![](\"http:\/\/2.bp.blogspot.com\/_owDEFydrjRU\/TUaMp50pa9I\/AAAAAAAAArc\/VRczVak_WyA\/s400\/g%25C3%25BCnl%25C3%25BCk2.jpg\")
Selim gibi, g\u00fcnl\u00fck tutmaya ba\u015flayal\u0131m bakal\u0131m. Sonumuz hay\u0131rl\u0131 de\u011fil herhalde onun gibi. Bu defteri bug\u00fcn sat\u0131n ald\u0131m. Art\u0131k Sevin olmad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ve ba\u015fka kimseyle konu\u015fmak istemedi\u011fime g\u00f6re, bu defter kaydetsin beni;<\/p>\n
dert orta\u011f\u0131m olsun. \u201cKimseye s\u00f6yleyemeden, i\u00e7imde kald\u0131, kayboldu,\u201d dedi\u011fim d\u00fc\u015f\u00fcncelerin, duygular\u0131n aynas\u0131 olsun. Kimse dinlemiyorsa beni \u2013 ya da istedi\u011fim gibi dinlemiyorsa \u2013 g\u00fcnl\u00fck tutmaktan ba\u015fka \u00e7are kalm\u0131yor. Can\u0131m insanlar! Sonunda, bana, bunu da yapt\u0131n\u0131z.<\/p>\n
25 Nisan 1970<\/p>\n
***<\/p>\n
Bug\u00fcn, Blake Edwards\u2019\u0131n \u2013 ba\u015foyuncu Peter Sellers- \u201cThe Party\u201d adl\u0131 filmini g\u00f6rd\u00fcm. \u0130yi niyetli ve korkun\u00e7 sakat bir adam\u0131n hikayesi. \u0130lk defa bir komedinin, beni bu kadar yordu\u011funu, bana ac\u0131 geldi\u011fini g\u00f6rd\u00fcm. B\u00f6yle bir insan ne yapabilir? Ya b\u00fct\u00fcn hayat\u0131nca, kendinin ne oldu\u011funu bildi\u011fi i\u00e7in hi\u00e7 k\u0131p\u0131rdamadan, t\u0131rna\u011f\u0131n\u0131 bile oynatmadan bir k\u00f6\u015fede oturur; ya da (Peter Sellers gibi) bir kere ba\u015flay\u0131nca tutamaz kendini art\u0131k. Peki bu adam ne yaps\u0131n? Benim yapt\u0131\u011f\u0131m gibi, y\u0131llarca ya\u015famas\u0131n m\u0131? Sonunda tabii, bir k\u0131z \u00e7\u0131k\u0131yor ve onun kalbini anl\u0131yor. Efendim? Filmin biti\u015fi b\u00f6yle.<\/p>\n
Benim hayat\u0131m\u0131n bir k\u0131sm\u0131 da b\u00f6yle oldu. fakat film gibi hayat bir yerde bitmiyor. Filmin devam\u0131, Sevin\u2019e Londra\u2019da anlatt\u0131\u011f\u0131m gibi oluyor: \u201c Su\u00e7 ve Ceza\u2019da Marmeladov, sarho\u015flar\u0131 heyecanland\u0131ran bir cennet hikayesi anlat\u0131r ve sonunda hepsinin i\u00e7eri al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131, cennetin kap\u0131s\u0131nda bekleyen Marmeladov gibi serserilere de \u201c gelin hergeleler siz de \u2026\u201d denir. Sonra\u2026sonra i\u00e7erde hadise \u00e7\u0131kar\u0131yorlar, masalar\u0131 devirip, aynalar\u0131 k\u0131r\u0131yorlar. Cehaletten, g\u00f6rmemi\u015f olmaktan tabii. Tekrar d\u0131\u015far\u0131 at\u0131l\u0131yorlar sonunda. Sevin, \u201cArt\u0131k meseleni sanat haline getirdin,\u201d dedi. Do\u011fru ya, sanat eseri ile insan, ya\u015far m\u0131 bir insanla ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 gibi. Peter Sellers\u2019\u0131 seyretselerdi, nas\u0131l kendilerini tutamad\u0131klar\u0131n\u0131 anlarlard\u0131. Bir g\u00fcl\u00fc\u015f, bir tatl\u0131 s\u00f6z onu ba\u015ftan \u00e7\u0131kar\u0131r; bir bak\u0131ma zararl\u0131d\u0131r. O tatl\u0131 bak\u0131\u015f\u0131n sahibi, sonra, i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u00fcmitsiz pi\u015fmanl\u0131ktan kurtaramaz onu. Bu a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 da kimse \u00e7ekemez. Sevin bile, \u2018a\u011f\u0131rl\u0131k\u2019 kelimesini kulland\u0131\u011f\u0131m zaman yad\u0131rgamad\u0131. Bilmedi ki ben her \u015feyi hem g\u00f6r\u00fcyor, hem de \u00fcmitsizce \u00f6yle olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00f6ylenmesini bekliyordum. \u015eimdi yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131m\u0131 ve \u00e7aresizli\u011fimi daha iyi g\u00f6r\u00fcyorum. Londra\u2019ya gitmeden \u00f6nce, bana dayan\u0131lmaz gelen ac\u0131 \u00fcmitler i\u00e7indeydim.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn mesele bu imkans\u0131zl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6rmekse, ben onu hi\u00e7 ya\u015famadan da biliyordum. Bu imkans\u0131zl\u0131\u011f\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7ip, onu zorlamadan bir \u015feyler \u00e7\u0131karabilecek miyim? Bilmiyorum. Bunu zaman g\u00f6sterecek.<\/p>\n
26 Nisan<\/p>\n
***<\/p>\n
Eddington’u (The Nature of the Physical World) okuyorum. Y\u0131llar \u00f6nce okumu\u015f oldu\u011fum ‘entropi’ sorunu yine ilgimi \u00e7ekti. Benjamin’in Kafka’y\u0131 anlat\u0131rken, Eddington’un s\u00f6zleriyle benzetme yapmas\u0131 ve entropi. Einstein’a g\u00f6re milyarlarca y\u0131l sonra evren bir \u0131s\u0131 \u00f6l\u00fcm\u00fcyle kar\u015f\u0131la\u015facak -maksimum entropiye ula\u015facak. Bize ne? denebilir. Kafka’n\u0131n deh\u015fetinde entropiyi sezmesinin pay\u0131 var. Ayr\u0131ca insan ya\u015farken ‘sezgi’ ile bu, milyarlarca y\u0131l sonra olacak s\u0131cak \u00f6l\u00fcm\u00fcn deh\u015fetini duyabilir. Bence en korkuncu enerjinin her noktada ayn\u0131 olmas\u0131; ‘Dehumanization’ denilen \u015fey ger\u00e7ekte bu olmal\u0131. Kafka’n\u0131n insanlar\u0131nda gittik\u00e7e bir ilgisizlik, farks\u0131zl\u0131k ba\u015flar. Entropi ba\u015flar yani. Kafka evrendeki keyfi unsurun (random element) art\u0131\u015f\u0131n\u0131 sezmi\u015f olmal\u0131. Kafka’n\u0131n duydu\u011fu deh\u015fet, metafizik bir deh\u015fet de\u011fildi yani. Son derece d\u00fczenli g\u00f6r\u00fcnen, ama asl\u0131nda ak\u0131l d\u0131\u015f\u0131 olan toplumda, ger\u00e7ek\u00fcst\u00fc -ya da d\u0131\u015f\u0131- keyfilikler yer al\u0131r. \u0130nsanlar evrendeki ba\u015fa\u015fa\u011f\u0131 gidi\u015fin fark\u0131ndad\u0131rlar sanki; bu y\u00fczden bir yere ula\u015f\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 (olumlu bir yere) bilirler.<\/p>\n
Asl\u0131nda K. (romanlar\u0131n kahraman\u0131) olumlu bir tiptir; \u00fcmitlidir, sava\u015f\u0131r kazanamayaca\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011fi halde. Bu, asil bir sava\u015ft\u0131r. \u00dcmitsizli\u011fe kar\u015f\u0131 sava\u015ft\u0131r. Entropiye kar\u015f\u0131 sava\u015ft\u0131r. Kafka’n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda olanlar, asl\u0131nda onun bu derin sezgisine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yorlar; yani bu sezgiye sahip olmad\u0131klar\u0131 i\u00e7in onu yanl\u0131\u015f yorumluyorlar.<\/p>\n
Entropi, bireyler i\u00e7in s\u00f6zkonusu bir yasa de\u011fil. Topluluklar\u0131 y\u00f6neten fizik yasalarda keyfili\u011fin zamanla art\u0131\u015f\u0131na dayan\u0131yor; buna g\u00f6re bireyin entropik sezgisi topluma kar\u015f\u0131 tepkileriyle geli\u015febilir bence. Gene Kafka buna \u00f6rnek. B\u00f6ylece Kafka’n\u0131n bireyci olmad\u0131\u011f\u0131, evreni alg\u0131larken ‘insan\u0131n yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve Tanr\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fc’ gibi yorumlar\u0131n tutars\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. Nitekim Dostoyevski de toplumla, \u00f6zellikle kendi toplumuyla derinden ilgili. (Bizim ‘inteligentici’ toplumla ger\u00e7ek ili\u015fki kurmay\u0131 nas\u0131l farkl\u0131 yorumluyorlar.)<\/p>\n
Evrenin d\u00fczeninde keyfi eleman zaman +\u00ec’a do\u011fru gittik\u00e7e artt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, geriye zaman\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131na do\u011fru gidildik\u00e7e entropinin azalmas\u0131 ve yok olmas\u0131 gerekiyor. Yani her \u015feyin kesin ve belirli bir d\u00fczene ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu bir d\u00f6nem vard\u0131. Bu Tanr\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tlamak i\u00e7in kullan\u0131lm\u0131\u015f bir zamanlar. (Cennet ve Cennetten kovulma da ayn\u0131 esasa ba\u011flanabilir.) Fakat ihtimal kanunlar\u0131 da ba\u015flang\u0131ca do\u011fru gittik\u00e7e nas\u0131l kesinlik kazan\u0131r? Yani bir zar at\u0131l\u0131nca \u015fe\u015f gelmesi ihtimali 1\/6’dan 1’e gidebilir mi? Olamaz. Bu kesinlik ta\u015f\u0131r. +\u00ec zamana do\u011fru da 1\/6 yerine nas\u0131l 1\/12 olmayacaksa geriye do\u011fru da de\u011fi\u015femez. Fakat b\u00f6yle olunca da bu ihtimal kanunlar\u0131na ba\u011fl\u0131 keyfilik nas\u0131l artar ya da azal\u0131r? Ya da biz bunun art\u0131p azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 nas\u0131l bilebiliriz?<\/p>\n
22 Haziran 1976<\/p>\n
***<\/p>\n
Per\u015fembe g\u00fcnlerini sevmem. Sabah sekizden ak\u015fam be\u015fe kadar demek istiyorum. y\u00fcz kere, bin kere alt alta yazmak istiyorum: per\u015fembe g\u00fcnlerini sevmem. Sonunda insanlar anlas\u0131n ne demek istedi\u011fimi de sormas\u0131nlar gerisini. Can s\u0131k\u0131c\u0131 an\u0131lar\u0131mdan kurtulmak i\u00e7in daha iyi bir yol bilmiyorum. Per\u015fembe g\u00fcnlerini sevmem. Daha ne istiyorsun benden? Sevmiyorum i\u015fte. Neyi seviyorum ki? \u00c7i\u00e7ekleri de, iki kiloluk gaz tenekelerinin i\u00e7ine doldurdu\u011fum topraklar\u0131n ortas\u0131na saplad\u0131m: ars\u0131z \u00e7i\u00e7ekler yeti\u015ftiriyorum. Tenekeler d\u00fc\u015fmesin diye pencerenin iki kasas\u0131 aras\u0131na \u00e7\u0131talar \u00e7akt\u0131m: daha \u00e7irkin oldu g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fleri.<\/p>\n
\u00c7i\u00e7eklerle birlikte her soluk al\u0131\u015f\u0131m\u0131zda havay\u0131 kirletiyoruz. Daha ne istiyorsunuz benden? Kafeste solucan filan beslememi mi bekliyorsunuz? Midem sa\u011flam olsayd\u0131 yapard\u0131m. Biliyorum, kimseyi kand\u0131ram\u0131yorum: siz gene per\u015fembe g\u00fcn\u00fc ne oldu\u011funu anlatmam\u0131 bekliyorsunuz. Bu uzun giri\u015ften sonra, di\u015fe dokunur bir, ne bileyim, bir esasl\u0131 olay, ya da derinli\u011fi olan bir g\u00f6zlem umuyorsunuz.<\/p>\n
Solucanla ilgili ac\u0131 g\u00fcld\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcme kap\u0131lanlar da olabilir i\u00e7inizde. Bir bilseniz arkas\u0131ndan gelen tats\u0131zl\u0131\u011f\u0131. Bu nedenle, bana kal\u0131rsa, per\u015fembeleri sevmem (usand\u0131m gene de ‘g\u00fcnler’ demeye) s\u00f6z\u00fcn\u00fc, sabr\u0131n\u0131z oldu\u011fu kadar tekrarlay\u0131n daha iyi. Yoksa siz de, ben de pi\u015fman olaca\u011f\u0131z. Per\u015fembe g\u00fcn\u00fc ile yetinmeyece\u011fim. Daha \u015fimdiden, ars\u0131z \u00e7i\u00e7ekleri, solucanlar\u0131 soktum araya; per\u015fembe g\u00fcnlerinden hi\u00e7 bahsetmedi\u011fim halde…<\/p>\n
6 A\u011fustos<\/p>\n
***<\/p>\n
\u201dinsan yar\u0131myamalaklar\u0131n hikayesini \u00f6m\u00fcr boyunca anlatabilir mi? bu belki de dayan\u0131lmaz bir gerginli\u011fi \u00f6m\u00fcr boyunca ya\u015famakla m\u00fcmk\u00fcn olur. b\u00f6yle bir sinirlili\u011fe ne kadar katlan\u0131labilir? insan her an kendini par\u00e7alayarak, kendi etinden kan\u0131ndan vererek ya\u015fayabilir mi? ger\u00e7e\u011fi aramak bu mudur? b\u00f6yle olanlar\u0131 g\u00f6r\u00fcnce; bu sinirin insan\u0131 nas\u0131l dondurdu\u011funu g\u00f6zledik\u00e7e, deh\u015fet i\u00e7ine d\u00fc\u015f\u00fcyorum. her \u015feyi yar\u0131m yapm\u0131\u015f olman\u0131n deh\u015feti de var bunun i\u00e7inde. yeni bir \u015f\u0131k belki de tam bilmekle m\u00fcmk\u00fcn olur.(\u2026)\u201d<\/p>\n
5 eyl\u00fcl (1976)<\/p>\n
O\u011fuz Atay | G\u00fcnl\u00fck<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Selim gibi, g\u00fcnl\u00fck tutmaya ba\u015flayal\u0131m bakal\u0131m. Sonumuz hay\u0131rl\u0131 de\u011fil herhalde onun gibi. Bu defteri bug\u00fcn sat\u0131n ald\u0131m. Art\u0131k Sevin olmad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ve ba\u015fka kimseyle konu\u015fmak istemedi\u011fime g\u00f6re, bu defter kaydetsin beni; dert orta\u011f\u0131m olsun. \u201cKimseye s\u00f6yleyemeden, i\u00e7imde kald\u0131, kayboldu,\u201d dedi\u011fim d\u00fc\u015f\u00fcncelerin, duygular\u0131n aynas\u0131 olsun. Kimse dinlemiyorsa beni \u2013 ya da istedi\u011fim gibi dinlemiyorsa \u2013 g\u00fcnl\u00fck […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[137],"tags":[],"class_list":{"0":"post-6774","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-edebiyat-turkiye"},"yoast_head":"\n