![](\"images\/stories\/stalin.jpg\")
B\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131flar, birle\u015fin! Consid\u00e9rant’\u0131n Demokratik Manifesto’sunda ilan etti\u011fi slogan budur.<\/p>\nB\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131flar, birle\u015fin! Consid\u00e9rant’\u0131n Demokratik Manifesto’sunda ilan etti\u011fi slogan budur.<\/p>\n
B\u00f6ylesine, s\u0131n\u0131f uzla\u015ft\u0131rma taktikleri ile, b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerin i\u015f\u00e7ileri, i\u015f\u00e7ilere kar\u015f\u0131t olan b\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131flar kar\u015f\u0131s\u0131nda, birle\u015finiz, y\u00fcrekli \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 yapan Marx ve Engels taraf\u0131ndan savunulan uzla\u015fmaz s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesi taktikleri aras\u0131ndaki ortak yan nedir?
Ku\u015fkusuz, aralar\u0131nda ortak bir \u015fey yoktur. \u00d6yleyse, \u00c7erkezi\u015fvili Baylar\u0131n aptal izleyicileri b\u00f6ylesine neden z\u0131rvalamaktad\u0131r? Bizleri \u00f6l\u00fc m\u00fc san\u0131yorlar? Bizim onlar\u0131 s\u00fcr\u00fckleyip g\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na \u00e7\u0131karmayaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 m\u0131 san\u0131yorlar?
Ve nihayet, bir ba\u015fka ilgin\u00e7 nokta [daha] var. Consid\u00e9rant, 1893’e kadar ya\u015fad\u0131. Demokratik Manifesto’sunu 1843’te yay\u0131nlad\u0131. Marx ve Engels, 1847’de, Kom\u00fcnist Manifesto’lar\u0131n\u0131 yay\u0131nlad\u0131lar. Daha sonra, Marx ve Engels’in Manifesto’lar\u0131, b\u00fct\u00fcn Avrupa dillerinde tekrar tekrar yay\u0131nland\u0131. Herkes bilir ki, Marx ve Engels’in Manifesto’lar\u0131 yeni \u00e7a\u011f a\u00e7an bir belgedir. Durum b\u00f6yleyken, Consid\u00e9rant ya da dostlar\u0131, Marx ve Engels, hayatta bulunurlarken, (sayfa 63) bunlar\u0131n, “sosyalizmi”, Consid\u00e9rant’\u0131n Manifesto’sundan \u00e7alm\u0131\u015f olduklar\u0131n\u0131 s\u00f6ylememi\u015flerdir. Okurlar, bu garip de\u011fil midir?
\u00d6yleyse, bu “ilkel” z\u0131p\u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 -“bilginler”, \u00f6z\u00fcr dilerim- bu t\u00fcrl\u00fc z\u0131rvalara iten nedir? Kimin ad\u0131na konu\u015fuyor bunlar? Consid\u00e9rant’\u0131n Manifesto’sunu, Consid\u00e9rant’\u0131n kendisinden daha m\u0131 iyi biliyorlar? Yoksa, Consid\u00e9rant ve taraftarlar\u0131n\u0131n Kom\u00fcnist Manifesto’yu okumam\u0131\u015f olabileceklerini mi san\u0131yorlar?
Ama yeter… Yeter, \u00e7\u00fcnk\u00fc anar\u015fistlerin kendileri de, Romus ve \u00c7erkezi\u015fvili taraf\u0131ndan yap\u0131lan Donki\u015fotvari cihat sald\u0131r\u0131s\u0131n\u0131, ciddiye alm\u0131yorlar. Bu maskaraca cihad\u0131n utan\u00e7 verici sonu \u00e7ok a\u00e7\u0131k oldu\u011fundan, pek \u00fcst\u00fcnde durmaya de\u011fmez..
As\u0131l ele\u015ftiri \u00fczerinde ilerlemeye devam edelim.
Anar\u015fistler, belirli bir hastal\u0131ktan muzdariptirler: kendilerine kar\u015f\u0131 olan partileri “ele\u015ftirmekten” \u00e7ok ho\u015flan\u0131rlar, ama bu partileri birazc\u0131k olsun tan\u0131mak i\u00e7in kendilerini s\u0131k\u0131nt\u0131ya sokmazlar. G\u00f6rd\u00fck ki, anar\u015fistler, Sosyal-Demokratlar\u0131n diyalektik y\u00f6ntemini ve materyalist teorisini “ele\u015ftirirken” tamamen b\u00f6yle davranmaktad\u0131rlar (Birinci ve \u0130kinci B\u00f6l\u00fcm). Onlar, Sosyal-Demokratlar taraf\u0131ndan savunulan, bilimsel sosyalizmin teorisi ile u\u011fra\u015f\u0131rlarken de ayn\u0131 yolda davranmaktalar.
\u00d6rne\u011fin, a\u015fa\u011f\u0131daki ger\u00e7e\u011fi alal\u0131m. Sosyalist-Devrimciler[70] ile Sosyal-Demokratlar[71] aras\u0131nda var olan temel anla\u015fmazl\u0131klar\u0131 kim bilmez? Birincilerin, marksizmi, marksizmin materyalist teorisini, onun diyalektik y\u00f6ntemini, program\u0131n\u0131 ve s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesini reddederlerken; Sosyal-Demokratlar\u0131n t\u00fcm\u00fcyle marksizmden yana olduklar\u0131n\u0131 kim bilmez? Bu temel anla\u015fmazl\u0131klar, Revolutsionnaya Rossiya[72] (Sosyalist-Devrimcilerin organ\u0131) ile \u0130skra[73] (Sosyal-Demokratlar\u0131n organ\u0131) aras\u0131ndaki tart\u0131\u015fmadan biraz olsun haberi olan, f\u0131s\u0131lt\u0131y\u0131 bite duyan herhangi (sayfa 64) bir kimseye \u00e7ok a\u00e7\u0131k olmas\u0131 gerek. Ama, ikisinin aras\u0131ndaki bu farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rmek yetene\u011finden yoksun, Sosyalist-Devrimciler ve Sosyal-Demokratlar\u0131n her ikisinin de marksist oldu\u011fu \u015famatas\u0131n\u0131 yapan b\u00f6yle “ele\u015ftiriler” hakk\u0131nda ne diyeceksiniz? B\u00f6ylece, \u00f6rne\u011fin, anar\u015fistler hem Revolutsionnaya Rossiya ve hem de \u0130skra’n\u0131n marksist oldu\u011funu ileri s\u00fcr\u00fcyorlar.[74]
Bu, anar\u015fistlerin, Sosyal-Demokrasi ilkeleriyle ne denli “tan\u0131\u015f\u0131k” oldu\u011funu g\u00f6steriyor!
\u0130\u015fte, onlar\u0131n “bilimsel ele\u015ftiri”lerinin ger\u00e7ekli\u011fi ortadad\u0131r…
Bu “ele\u015ftiriyi” inceleyelim. Anar\u015fistlerin ba\u015fl\u0131ca “su\u00e7lamalar\u0131” \u015fu ki, onlar, Sosyal-Demokratlar\u0131 ger\u00e7ek sosyalist olarak g\u00f6rm\u00fcyorlar – sizler sosyalist de\u011filsiniz, sizler sosyalizmin d\u00fc\u015fman\u0131s\u0131n\u0131z, deyip duruyorlar.
Bu oyunda Kropotkin’in yazd\u0131klan i\u015fte \u015fudur: “Sosyal-Demokrat okulun, ekonomistlerinin \u00e7o\u011funlu\u011fu taraf\u0131ndan ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7lardan farkl\u0131 sonu\u00e7lara ula\u015f\u0131yoruz. … Sosyalistlerin [Sosyal-Demokratlar\u0131 da kastediyor – Yazar] \u00e7o\u011funlu\u011fu devlet kapitalizmine ve kolektivizme var\u0131rken, biz … \u00f6zg\u00fcr kom\u00fcnizme ula\u015f\u0131yoruz.”[75]
Sosyal-Demokratlar\u0131n, bu “devlet kapitalizmi” ve “kolektivizmi” nedir?
Bununla ilgili olarak Kropotkin’in yazd\u0131klan \u015f\u00f6yledir. “Alman sosyalistleri diyor ki, b\u00fct\u00fcn birikmi\u015f servet, i\u015f\u00e7i birliklerinin y\u00f6netimine ula\u015ft\u0131racak, \u00fcretim ve de\u011fi\u015fimi \u00f6rg\u00fctleyecek ve toplumun ya\u015fam ve eme\u011fini denetleyecek olan devletin elinde toplanmal\u0131d\u0131r.”[76]
Ve dahas\u0131: “Onlar\u0131n planlar\u0131nda … kolektivistler, iki katl\u0131 bir hatan\u0131n … su\u00e7lusudurlar. Kapitalist sistemi y\u0131kmak istiyorlar, ama bu sistemin temellerini olu\u015fturan iki kurumu koruyorlar: temsili h\u00fck\u00fcmet ve \u00fccretli i\u015f.”[77] “Kolektivizm, \u00e7ok iyi bilindi\u011fi gibi … \u00fccretli i\u015fi … korumaktad\u0131r. (sayfa 65) Sadece … temsili h\u00fck\u00fcmet … patronun yerini almaktad\u0131r.” “Bu h\u00fck\u00fcmetin temsilcileri, \u00fcretimden sa\u011flanan art\u0131-de\u011ferin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn yararlar\u0131n\u0131 kullanma hakk\u0131na elkoyar. Ayr\u0131ca, bu sistemde, basit emek\u00e7inin i\u015fi ile yetenekli zanaat\u00e7\u0131n\u0131n i\u015fi … aras\u0131nda ay\u0131r\u0131m yap\u0131lmaktad\u0131r: kolektivistlerin d\u00fc\u015f\u00fcncelerinde, tecr\u00fcbesiz i\u015f\u00e7inin eme\u011fi basit emek iken, tecr\u00fcbeli zanaat\u00e7\u0131, m\u00fchendis, bilim adam\u0131 ve benzerlerinin eme\u011fini, Marx, karma\u015f\u0131k emek olarak adland\u0131rmaktad\u0131r ve bunlar, daha y\u00fcksek \u00fccret haketmektedirler.”[78] B\u00f6ylece, i\u015f\u00e7iler, kendileri i\u00e7in gerekli olan \u00fcr\u00fcnleri, gereksinmelerine g\u00f6re de\u011fil de, “topluma sunmu\u015f olduklan hizmetle orant\u0131l\u0131 olarak”[79] alacaklard\u0131r.
G\u00fcrc\u00fc anar\u015fistler de ayn\u0131 \u015feyi s\u00f6ylemektedirler, ama daha b\u00fcy\u00fck g\u00fcvenle. \u00d6zellikle, bunlar\u0131n aras\u0131nda, pervas\u0131z \u00f6nermeleriyle tan\u0131nan Bay B\u00e2ton’dur. \u015e\u00f6yle yaz\u0131yor:
“Sosyal-Demokratlar\u0131n kolektivizmi nedir? Kolektivizm, ya da daha do\u011frusu, devlet kapitalizmi, a\u015fa\u011f\u0131daki ilkeye dayanmaktad\u0131r: herkes istedi\u011fi kadar \u00e7al\u0131\u015fmak zorundad\u0131r, ya da devletin belirledi\u011fi kadar \u00e7al\u0131\u015facak, ve eme\u011finin de\u011ferinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 mal bi\u00e7iminde alacakt\u0131r.” Bunun sonucu olarak, burda, “bir yasama meclisine gerek vard\u0131r … (ayn\u0131 zamanda) bir y\u00f6netici g\u00fcce ihtiya\u00e7 vard\u0131r, yani bakanlara, her t\u00fcrden y\u00f6neticilere, jandarmalara ve casuslara ve, belki de, e\u011fer ho\u015fnut olmayanlar\u0131n say\u0131s\u0131 pek \u00e7ok ise, birliklere de.”[80]
Anar\u015fist Baylar\u0131n, Sosyal-Demokrasiye savurduklar\u0131 ilk “su\u00e7lama” i\u015fte b\u00f6yledir.
B\u00f6ylece anar\u015fistlerin tezlerinden \u015fu \u00e7\u0131kar: (1) Sosyal-Demokratlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesinde, i\u015f\u00e7ileri kiralayacak ve ku\u015fkusuz “bakanlar\u0131, … jandarmalar\u0131, casuslar\u0131 olacak” tam bir efendi g\u00fcc\u00fcnde bir h\u00fck\u00fcmet olmaks\u0131z\u0131n, sosyalist toplum olanaks\u0131zd\u0131r. (2) Sosyalist toplumda, Sosyal-Demokratlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesinde, “kirli” i\u015f ile “temiz” i\u015f aras\u0131ndaki ay\u0131r\u0131m (sayfa 66) kalacak, “herkese gereksinmelerine g\u00f6re” ilkesi reddedilecek, ve bir ba\u015fka ilke, yani “herkese hizmetine g\u00f6re” ilkesi, egemen hale gelecektir.
Anar\u015fistlerin, Sosyal-Demokratlara kar\u015f\u0131 “su\u00e7lama”lar\u0131n\u0131n temeli olan iki noktad\u0131r bu.
Anar\u015fist Baylar taraf\u0131ndan ileri s\u00fcr\u00fclen bu “su\u00e7lama”n\u0131n herhangi bir temeli var m\u0131d\u0131r?
Biz, bu konu ile ilgili olarak, anar\u015fistlerin s\u00f6yledikleri her \u015feyin, ya bir aptall\u0131k sonucu, ya da al\u00e7ak\u00e7a bir iftira oldu\u011funu iddia ediyon\u0131z.
\u0130\u015fte ger\u00e7ekler. Karl Marx’\u0131n ta 1846’da dedi\u011fi gibi: “\u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131, geli\u015fim \u00e7izgisinde, eski burjuva toplumun yerine, s\u0131n\u0131flar\u0131 ve onlar\u0131n d\u00fc\u015fmanl\u0131klar\u0131r\u0131 ay\u0131klay\u0131p atacak bir birlik koyacak ve art\u0131k politik g\u00fc\u00e7 diye adland\u0131r\u0131lacak olan \u015fey olmayacakt\u0131r. “[81]
Bir y\u0131l sonra, Marx ve Enge\u0131s, ayn\u0131 fikri, Kom\u00fcnist Manifesto’ da ifade ettiler. [82]
1887’de Engels, “Devletin, kendini, bir t\u00fcm olarak toplumun ger\u00e7ek temsilcisi saymas\u0131, -toplum ad\u0131na \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n sahipli\u011fini alarak- ayn\u0131 zamanda, onun, devlet olarak en son ba\u011f\u0131ms\u0131z i\u015fidir. Toplumsal ili\u015fkilere devlet m\u00fcdahalesi, birer birer, her alanda gereksiz hale gelir ve daha sonra kendini t\u00fcketir. Devlet ‘ortadan kald\u0131r\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r’, \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcp yokolmu\u015ftur.”[83] diye yaz\u0131yordu.
1884’te ayn\u0131 Engels, “Bu nedenle, devlet, ta sonsuzluktan beri vard\u0131 denemez. Hi\u00e7 bir devlet veya devlet g\u00fcc\u00fc kavram\u0131na sahip olmayan, devletsiz y\u00fcr\u00fcyebilen toplumlar olmu\u015ftur. Toplumun s\u0131n\u0131flara ayr\u0131lmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lan iktisadi geli\u015fmenin belli bir a\u015famas\u0131nda devlet de bir zorunluluk oldu. … \u015eimdi, \u00fcretimin geli\u015fmesinde, bu s\u0131n\u0131flar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, sadece zorunluluk olmaktan \u00e7\u0131kmakla kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda da, \u00fcretim i\u00e7in kesin bir engel (sayfa 67) haline geldikleri bir d\u00f6neme h\u0131zla yakla\u015f\u0131yoruz. Bu s\u0131n\u0131flar, bir zamanlar nas\u0131l do\u011fdularsa, ayn\u0131 bi\u00e7imde ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak, yok olacaklard\u0131r Devlet de, ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak, onlar!a birlikte yok olur. \u00dcreticilerin \u00f6zg\u00fcr ve e\u015fit birli\u011fi temeli \u00fczerinde, \u00fcretimi yeniden \u00f6rg\u00fctleyen toplum, b\u00fct\u00fcn devlet mekanizmas\u0131n\u0131, o zaman, lay\u0131k oldu\u011fu yere ata\u00e7akt\u0131r – eski eserler m\u00fczesine, \u00e7\u0131kr\u0131k ve tun\u00e7 baltan\u0131n yan\u0131na”[84] (\u0130talikler bana ait [J. St.] ) diye yaz\u0131yordu
Engels, ayn\u0131 \u015feyi, 1891’de tekrarlad\u0131.[85]
G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi, Sosyal-Demokratlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcn\u00e7esinde, sosyalist toplum i\u00e7ersinde, bakanlar\u0131yla, valileriyle, jandarmas\u0131yla, polis ve askeriyle devlet, siyasi g\u00fc\u00e7 denilen \u015fey i\u00e7in yer bulamayacak olan bir toplumdur Devletin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n en son evresi, proletaryan\u0131n, burjuvazinin nihai y\u0131k\u0131m\u0131 i\u00e7in, siyas\u0131 g\u00fcc\u00fc ele ge\u00e7irece\u011fi ve kendi y\u00f6netimini (diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc) kuraca\u011f\u0131 zaman, sosyalist devrim d\u00f6nemi olacakt\u0131r Ama burjuvazi ortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman, s\u0131n\u0131flar ortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman, sosyalizm iyiden iyiye yerle\u015fti\u011fi zaman, herhangi bir siyasi g\u00fcce gerek kalmayacak ve devlet denilen \u015fey tarih alan\u0131na \u00e7ekilecektir
G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi, anar\u015fistlerin yukarda belirtilmi\u015f olan “su\u00e7lamalar\u0131”, temelden t\u00fcm\u00fcyle yoksun tam bir dedikodudur.
“Su\u00e7lama”n\u0131n ikinci noktas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan Karl Marks, bununla ilgili olarak \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor “Kom\u00fcnist [yani sosyalist [J. St.]] toplumun daha y\u00fcksek bir a\u015famas\u0131nda, i\u015fb\u00f6l\u00fcm\u00fc alt\u0131ndaki bireyin k\u00f6lece boyun e\u011fmesi ve bununla birlikte kafa ve kol eme\u011fi aras\u0131ndaki antitez yok olduktan sonra; emek, ya\u015fam\u0131n basit bir arac\u0131 halinden [\u00e7\u0131k\u0131p] ya\u015fam\u0131n bizzat temel bir zorunlulu\u011fu haline geldikten sonra \u00fcretici g\u00fc\u00e7ler de bireyin her y\u00f6nden geli\u015fmesiyle art\u0131ktan sonra … ancak o zaman, burjuva hukukunun dar ufku t\u00fcm\u00fcyle arkada b\u0131rak\u0131labilir ve toplum, bayra\u011f\u0131n\u0131n \u00fczerine \u015funlar\u0131 yazabilir: hekesten yetene\u011fine g\u00f6re, (sayfa 68) herkese gereksinmelerine g\u00f6re.”[86]
G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi, Marx’\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesinde, kom\u00fcnist (yani sosyalist) toplumun daha y\u00fcksek a\u015famas\u0131, i\u015fb\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn “kirli” ve “temiz” ve kafa ve kol eme\u011fi aras\u0131ndaki ay\u0131r\u0131m\u0131n t\u00fcm\u00fcyle ortadan kalkaca\u011f\u0131, i\u015fin e\u015fit, ve toplumda herkesten yetene\u011fine g\u00f6re, herkese gereksinmesine g\u00f6re, ger\u00e7ek kom\u00fcnist ilkenin yerle\u015fece\u011fi bir istem olacakt\u0131r. Burada \u00fccretli i\u015fin yeri yoktur.
G\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki, bu “su\u00e7lama” da temelden yoksundur. \u0130ki \u015feyden biri: ya Anar\u015fist Baylar, Marx ve Engel’in yukarda belirtilen eserlerini hi\u00e7 g\u00f6rmemi\u015flerdir ve s\u00f6ylentilere dayanarak “ele\u015ftiri”ye kendilerini kapt\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r; ya da bunlar, Marx ve Engels’in bu eserlerini biliyorlar ve a\u00e7\u0131k\u00e7a yalan s\u00f6yl\u00fcyorlar.
Birinci “su\u00e7lama”n\u0131n yazg\u0131s\u0131 b\u00f6yledir. Anar\u015fistlerin ikinci “su\u00e7lamas\u0131”, Sosyal-Demokratlar\u0131n devrimci olduklar\u0131n\u0131 g\u00f6rmezlikten gelmeleridir. Sizler devrimci de\u011filsiniz, sizler \u015fiddet devrimini reddedersiniz, siz sosyalizmi yaln\u0131zca oy pusulalar\u0131 yoluyla kurmak istiyorsunuz, diyorlar Anar\u015fist Baylar.
\u015euna kulak verin: “Sosyal-Demokratlar … “devrim”, “devrimci m\u00fccadele”, “elde silah d\u00f6\u011f\u00fc\u015f” s\u00f6zlerini tekrarlamaktan ho\u015flan\u0131rlar. … Ama e\u011fer siz, b\u00fct\u00fcn iyi niyetinizle, onlardan silah isteyecek olsan\u0131z, onlar, size b\u00fcy\u00fck bir ciddiyetle se\u00e7imlerde kullanmak i\u00e7in oy pusulas\u0131 uzatacaklard\u0131r.” “Devrimciler i\u00e7in uygun olan taktiklerir\u0131, yaln\u0131zca, kapitalizme, kurulu iktidara ve mevcut burjuva sisteminin t\u00fcm\u00fcne ba\u011fl\u0131l\u0131k yemini ile bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 ve legal parlemantarizm oldu\u011funu”[87] iddia etmektedirler.
Tabii ki, G\u00fcrc\u00fc anar\u015fistler de, hatta daha da b\u00fcy\u00fck bir g\u00fcvenle ayn\u0131 \u015feyi s\u00f6yl\u00fcyorlar. \u00d6rne\u011fin, a\u015fa\u011f\u0131daki s\u00f6zlerin sahibi, B\u00e2ton’u[88] alal\u0131m.
“Sosyal-Demokrasinin t\u00fcm\u00fc … a\u00e7\u0131k\u00e7a, t\u00fcfeklerin ve silahlar\u0131n yard\u0131m\u0131yla sava\u015fman\u0131n bir burjuva devrim (sayfa 69) y\u00f6ntemi oldu\u011funu, partilerin yaln\u0131zca oy pusulalar\u0131, yaln\u0131zca genel se\u00e7imler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla iktidar\u0131 ele ge\u00e7irebilece\u011fini, ve sonra da parlamenter \u00e7o\u011funluk ve yasama yoluyla toplumu yen\u0131den \u00f6rg\u00fctleyece\u011fini iddia ediyor.”[89]
Anar\u015fist Baylar\u0131n marksizm i\u00e7in s\u00f6yledikleri i\u015fte budur.
Bu “su\u00e7lama”n\u0131n hi\u00e7 bir temeli var m\u0131d\u0131r?
Biz, burada da, anar\u015fistlerin, cehaletlerini ve h\u0131rslar\u0131n\u0131 iftira ile a\u00e7\u0131\u011fa vurduklar\u0131n\u0131 iddia ediyoruz.
\u0130\u015fte ger\u00e7ekler:
Daha 1847’nin sonlar\u0131nda.Karl Marx ve Friedrich Engels, \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu: “Kom\u00fcnistler g\u00f6r\u00fc\u015flerini ve ama\u00e7lar\u0131n\u0131 gizlemeye tenezz\u00fcl etmezler. Ama\u00e7lar\u0131na, ancak b\u00fct\u00fcn mevcut toplumsal ko\u015fullar\u0131n zorla devrilmesiyle ula\u015f\u0131labilece\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a ilan ederler. B\u0131rak\u0131n, egemen s\u0131n\u0131flar, bir kom\u00fcnist devrimiyle titresinler. Proleterlerin zincirlerinden ba\u015fka kaybedecek \u015feyleri yoktur. Ama kazanacaklar\u0131 bir d\u00fcnya vard\u0131r. D\u00fcnyan\u0131n b\u00fct\u00fcn i\u015f\u00e7ileri, birle\u015finiz!”[90] (\u0130talikler benimdir. [J. St.] )
1850’de, Almanya’da yeni bir patlama bekleyen Karl Marx, o zamanki Alman yolda\u015flara, \u015funlan yaz\u0131yordu: “Silahlar ve cephaneler hi\u00e7 bir bahane ile, teslim edilmemelidir. … \u0130\u015f\u00e7iler, kendilerini, bir kumandana … .ve bir genel kurmaya sahip bir proletarya muhaf\u0131z\u0131 halinde ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak \u00f6rg\u00fctlemelidirler. …” Ve bunu “gelecekteki ayaklanma s\u0131ras\u0131nda ve sonras\u0131nda g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulundurman\u0131z gerekir”.[91] (\u0130talikler benimdir. [J. St.])
1851-52’de Marx ve Engels, \u015f\u00f6yle yaz\u0131yordu: “Ayaklanmaya bir kere ba\u015flan\u0131nca, en b\u00fcy\u00fck kararl\u0131l\u0131kla ve sald\u0131r\u0131 durumunda hareket edilir. Savunma her silahl\u0131 ayaklanman\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcd\u00fcr. D\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131z\u0131, g\u00fc\u00e7leri da\u011f\u0131lm\u0131\u015fken \u015fa\u015f\u0131rt\u0131n, k\u00fc\u00e7\u00fck de olsa her g\u00fcn yeni ba\u015far\u0131lar haz\u0131rlay\u0131n. … D\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131z\u0131, size kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7lerini toplayamadan geri \u00e7ekilmeye zorlay\u0131n; bug\u00fcne kadar bilinen (sayfa 70) en b\u00fcy\u00fck devrimci siyaset ustas\u0131 Danton’un dedi\u011fi gibi: l’audace, de l’ audace, encore de l’audace!”[92]
San\u0131r\u0131z, burada, “oy pusulalar\u0131n\u0131n” \u00f6tesinde bir \u015fey kastediliyor.
Nihayet, Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fcn tarihini hat\u0131rlay\u0131n\u0131z. Paris’teki zaferle yetinen ve Versailles’a, kar\u015f\u0131-devrimin bu fesat yuvas\u0131na sald\u0131rmaktan ka\u00e7\u0131nan Kom\u00fcn\u00fcn nas\u0131l bar\u0131\u015f\u00e7\u0131 bir bi\u00e7imde hareket etti\u011fini hat\u0131rlay\u0131n\u0131z. O zamanlar Marx’\u0131n ne dedi\u011fini bilir misiniz? Paris i\u015f\u00e7ilerinin oy sand\u0131\u011f\u0131 ba\u015f\u0131na gitmesi i\u00e7in \u00e7a\u011fr\u0131da m\u0131 bulunmu\u015ftu? Paris i\u015f\u00e7ilerinin uysall\u0131\u011f\u0131n\u0131 onaylam\u0131\u015f m\u0131yd\u0131 (Paris’in t\u00fcm\u00fc, i\u015f\u00e7ilerin elindeydi), yenilen V ersailles’a kar\u015f\u0131 g\u00f6sterdikleri iyi niyeti onaylam\u0131\u015f m\u0131yd\u0131? Marx’\u0131n s\u00f6ylediklerini dinleyin:
“Ne [b\u00fcy\u00fck bir] esneklik, ne [b\u00fcy\u00fck bir] \u00f6zveri yetene\u011fi [var] bu Parislilerde! Alt\u0131 ayl\u0131k a\u00e7l\u0131ktan sonra … Prusya s\u00fcng\u00fclerinin alt\u0131nda ayaklan\u0131yorlar. Tarihte b\u00f6yle bir b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn \u00f6rne\u011fi yoktur. E\u011fer yenilirlerse, kabahat, yaln\u0131zca “iyi niyetlerinde” olacak. \u00d6nce Vinoy, sonra da Paris Ulusal Muhaf\u0131z\u0131n\u0131n gerici kesimi, geri \u00e7ekildikten sonra, derhal Versailles’a y\u00fcr\u00fcmeleri gerekirdi. [ltalikler benimdir. [J. St.]] Vicdani nedenler y\u00fcz\u00fcnden, en uygun an ka\u00e7\u0131r\u0131ld\u0131. Sanki haylaz garabet Thiers, Paris’i silahs\u0131zland\u0131rmaya kalk\u0131\u015fmas\u0131yla, i\u00e7 sava\u015f\u0131 ba\u015flatmam\u0131\u015f gibi, i\u00e7 sava\u015f\u0131 ba\u015flatmak istemediler.”[93]
l\u015fte Karl Marx ve Friedrich Engels b\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcler, b\u00f6yle davrand\u0131lar.
l\u015fte Sosyal-Demokratlar b\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, b\u00f6yle davran\u0131r.
Ama anar\u015fistler tekrarlamaya devam ediyorlar: Marx ve Engels ve onlar\u0131n izleyicileri yaln\u0131zca oylarla ilgileniyorlar – \u015fiddet kullan\u0131lan devrimci eylemi reddediyorlar.
G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi, bu “su\u00e7lama” da, anar\u015fistlerin, marksizmin \u00f6z\u00fc konusundaki cehaletlerini a\u00e7\u0131\u011fa vuran (sayfa 71) bir iftirad\u0131r.
\u0130\u015fte ikinci “su\u00e7lama”n\u0131n da sonu bu<\/p>\n
ANAR\u015e\u0130STLER\u0130N \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc “su\u00e7lama”s\u0131 \u015fudur: Anar\u015fistler, Sosyal-Demokrasinin bir halk hareketi oldu\u011funu yads\u0131rlar, Sosyal-Demokratlar\u0131 b\u00fcrokrat olarak tan\u0131mlarlar ve Sosyal-Demokrasinin proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc plan\u0131n\u0131n devrim i\u00e7in \u00f6l\u00fcm demek oldu\u011funu, Sosyal-Demokratlar bu diktat\u00f6rl\u00fckten yana olduklar\u0131na g\u00f6re, onlar\u0131n, asl\u0131nda proletaryan\u0131n diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc de\u011fil, proletarya \u00fczerine kendi diktat\u00f6rl\u00fcklerini kurmak istediklerini iddia ederler.
Bay Kropotkin’i dinleyelim: “Biz anar\u015fistler, diktat\u00f6rl\u00fck i\u00e7in son h\u00fckm\u00fc verdik. … Biz biliyoruz ki, niyetleri ne kadar d\u00fcr\u00fcst olursa olsun, her diktat\u00f6rl\u00fck devrimin \u00f6l\u00fcm\u00fcne yol a\u00e7acakt\u0131r. Biz biliyoruz ki … diktat\u00f6rl\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcncesi … her zaman k\u00f6leli\u011fi s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7abalam\u0131\u015f olan … h\u00fck\u00fcmet feti\u015fizminin tehlikeli bir \u00fcr\u00fcn\u00fcnden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.”[94] Sosyal-Demokratlar, yaln\u0131zca, devrimci diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc kabul etmekle kalmazlar, \u00fcstelik de, “proletarya \u00fczerinde diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc savunurlar. … \u0130\u015f\u00e7iler, ancak kendi denetimleri alt\u0131nda disiplinli bir ordu olduklar\u0131 s\u00fcrece, onlar i\u00e7in \u00f6nem ta\u015f\u0131r. … Sosyal-Demokrasi, proletarya arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla, devlet mekanizmas\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.” [95]
G\u00fcrc\u00fc anar\u015fistler de ayn\u0131 \u015feyi s\u00f6yl\u00fcyorlar: “Proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc, s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn dolays\u0131z anlam\u0131yla, kesinlikle olanaks\u0131zd\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc savunanlar devlet adamlar\u0131d\u0131r ve onlar\u0131n diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc, proletaryan\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00f6zg\u00fcr faaliyeti de\u011fil, bug\u00fcn var olan ayn\u0131 temsili h\u00fckiimetin, toplumun ba\u015f\u0131na oturtulmas\u0131 olacakt\u0131r:”[96] Sosyal-Demokratlar, diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc, proletaryan\u0131n kurtulu\u015funu kolayla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in de\u011fil, … “Kendi y\u00f6netimleriyle yeni bir liderlik kurmak” i\u00e7in savunuyorlar.[97] (sayfa 72)
\u0130\u015fte Anar\u015fist Baylar\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc “su\u00e7lama”s\u0131 budur.
Anar\u015fistlerin, okuyucular\u0131n\u0131 aldatmak i\u00e7in ortaya att\u0131klar\u0131 her zamanki iftiralardan biri olan bu [“su\u00e7lamay\u0131”] te\u015fhir etmek i\u00e7in, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck \u00e7aba gerekmez
Burada, her diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn, devrimin \u00f6l\u00fcm\u00fc demek oldu\u011funu iddia eden Kropotkin’in, t\u00fcm\u00fcyle yanl\u0131\u015f olan g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc incelemeyece\u011fiz. Bunu, daha sonra, anar\u015fistlerin taktiklerini tart\u0131\u015f\u0131rken, ele alaca\u011f\u0131z. \u015eimdi, yaln\u0131zca, “su\u00e7laman\u0131n kendisine de\u011finece\u011fiz.
Daha 1847’nin sonunda, Karl Marx ve Friedrich Engels, sosyalizmi kurmak i\u00e7in proletarya, siyasi diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc ger\u00e7ekle\u015ftirmelidir, \u00f6yle ki, bu diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn yard\u0131m\u0131yla burjuvazinin kar\u015f\u0131-devrimci sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131 p\u00fcsk\u00fcrtebilsin, onu \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131ndan yoksun edebilsin; bu diktat\u00f6rl\u00fck, birka\u00e7 ki\u015finin diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc de\u011fil, bir s\u0131n\u0131f olarak b\u00fct\u00fcn proletaryan\u0131n diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc olmal\u0131d\u0131r diyorlard\u0131. “Proletarya siyasi \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, b\u00fct\u00fcn sermayeyi, burjuvaziden derece derece \u00e7ekip almak, b\u00fct\u00fcn \u00fcretim aletlerini, y\u00f6netici s\u0131n\u0131f olarak \u00f6rg\u00fctlenmi\u015f proletaryan\u0131n elinde toplamak i\u00e7in kullanacakt\u0131r:”[98]
Yani, proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc, bir s\u0131n\u0131f olarak b\u00fct\u00fcn proletaryan\u0131n, burjuvazi \u00fczerinde diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc olacakt\u0131r, birka\u00e7 ki\u015finin proletarya \u00fczerindeki egemenli\u011fi de\u011fil
Sonralar\u0131, i\u015fte bu d\u00fc\u015f\u00fcnceyi, hemen hemen b\u00fct\u00fcn yap\u0131tlar\u0131nda tekrarlad\u0131lar, \u00f6rne\u011fin Louis Bonaparte’\u0131n Onsekizinci Bru\u0131naire’i, Fransa’da S\u0131n\u0131f M\u00fccadeleleri, Fransa’da \u0130\u00e7 Sava\u015f, Almanya: Devrim ve Kar\u015f\u0131-Devrim, Anti-D\u00fchring ve di\u011ferleri.
Dahas\u0131 var. Marx ve Engels’in proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc nas\u0131l anlad\u0131klar\u0131n\u0131, bu diktat\u00f6rl\u00fc\u011fe ne dereceye kadar olabilir g\u00f6z\u00fc ile bakt\u0131klar\u0131n\u0131 anlayabilmek i\u00e7in, Paris Kom\u00fcn\u00fcne kar\u015f\u0131 tutumlar\u0131nm ne oldu\u011funa bakmak \u00e7ok ilgin\u00e7 olacakt\u0131r. Sorun \u015fudur: proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, yalnlzca anar\u015fistler de\u011fil, kasaplar ve meyhaneciler de (sayfa 73) dahil olmak \u00fczere, \u015fehir k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuvazisi, Marx ve Engels’in darkafal\u0131 ad\u0131n\u0131 verdi\u011fi b\u00fct\u00fcn herkes su\u00e7luyor. Engels, bu darkafal\u0131lara seslenirken, proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc hakk\u0131nda \u015funlan s\u00f6yl\u00fcyor:
“Son zamanlarda, Alman darkafal\u0131s\u0131, \u015fu s\u00f6zlerden dolay\u0131, bir kez daha esasl\u0131 bir korkuya kap\u0131lmakta: Proletarya Diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc. Pekala beyler, bu diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn nas\u0131l bir \u015fey oldu\u011funu\u00f6\u011frenmek istemez misiniz? Paris Kom\u00fcn\u00fcne bak\u0131n. \u0130\u015fte o, proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcyd\u00fc.”[99]
G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi, Engels, proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, Paris Kom\u00fcn\u00fc bi\u00e7iminde anlamaktad\u0131r.
A\u00e7\u0131kt\u0131r ki, marksistlerin anlad\u0131\u011f\u0131 bi\u00e7imde proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ne oldu\u011funu iyi \u00f6\u011frenmek isteyen herkes, Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fc incelemelidir. E\u011fer, Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fcn, ger\u00e7ekten de, birka\u00e7 ki\u015finin proletarya \u00fczerindeki diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131karsa, o zaman – kahrolsun marksizm, kahrolsun proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc! Ama Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fcn ger\u00e7ekten de proletaryan\u0131n burjuvazi \u00fczerindeki diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc oldu\u011funu bulursak, o zaman, marksizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadelelerinde, iftira uydurmaktan ba\u015fka \u00e7areleri olmayan anar\u015fistlerin iftiralar\u0131na a\u011f\u0131z dolusu g\u00fclece\u011fiz.
Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fcn tarihi, iki d\u00f6neme ayr\u0131labilir: Paris’teki i\u015flerin \u00fcnl\u00fc Merkez Komitesi taraf\u0131ndan denetlendi\u011fi birinci d\u00f6nem ve Merkez Komitesinin yetkileri sona erdikten sonra, i\u015flerin denetiminin yeni se\u00e7ilen Kom\u00fcne devredildi\u011fi, ikinci d\u00f6nem. Bu Merkez Komitesi neydi, bile\u015fimi nas\u0131ld\u0131? \u00d6n\u00fcm\u00fczde, Arthur Arnould’un bu sorunun cevab\u0131n\u0131 k\u0131saca veren, Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fcn Basit Tarihi adl\u0131 eseri duruyor. 300.000 Parisli i\u015f\u00e7i, b\u00f6l\u00fckler ve taburlar halinde \u00f6rg\u00fctlendikleri ve saflar\u0131ndan delegeler se\u00e7tikleri s\u0131rada, m\u00fccadele daha hen\u00fcz ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Merkez Komitesi, bu yolla kuruldu.
Arnould \u015f\u00f6yle diyor: “B\u00f6l\u00fckleri ve taburlar\u0131nca k\u0131smi (sayfa 74) se\u00e7imler s\u0131ras\u0131nda se\u00e7ilmi\u015f olan b\u00fct\u00fcn bu yurtta\u015flar [Merkez Komitesi \u00fcyeleri], yaln\u0131zca, delegeleri olduklar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck gruplar taraf\u0131ndan biliniyorlard\u0131. Kimdi bu adamlar, ne bi\u00e7im insanlard\u0131 ve ne yapmak istiyorlard\u0131? Bu “hemen hemen tamamen, d\u00f6rtte \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fcn ad\u0131, sokaklar\u0131 veya i\u015fyerleri d\u0131\u015f\u0131nda bilinmeyen, s\u0131radan i\u015f\u00e7iler ve k\u00fc\u00e7\u00fck memurlardan olu\u015fan isimsizlerin bir h\u00fck\u00fcmetiydi. … Gelenekler alt\u00fcst olmu\u015ftu. Beklenmedik bir \u015fey olmu\u015ftu d\u00fcnyada. Aralar\u0131nda egemen s\u0131n\u0131flardan bir tek ki\u015fi yok\u0131u. Bir tek avukat, mebus, gazeteci veya general taraf\u0131ndan bile temsil edilmeyen bir devrim patlak vermi\u015fti. Bunlar yerine, Creusot’dan bir madenci, bir cilt\u00e7i, bir a\u015f\u00e7\u0131 ve ba\u015fkalan bulunuyordu.”[100]
Arthur Arnould anlatmaya devam ediyor: “Merkez Komitesi \u00fcyeleri \u015f\u00f6yle diyorlard\u0131: “Biz tan\u0131nmam\u0131\u015f ki\u015filer, sald\u0131r\u0131ya u\u011frayan halk\u0131n m\u00fctevaz\u0131 ara\u00e7lar\u0131y\u0131z. … Biz, burada, halk\u0131n iradesinin ara\u00e7lar\u0131 olarak onun sesi olmak, onun zaferini ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in bulunuyoruz. Halk bir Kom\u00fcn istiyor ve biz Kom\u00fcn\u00fcn se\u00e7imini ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in kalaca\u011f\u0131z.” Tam tam\u0131na b\u00f6yle. Bu diktat\u00f6rler, kendilerini, ne y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde, ne de uza\u011f\u0131nda tutuyorlar. \u0130nsan hissediyor ki, onlar, y\u0131\u011f\u0131nlarla birlikte, y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n i\u00e7inde ve y\u0131\u011f\u0131nlar sayesinde ya\u015f\u0131yorlar, her an onlara dan\u0131\u015f\u0131yorlar, onlan dinliyor ve \u00fc\u00e7y\u00fczbin insan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesini, … i\u015fittikleri her \u015feyi, \u00f6zl\u00fc bir bi\u00e7imde iletiyorlar.”[101]
Paris Kom\u00fcn\u00fc, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n birinci d\u00f6neminde b\u00f6yle davrand\u0131.
\u0130\u015fte Paris Kom\u00fcn\u00fc buydu. \u0130\u015fte proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc budur. \u015eimdi, Merkez Komitesi yerine Kom\u00fcn\u00fcn i\u015fleri y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc d\u00f6neme, Kom\u00fcn\u00fcn ikinci d\u00f6nemine ge\u00e7elim. \u0130ki ay s\u00fcren bu iki d\u00f6nemden s\u00f6z ederken, Arnould heyecanla, bunun, halk\u0131n ger\u00e7ek drktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc oldu\u011funu ilan (sayfa 75) ediyor. Dinleyin:
“Bu halk\u0131n, o iki ay boyunca sundu\u011fu muhte\u015fem manzara, … gelece\u011fe bakarken i\u00e7imizi g\u00fc\u00e7 ve \u00fcmitle dolduruyor. Bu iki ay boyunca, Paris’te ger\u00e7ek bir diktat\u00f6rl\u00fck, bir tek adam\u0131n de\u011fil -duruma tek egemen olan- b\u00fct\u00fcn halk\u0131n en tam ve tart\u0131\u015fma kabul etmez diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc vard\u0131. … Bu diktat\u00f6rl\u00fck, 18 Marttan 22 May\u0131sa [1871] kadar, iki aydan fazla, kes\u0130ntisiz devam etti.” Kendi ba\u015f\u0131na “Kom\u00fcn, yaln\u0131zca bir moral g\u00fc\u00e7t\u00fc ve … yurtta\u015flar\u0131n genel sempatisindenba\u015fka madd\u0131 bir g\u00fcce sahip de\u011fildi; halk, y\u00f6netici, tek y\u00f6netici idi; kendileri, kendi polislerini ve kendi yarg\u0131\u00e7l\u0131k sistemlerini kurmu\u015flard\u0131”[102]
\u0130\u015fte Kom\u00fcn\u00fcn bir \u00fcyesi olan ve onun g\u00f6\u011f\u00fcs g\u00f6\u011f\u00fcse m\u00fccadelelerine aktif olarak kat\u0131lan Arthur Arnould, Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fc b\u00f6yle anlat\u0131yor.
Paris Kom\u00fcn\u00fc, \u00fcyelerinden bir ba\u015fkas\u0131 ve ayn\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde aktif bir sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131 olan Lissagaray taraf\u0131ndan da ayn\u0131 bi\u00e7imde tan\u0131mlan\u0131yor.”[103] “Tek y\u00f6netici olarak” halk, “bir adam\u0131n de\u011fil, b\u00fct\u00fcn halk\u0131n diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc” – i\u015fte Paris Kom\u00fcn\u00fc buydu
Engels, darkafal\u0131lar \u00f6\u011frensin diye, “Paris Kom\u00fcn\u00fcne bak\u0131n. \u0130\u015fte o, proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcyd\u00fc.” diye sesleniyor.
Marx ve Engels’in anlad\u0131\u011f\u0131 bi\u00e7imde proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc budur.
G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz gibi, aziz okuyucu, siz ve ben, \u00c7inceyi ne kadar anl\u0131yorsak, Anar\u015fist Baylar da o \u00e7ok “ele\u015ftirdikleri” proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fc ve marksizmi o kadar anl\u0131yorlar.
A\u00e7\u0131kt\u0131r ki, iki t\u00fcr diktat\u00f6rl\u00fck vard\u0131r. Birincisi, halk\u0131 hedef alan, az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc, bir k\u00fc\u00e7\u00fck grubun diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc, Treporlar\u0131n[104] ve \u0130gnatyerlerin[105] diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc. Bu t\u00fcr diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn ba\u015f\u0131nda, genellikle, gizli kararlar alan ve halk\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funun boynundaki ipi daraltan bir (sayfa 76) dan\u0131\u015fmanlar grubu bulunur. Marksistler b\u00f6yle bir diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn d\u00fc\u015fman\u0131d\u0131rlar ve b\u00f6yle bir diktat\u00f6rl\u00fc\u011fe kar\u015f\u0131, bizim g\u00fcr\u00fclt\u00fcc\u00fc anar\u015fistlerimizden \u00e7ok daha kararl\u0131 bir \u015fekilde ve \u00f6zveri ile sava\u015f\u0131rlar.
Bir ba\u015fka t\u00fcr diktat\u00f6rl\u00fck ise, burjuvaziyi, az\u0131nl\u0131\u011f\u0131 hedef alan proleter \u00e7o\u011funlu\u011fun diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc, y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr. Bu diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn ba\u015f\u0131nda, y\u0131\u011f\u0131nlar bulunur. Burada ne bir dan\u0131\u015fmanlar grubuna, ne de gizli kararlara yer vard\u0131r, burada her \u015fey a\u00e7\u0131k\u00e7a, sokaklarda, toplant\u0131larda yap\u0131l\u0131r – \u00e7\u00fcnk\u00fc bu, soka\u011f\u0131n, y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr, b\u00fct\u00fcn ezenleri hedef alan bir diktat\u00f6rl\u00fckt\u00fcr.
Maksistler b\u00f6yle bir diktat\u00f6rl\u00fc\u011fe “d\u00f6rt elle” sar\u0131l\u0131rlar, \u00e7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir diktat\u00f6rl\u00fck, b\u00fcy\u00fck sosyalist devrimin g\u00f6rkemli ba\u015flang\u0131c\u0131d\u0131r.
Anar\u015fist Baylar, bu birbirlerini kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak yads\u0131yan iki diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc kar\u0131\u015ft\u0131rd\u0131lar: ve g\u00fcl\u00fcn\u00e7 duruma d\u00fc\u015ft\u00fcler. Marksizmle de\u011fil, kendi yaratt\u0131klar\u0131 hayallerle sava\u015f\u0131yorlar, Marx ve Engels’le de\u011fil, rahmetli Don Ki\u015fot’un kendi zaman\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 gibi, yel de\u011firmenleriyle sava\u015f\u0131yorlar.
\u0130\u015fte \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc “su\u00e7lama”n\u0131n sonu da budur. (sayfa 77)<\/p>\n
Akhali Droyeba (“Yeni Zamanlar”), Nr. 5, 6, 7 ve 8 11, 18, 25 Aral\u0131k 1906 ve 1 Ocak 1907. \u00c7iveni \u00c7ovreba (“Ya\u015fam\u0131m\u0131z”), Nr. 3, 5, 8 ve 9; 21. 23. 27 ve 28 \u015eubat 1907. Dro (“Zaman”), Nr. 21, 22, 23 ve 26; 4. 5, 6 ve 10 Nisan 1907.<\/p>\n
Dipnotlar<\/strong><\/p>\n [1] Burada kullan\u0131lan bi\u00e7imiyle liberalizm, bir anayasal monar\u015fi bi\u00e7iminde uzla\u015fma pe\u015finde ko\u015fan Rus burjuvazisinin, 1905-06’da b\u00fcy\u00fck toprak a\u011falar\u0131 ve \u00e7arl\u0131k kar\u015f\u0131s\u0131ndaki durumunu yans\u0131tmaktad\u0131r. Siyasi ifadesi Anayasal Demokrat Parti idi. – Ed. s. 9 [*] Bu, bi\u00e7im ve \u00f6z aras\u0131nda bir \u00e7at\u0131\u015fma oldu\u011fu d\u00fc\u015funcesiyle \u00e7eli\u015fmez. Sorun \u015fudur: \u00e7at\u0131\u015fma genel olarak \u00f6z ile bi\u00e7im aras\u0131nda de\u011fildir, ama yeni bir bi\u00e7im arayan ve bu y\u00f6nde \u00e7aba g\u00f6steren yeni \u00f6z ile eski bi\u00e7im aras\u0131ndad\u0131r. B\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131flar, birle\u015fin! Consid\u00e9rant’\u0131n Demokratik Manifesto’sunda ilan etti\u011fi slogan budur. B\u00f6ylesine, s\u0131n\u0131f uzla\u015ft\u0131rma taktikleri ile, b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerin i\u015f\u00e7ileri, i\u015f\u00e7ilere kar\u015f\u0131t olan b\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131flar kar\u015f\u0131s\u0131nda, birle\u015finiz, y\u00fcrekli \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 yapan Marx ve Engels taraf\u0131ndan savunulan uzla\u015fmaz s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesi taktikleri aras\u0131ndaki ortak yan nedir?Ku\u015fkusuz, aralar\u0131nda ortak bir \u015fey yoktur. \u00d6yleyse, \u00c7erkezi\u015fvili Baylar\u0131n aptal izleyicileri b\u00f6ylesine neden z\u0131rvalamaktad\u0131r? Bizleri […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[58],"tags":[],"class_list":{"0":"post-5781","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-josef-stalin"},"yoast_head":"\n
[2] Bernstein, Eduard (1850-1932). – Alman Sosya\u0131.Demokrat\u0131; 1890’larda marksizmin temel g\u00f6r\u00fc\u015flerine sald\u0131rd\u0131 ve revizyonistlerin ve reformistlerin \u00f6nderi haline geldi. -Ed. s. 10
[3] Aral\u0131k G\u00fcnleri. – Moskova i\u015f\u00e7ilerinin Aral\u0131k 1905 ayaklanmas\u0131; bununla, 1905-07 devriminin doru\u011fa ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131. -Ed. s. 16
[4] Yeni-lamark\u00e7\u0131l\u0131k. – B\u00fcy\u00fck Frans\u0131z biyologu, Darwin’in form\u00fcle etti\u011fi evrim teorisinin m\u00fcjdecisi, Jean Baptiste Lamarck’\u0131n (1744-1829) teorilerinin sonradan geli\u015ftirilmesi. Lamark\u00e7\u0131l\u0131k birincil etkiyi, d\u0131\u015f \u00e7evreye ba\u011flar. -Ed, s. 17
[5] Yeni-darvincilik – Modern, evrimbiliminin babas\u0131 Charles Darwin’in (1804-1882) izleyicileri taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen teoridir. Yeni-darvincilik, Darwin’in kendisi organik evrimde bunu ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir etken olarak anlamamas\u0131na ra\u011fmen, do\u011fal se\u00e7imin tam-yetersizli\u011finin \u00fczerinde durmu\u015flard\u0131r. -Ed. s. 17
[6] Freidrich Engels, Herr Eugen D\u00fchring’s Revolution in Science (Anti-D\u00fchring), New York, 1939 -Ed., s. 17
[7] Hegel, Georg Wilhelm Friedrich (1770-1831) – B\u00fcy\u00fck idealist Alman filozofu -Ed., s. 17
[8] Nobati, say\u0131 6, \u00c7erkezi\u015fvili’nin makalesi [Nobati (\u00c7a\u011fr\u0131) G\u00fcrc\u00fc anar\u015fistlerin, 1906’da, Tiflis’te yay\u0131nlad\u0131klar\u0131 haftal\u0131k bir dergi] s. 17
[9] Kropotkin, Peter A. (1842-1921). – Rus co\u011frafyac\u0131s\u0131 ve anar\u015fizrnin teorisyeni! Londra’da s\u00fcrg\u00fcnde ya\u015fad\u0131, 1917 Devriminden sonra Rusya’ya d\u00f6nd\u00fc ve orada \u00f6ld\u00fc -Ed. s. 17
[10] Bu kitap, \u0130ngilizce olacak Modern Science and Anarchism ad\u0131 ile yay\u0131nnland\u0131. London 1903; d\u00fczeltilmi\u015f baski, 1912 -Ed. s. 17
[11] \u00c7erkezi\u015fvili, V. Kropotkin’in izleyicisi ve G\u00fcrcistan’daki anar\u015fist grubun \u00f6nderi. -Ed. s. 17
[12] Sh. G. G\u00fcrc\u00fc anar\u015fisti, Shalva Gogelia’n\u0131n ilk harfleri. -Ed.. s. 17
[13] Ele\u015ftirel Ele\u015ftirinin Ele\u015ftirisi. Burada 1845’te yay\u0131nlanan, Kutsal Aile ya da Bruno Bauer ve \u0130zleyicilerine Kar\u015f\u0131 Ele\u015ftirel Ele\u015ftirinin G\u00f6zden Ge\u00e7irilmesi’ne at\u0131fta bulunmaktad\u0131r. Bu, Marx ve, Engels aras\u0131ndaki ilk ortakla\u015fa yap\u0131tt\u0131r, bilimsel sosyalizmin kurucular\u0131, bu yap\u0131tta, hegelcili\u011fin ilk sistematik ele\u015ftirisine giri\u015fmi\u015flerdir. -Ed. s. 17
[14] Pascal, Blaise (1623-1662). – \u00dcnI\u00fc Frans\u0131z filozofu, matematik\u00e7isi ve fizik\u00e7isi; diferansiyel ve integral hesaplar\u0131 konusunda Leibnitz ve Newton’un habercisi. -Ed. s. 18
[15] Leirnitz, Gottfried Wilhelm (1646-l7l6). – \u00dcnl\u00fc Alman filozofu ve matematik\u00e7isi; felsefede klasik Alman idealizminin \u00f6nc\u00fcs\u00fc say\u0131labilir; matematikte en b\u00fcy\u00fck katk\u0131s\u0131, Newton’dan ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak hesaplamay\u0131 (calculus’u) bulmas\u0131d\u0131r. -Ed. s. 18
[16] Mayer, Julius Robert Von (1814-1878). – Alman fizik\u00e7isi, enerjinin sak\u0131n\u0131m\u0131 teorisinin alt\u0131nda yatan ilkeyi form\u00fcle etmi\u015ftir. -Ed. s. 18
[17] Helmholtz Hermann L. F. Von (l821-1894). – \u00dcnI\u00fc Alman fizik\u00e7isi ve fizyo1o\u011fu, akustik, renk teorisi ve hareket konusunda bir\u00e7ok katk\u0131lar yapm\u0131\u015ft\u0131r. -Ed. s. 18
[18] Notabi, say\u0131 3 ve 9. Sh. G. Aynca bkz. Kropotkin’ n Bilim ve Anar\u015fizm adl\u0131 yap\u0131t\u0131. s. 18
[19] Engels, Ludwig Feuerbach [Frederick Engels, Ludwig Feuerbach and the Outcome of Classical German Philosopy, New York, 1941. s. 11]. s. 19
[20] Engels, Anti-D\u00fchring. s. 19
[21] Proudhon, Pierre Joseph (1809-1865). – Sosyalist teorilerle klasik iktisat\u00e7\u0131lar aras\u0131nda bir orta yol bulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u015fm\u0131\u015f olan k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuva Frans\u0131z anar\u015fisti. s 19
[22] Karl Marx, “Felsefenin Sefaleti” [New York. Marx bu kitab\u0131, 1846-47 k\u0131\u015f\u0131nda, Proudhon’un Systeme des Contradictions Economiques ou Philosophie de la Misere (“\u0130ktisadi \u00c7eli\u015fkiler Sistemi ya da Sefaletin Felsefesi”) adl\u0131 yap\u0131t\u0131na kar\u015f\u0131 bir polemik olarak yazd\u0131.]. s. 19
[23] Spencer, Herbert (1820-1903). – \u0130ngiliz filozofu ve sosyologu; pozitivist ve kapitalizmin savunucusu. Darwin’in do\u011fal evrimde varolmak i\u00e7in m\u00fccadele teorisini toplumdaki insanlara uygulayarak b\u00f6yle bir m\u00fccadelenin ka\u00e7\u0131n\u0131lmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve sosyalizmin olanaks\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. -Ed. s. 19
[24] Ludwig Feuerbach. s. 19
[25] Kapital, Cilt I, “\u00d6ns\u00f6z”. [Karl Marx, Capital, v. I, New York 1947, s. XXI.] s. 20
[26] Ludwig Fuerbach [s. 15-16]. s. 20
[27] Nobati, say\u0131 8. Sh. G. s. 20
[28] Nobati, say\u0131 4, V. \u00c7erkezi\u015fvili’nin makalesi. s. 20
[29] Anti-D\u00fchring, “Giri\u015f” [s. 28]. s. 20
[30] Cuvier, Georges Leopold, Baron de, (1769-1832). – Frans\u0131z naturalisti, kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 anotomi biliminin kurucusu, evrimci teoriye kar\u015f\u0131 t\u00fcrlerin ani genel t\u00fckenmesi ve yarat\u0131lmas\u0131 (kataklizmler) teorisini geli\u015ftirdi. s. 22
[31] Nobati, say\u0131 8. Sh. G. s. 22
[32] Nobati, say\u0131 6. s. 22
[33] Karl Marx, Ekonomi Politi\u011fin Ele\u015ftirisine Katk\u0131, “\u00d6ns\u00f6z” [s. 23-24]. s. 23
[34] Engels, Anti-D\u00fchring, K\u0131s\u0131m III, B\u00f6l\u00fcm II [s, 292-310]. s. 23
[35] Nobati, say\u0131 8, Sh. G. s. 23
[36] Marx, Ekonomi Politi\u011fin Ele\u015ftirisine Katk\u0131, [s. 23]. -Ed. s. 30
[37] Ayn\u0131 eser, s. 12. -Ed. s. 31
[38] Nobati, say\u0131 1, “Monizmiri Ele\u015ftirisi”. s. 31
[39] B\u00fcchner, Ludwig, (1829-99) ve Moleschott, Jacob (1822-92). – A1man “kaba” materyalist filozoflar\u0131, esas olarak mekanik, tarihsellikten uzak ve anti-diyalektik idiler. -Ed, s. 31
[40] Ludwig Feuerbach, Ek, “18. Y\u00fczy\u0131l Frans\u0131z Materyalizmi Tarihi \u00dczerine” Karl Marx, [s. 92-93]. s. 33
[41] Nobati, say\u0131 7, D. Delendi. s. 34
[42] Nobati, say\u0131 6, Sh. G.. s. 34
[43] Nobati, say\u0131 4, \u00c7erkezi\u015fvili. s. 35
[44] Nobati, say\u0131 6, Sh. s. 35
[45] Kropotkin, Bilim ve Anar\u015fizm, ve ayr\u0131ca Anar\u015fi ve Felsefesi. s. 37
[46] Nobati, say\u0131 2. s. 37
[47] Aristoteles (M\u00d6. 384-322). – Yunan filozofu, formel mant\u0131\u011f\u0131n kurucusu, ve ansiklopedik dehaya sahip bir bilgin. Marx onun i\u00e7in “antik\u00e7a\u011f\u0131n en b\u00fcy\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u00fc” diyor. D\u00fc\u015f\u00fcncelerindeki bir\u00e7ok materyalist unsurlara ve e\u011filimlere ra\u011fmen, esas olarak bir idealistti. -Ed. s. 37
[48] Holbach, Paul-Henri (l723-1789). – \u00dcnl\u00fc Frans\u0131z filozofu, materyalist ve ateist; ayd\u0131nlanman\u0131n \u00f6nde gelen bir temsilcisi ve Frans\u0131z devriminin felsef\u0131 alanda \u00f6nc\u00fcs\u00fc. -Ed. s. 37
[49] Nobati, say\u0131 6, Sh. G.. s. 37
[50] Ayn\u0131 eser. s. 39
[51] Ekonomi Politi\u011fin Ele\u015ftirisine Katk\u0131, “\u00d6ns\u00f6z”, [s. 24]. s. 39
[52] Karl Marx, Fransa’da S\u0131n\u0131f M\u00fccadeleleri, 1840-50, Ankara 1967. -Ed. s. 40
[53] Bu y\u0131llar boyunca, Kapital’in II. ve III. ciltlerini yay\u0131na haz\u0131rlama i\u015finin yan\u0131s\u0131ra, Engels, Marx’a ve kendisine ait yaz\u0131lara de\u011fi\u015fik dillerdeki yeni bas\u0131mlan i\u00e7in bir dizi makale ve giri\u015f yazm\u0131\u015ft\u0131r, bunlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 o g\u00fcnk\u00fc marksist bas\u0131nda yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131. -Ed. s. 40
[54] Parantez i\u00e7indeki s\u00f6zler Stalin’e aittir. Bu makalelerde, “Koba”n\u0131n ba\u015fharfi “K.”, imza olarak kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r S. 40
[55] Nobati, say\u0131 1, Sh. G.. s. 40
[56] Felsefenin Sefaleti [The Poverty of Philosophy], s. 147. s. 47
[57] Friedrich Engels; Ailenin, \u00d6zel M\u00fclkiteyin ve Devletin K\u00f6keni, [Ankara 1973, s. 240]. s. 47
[58] Karl Marx, Gotha Program\u0131n\u0131n Ele\u015ftirisi, [Gotha ve Erfurt Programlar\u0131n\u0131n Ele\u015ftirisi, Ankara, 1969, s. 33]. s. 49
[59] Anti-D\u00fchring, [s. 173-175]. s. 53
[60] Kom\u00fcnist Manifesto [Karl Marx and Frederick Engels, Manifesto of the Communisr Party, New York, 1948, s. 30]. s. 56
[61] Considerant, Victor Prosper (1808-93). – Fourier’nin izleyicisi, Frans\u0131z \u00fctopyac\u0131 sosyalisti. 1854’de Teksas’ta \u00fctopik bir koloni kurdu ama \u00e7abalar\u0131 sonu\u00e7 vermedi ve 1869’da Fransa’ya d\u00f6nd\u00fc. s. 60
[62] Almanya’da “Kom\u00fcnist Manifesto”nun Kayna\u011f\u0131 ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda yay\u0131nlanan \u00c7erkezi\u015fvili, Romus ve Labriola’n\u0131n makalelerine bak\u0131n\u0131z. s. 10. s. 61
[63] Ayn\u0131 eser, s. 4. s. 61
[64] Mu\u015fa (“\u0130\u015f\u00e7i”). – 1906’da, Tiflis’teki G\u00fcrc\u00fc anar\u015fistler taraf\u0131ndan bas\u0131lan bir g\u00fcnl\u00fck gazete. -Ed. s. 61
[65] H\u0131ma (“Ses”). – 1906’da, Tiflis’te anar\u015fistler taraf\u0131ndan yay\u0131nlanan bir ba\u015fka g\u00fcnl\u00fck gazete. s. 61
[66] Fourier, Charles (1772-1837). -Bilimsel sosyalist d\u00fc\u015f\u00fcncenin geli\u015fimi \u00fczerine b\u00fcy\u00fck etki yapm\u0131\u015f olan Frans\u0131z \u00fctopik sosyalisti. Engels ona “sosyalizmin atalar\u0131ndan biri” derdi. Fourier, \u00e7e\u015fitli iktisadi i\u015fletmelerden olu\u015facak bir “\u00f6rg\u00fctlenmeye” dayal\u0131 gelecekteki sosyalist sistemde, eme\u011fin oynayaca\u011f\u0131 yarat\u0131c\u0131 rol\u00fcn \u00fczerinde durmu\u015ftur. 1840’larda, Birle\u015fik Devletler’de kurulan, bir \u00e7ok Fourier kolonileri aras\u0131nda en \u00fcnl\u00fcs\u00fc Massachusetts’deki Brook \u00c7iftli\u011fi idi. Albert Fourier’nin bu \u00fclkedeki ba\u015f \u00f6\u011frencisi Albert Brisbane idi. s. 61
[67] Kom\u00fcnist Manifesto, B\u00f6l\u00fcm I ve II. s. 62
[68] Paul Louis, Fransa’da Sosyalizmin Tarihi. s. 62
[69] Karl Kautsky’nin bro\u015f\u00fcr\u00fc, Kom\u00fcnist Manifesto – Bir Eser H\u0131rs\u0131zl\u0131\u011f\u0131, s. 14. Considerant’\u0131n Manifesto’sundan yap\u0131lan aktarma bu safyadad\u0131r. s. 63
[70] Sosyalist-Devrimci Parti. – Pop\u00fclist (Narodnik) gruplarca 1901’de kuruldu, kulaklara ve k\u00f6y k\u00fc\u00e7\u00fck-burjuvazisine dayan\u0131yor, SosyaI-Demokratlara ve marksistlere kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yorlard\u0131. Marksistlerce reddedilen bireysel teoriden yana idiler. -Ed s. 64
[71] Sosyal-Demokratlar. – 1898’de kurulan Rusya Sosyal-Demokrat \u0130\u015f\u00e7i Partisinin \u00fcyeleri. 1903’deki \u0130kinci Kongrede iki par\u00e7aya ayr\u0131ld\u0131: \u00c7o\u011funluktaki (boI\u015fevik) ortodoks marksist par\u00e7a ve az\u0131nl\u0131ktaki (men\u015fevik) oport\u00fcnist par\u00e7a. Bkz: History of the Communist Party of the Soviet Union (Sovyetler Birli\u011fi Kom\u00fcnist Partisi Tarihi), New York 1939. -Ed. s. 64
[72] Revolutsionnaya Russiya, (“Devrimci Rusya”). – Sosyalist-Devrimci Partinin resmi orgam. -Ed. s. 64
[73] Iskra (“K\u0131vilc\u0131m”). – Aral\u0131k 1900’de yay\u0131nlanmaya ba\u015flad\u0131 ve 1903’e kadar, esas olarak Lenin’in y\u00f6netiminde kald\u0131. 1903’te, Rusya SosyaI-Demokrat \u0130\u015f\u00e7i Partisinin b\u00f6l\u00fcnmesi \u00fczerine, men\u015feviklerin eline ge\u00e7ti. O zaman, Partinin de resmi organ\u0131 haline gelmi\u015fti. -Ed. s. 64
[74] Bkz: Anar\u015fistlerin sempozyumu, Ekmek ve \u00d6zg\u00fcrl\u00fck, s. 202. s. 65
[75] Kropotkin, Modern Bilim ve Anar\u015fizm, s. 202. s. 65
[76] Kropotkin, Bir Asinin Konu\u015fmalar\u0131, s. 64 s. 65
[77] Ekme\u011fin Fethi, s. 148. s. 65
[78] Ayn\u0131 eser, s. 52. s. 66
[79] Ayn\u0131 eser, s. 157. s. 66
[80] Nobati, say\u0131 5; s. 68-69. s. 66
[81] Felsefenin Sefaleti [The Poverty of Philosophy, s. 146-147]. s. 67
[82] Kom\u00fcnist Manifesto, B\u00f61\u00fcm II. s. 67
[83] Anti-D\u00fchring, [s. 307], s. 67
[84] Ailenin, \u00d6zel M\u00fclkiyetin ve Devletin K\u00f6keni, [s. 240]. s. 68
[85] Bkz: Fransa’da \u0130\u00e7 Sava\u015f’\u0131n “\u00d6ns\u00f6z”\u00fc s. 68
[86] Gotha Program\u0131n\u0131n Ele\u015ftirisi [Gotha ve Erfurt Programlar\u0131n\u0131n Ele\u015ftirisi, s. 33].. s. 69
[87] Bkz: Sempozyum, Ekmek ve \u00d6zg\u00fcrl\u00fck, s. 21, 22, 23. s. 69
[88] Baton. – G\u00fcrc\u00fc anar\u015fisti, Mikhako Tsereteli’nin takma ad\u0131. -Ed. s. 69
[89] Siyasi \u0130ktidar\u0131n Ele Ge\u00e7irilmesi, s. 3-4. s. 70
[90] Kom\u00fcnist Partisi Manifestosu, [s. 44]. [\u00c7ar sans\u00fcr\u00fcnce izin verilen] baz\u0131 legal bas\u0131mlarda, baz\u0131 s\u00f6zler \u00e7evrilirken \u00e7\u0131kart\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. s. 70
[91] K\u00f6ln Duru\u015fmas\u0131, Marx’\u0131n Kom\u00fcnistlere Hitab\u0131 [Karl Marx, Se\u00e7me Eserler, v. 2, New York, “Merkez Konseyin Kom\u00fcnist Birli\u011fe Hitab\u0131”, s. 164-65] s. 70
[92] Almanya’da Devrim ve Kar\u015f\u0131-Devrim [Frederick Engels, Germany: Revolution and Counter-Revolution, New York 1933, s. 135]. s. 71
[93] Kugelmann’a Mektuplar [Karl Marx, Letters to Kugelmann, New York 1934, s. 123]. s. 71
[94] Kropotkin, Bir Asinin Konu\u015fmalar\u0131, s. 131. s. 72
[95] Ekmek ve \u00d6zgurl\u00fck, s. 62-63. s. 72
[96] Baton, Siyas\u0131 \u0130ktidar\u0131n Ele Ge\u00e7irilmesi, s. 45. s. 72
[97] Nobati, say\u0131 1, s. 5, Baton. s. 72
[98] Kom\u00fcnist Manifesto [s. 30]. s. 73
[99] Fransa’da \u0130\u00e7 Sava\u015f, Engels’in “Giri\u015f”i, [The Civil War in France, New York, 1940, S. 22]. S. 74
[100] Paris Kom\u00fcn\u00fcn\u00fcn Basit Tarihi, s. 107. s. 75
[101] Ayn\u0131 eser, s. 109. s. 75
[102] Ayn\u0131 eser, s. 242, 244. s. 76
[103] Ayn\u0131 eser. s. 76
[104] Trepov, Dimitri F. (1855-1906). – Moskova polis \u015feflerinden, sonralar\u0131 St Petersburg’un genel valisi ve i\u00e7i\u015fleri bakan\u0131 yard\u0131mc\u0131s\u0131. \u0130\u015f\u00e7ilere ve \u00f6\u011frencilere uygulatt\u0131\u011f\u0131 polis zulm\u00fcyle tan\u0131n\u0131r. -Ed. s. 76
[105] \u0130gnatyev, Nikolay P. Count (1832-1908). – \u00c7arc\u0131 general \u00fcnl\u00fc Yahudi k\u0131y\u0131mc\u0131s\u0131. Karde\u015fi, Aleksey P. (1842-1906), Kiev’in sonra 1905’te Odesa’n\u0131n genel valisi idi, o da \u00fcnl\u00fc bir gericidir 1906’da \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. -Ed. s. 76<\/p>\n
[**] 1946’da yay\u0131nlanan “Toplu Eserleri”nin birinci cildine yazd\u0131\u011f\u0131 “Giri\u015f”te, Stalin, sosyalizmin zaferini ger\u00e7ekle\u015ftirmek sorununa bu t\u00fcr yakla\u015fmaya de\u011finiyor:
“… O zamanlar, yazar, marksistler aras\u0131nda ge\u00e7erli olan \u015fu teze ba\u011fl\u0131yd\u0131: sosyalist devrimin zaferi i\u00e7in temel ko\u015fullardan biri, proletaryan\u0131n n\u00fcfusun \u00e7o\u011funlu\u011fu haline gelmesidir, dolay\u0131s\u0131yla, kapitalizmin yetersiz ge!i\u015fimi y\u00fcz\u00fcnden proletaryan\u0131n hen\u00fcz n\u00fcfusun \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerde, sosyalizmin zaferi olanaks\u0131zd\u0131r.
“Bu tez, di\u011fer \u00fclkelerin sosyal-demokratlar\u0131 aras\u0131nda oldu\u011fu kadar, bol\u015fevikler de dahil olmak \u00fczere Rus marksistleri aras\u0131nda da genellikle kabul edilmi\u015f say\u0131l\u0131yordu. Oysa, kapitalizmin Avrupa ve Amerika’daki daha sonraki geli\u015fimi, emperyalizm-\u00f6ncesi kapitalizmden emperyalist kapitalizme ge\u00e7i\u015f ve nihayet, Lenin’in farkl\u0131 \u00fclkelerdeki e\u015fit olmayan iktisadi ve siyasi geli\u015fim yasas\u0131n\u0131 ke\u015ffetmesi, bu tezin yeni geli\u015fim ko\u015fullar\u0131na uymad\u0131\u011f\u0131n\u0131, sosyalizmin zaferinin, kapitalizmin hen\u00fcz en y\u00fcksek geli\u015fim noktas\u0131na eri\u015fmedi\u011fi ve proletaryan\u0131n hen\u00fcz n\u00fcfusun \u00e7o\u011funlu\u011funu olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131, ama kapitalist cephenin proletarya taraf\u0131ndan k\u0131r\u0131lacak \u00f6\u0131\u00e7\u00fcde zay\u0131f oldu\u011fu tek tek \u00fclkelerde, tamamen m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu ortaya koydu. Leninist sosyalist devrim teorisi, b\u00f6ylece, 1915-16’da do\u011fdu. \u00c7ok iyi bilindi\u011fi gibi, Leninist sosyalist devrim teorisi, sosyalist devrimin, mutlaka kapitalizmin en \u00e7ok geli\u015fti\u011fi \u00fclkelerde de\u011fil, ama esas olarak kapitalist cephenin zay\u0131f oldu\u011fu, proletaryan\u0131n bu cepheyi k\u0131rmas\u0131n\u0131n kolay oldu\u011fu, kapitalizinin, diyelim ancak orta bir geli\u015fme seviyesine ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerde zafere ula\u015faca\u011f\u0131 tezinden \u00e7\u0131kar.” -ed.
[***] Bu kitab\u0131n “Sunu\u015f” yaz\u0131s\u0131na (s. 7-8) bak\u0131n\u0131z. -Ed.
[****] Stalin imzas\u0131n\u0131 almadan \u00f6nce, yazar, 1912’lere kadar, Koba, Ko. veya K. imzalar\u0131n\u0131 kullanm\u0131\u015ft\u0131r. -Ed.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"