu sava\u015fta hayat\u0131n\u0131 yitirmesini g\u00f6remeyecektir. O\u011flunun \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc g\u00f6rseydi, herhalde “Kad\u0131nlar\u0131n duygusal edilgenli\u011fi” hakk\u0131nda \u00f6l\u00fcm\u00fcnden k\u0131sa bir zaman \u00f6nce yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncelerini geri al\u0131rd\u0131…<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
General k\u0131z\u0131 gen\u00e7 Lily von Kretschman’a erken ya\u015flardan beri \u015fu \u00fc\u00e7 ana fikir i\u015flenmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r: “\u0130yi terbiye g\u00f6rm\u00fc\u015f bir k\u0131z duygular\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131\u011fa vurmaz.” “Bir kad\u0131n kendisi i\u00e7in de\u011fil ba\u015fkalar\u0131 i\u00e7in ya\u015famal\u0131d\u0131r.” “Kad\u0131nlar\u0131n kendilerine ait olmad\u0131klar\u0131n\u0131 bir an \u00f6nce \u00f6\u011frenmek zorundas\u0131n.” Bu \u00fc\u00e7 c\u00fcmle de geli\u015fim \u00e7a\u011f\u0131ndaki k\u0131z\u0131 \u00f6fkelendirir. Fakat bunlara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaya cesaret edemez. Ama […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[176],"tags":[],"class_list":{"0":"post-4835","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-kadin-a-dair"},"yoast_head":"\n