{"id":726,"date":"2010-03-15T01:00:00","date_gmt":"2010-03-14T22:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/localhost\/wordpress\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/"},"modified":"2010-03-15T01:00:00","modified_gmt":"2010-03-14T22:00:00","slug":"sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/","title":{"rendered":"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin"},"content":{"rendered":"

Sahnede canland\u0131r\u0131lan bir karakterdeki birli\u011fin zorunlu\u011fu ve anlam\u0131 hakk\u0131nda s\u00f6ylenenlerin t\u00fcm\u00fc sinema oyuncusunun ba\u015fl\u0131ca g\u00f6revleri i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Hatta tiyatro oyuncusuna oranla sinema oyuncusu i\u00e7in bir karaktere bi\u00e7im kazand\u0131rman\u0131n ve bunun sonucunda karakterin birli\u011fini sa\u011flaman\u0131n \u00e7ok daha ivedi ve \u00d6nemli oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir. Oyunun s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 abartan ya da soyut estetik bir niteli\u011fe sahip ve b\u00f6ylece ger\u00e7ekli\u011fi ara\u00e7s\u0131z yans\u0131tmaktan \u00e7ok uzak olan tiyatro oyunlar\u0131n\u0131n h\u00e2l\u00e2 sahnelenebilece\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrse o zaman \u00f6z\u00fc gere\u011fi sinemay\u0131, ger\u00e7ekli\u011fi realist bir \u015fekilde yans\u0131tabilmek i\u00e7in en geni\u015f olanaklara sahip bir sanat diye tan\u0131mlayabiliriz.<\/p>\n

\n

Okurun dikkatini \u015fu noktaya \u00e7ekmek i\u00e7in “olanak” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc vurgulamak zorunday\u0131m: Sinema sanat\u0131n\u0131n, ilk ve son defa yasalarla peki\u015ftirilmesi gereken belirli y\u00f6ntemlerin herhangi statik bir y\u0131\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndan olu\u015ftu\u011funu iddia etmek niyetinde de\u011filiz. Ku\u015fkusuz sinemada ger\u00e7ekli\u011fin ara\u00e7s\u0131z yans\u0131t\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 soyutlayan g\u00f6relile\u015ftirici \u00e7ekimler de m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr, sinemada da genelle\u015ftirme momentini herhangi bir s\u0131n\u0131ra kadar, a\u015f\u0131n matematiksel siyah-beyaz terkiplerin betimleni\u015fine kadar yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak \u00f6te yandan ayn\u0131 sinema, ara\u00e7s\u0131z bi\u00e7imi i\u00e7indeki ger\u00e7ekli\u011fi azami olas\u0131l\u0131kta yans\u0131tma sanat\u0131na yakla\u015fman\u0131n devasa olanaklar\u0131n\u0131 da sunmaktad\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Genelle\u015ftirmenin derecesi, b\u00fcy\u00fck bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n niteli\u011fini karakterize eden ve sonra sanat eserinde izleyici taraf\u0131ndan duyumsanan \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck duygusuna ili\u015fkin bir sorundur. Bu \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck duygusu kar\u015f\u0131s\u0131nda izleyici ya ger\u00e7ek bir heyecana kap\u0131l\u0131r -ki bu bir sanat eserine verilen de\u011ferin en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr- ya da, bu \u00f6l\u00e7\u00fc zedelenmi\u015fse, esere ilgi duymaz, onu reddeder.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sinema sanat\u0131n\u0131n olanaklar\u0131ndan s\u00f6z etmekle, sanat\u00e7\u0131n\u0131n kendisini yetkinle\u015ftirirken bu olanaklar\u0131 da arzu etmesi gerekti\u011fine ili\u015fkin bir e\u011filimi karakterize etmek istiyorum.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Tiyatroda oldu\u011fu gibi sinemada da kar\u015f\u0131m\u0131za ilk s\u0131rada oyuncu \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n s\u00fcreksizli\u011fi \u00e7\u0131kmaktad\u0131r, ki bu durum canland\u0131r\u0131lan karaktere yarat\u0131c\u0131 \u015fekilde al\u0131\u015fman\u0131n ve ona hakim olman\u0131n s\u00fcreklili\u011fine duyulan ihtiya\u00e7la \u00e7eli\u015fmektedir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Tiyatroya k\u0131yasla sineman\u0131n, ileride tekrar ele alaca\u011f\u0131m\u0131z \u00f6zg\u00fcl ko\u015fullan bu sorunun daha da \u00f6nem kazanmas\u0131na neden olmaktad\u0131r. Tiyatro oyuncular\u0131ndan baz\u0131lar\u0131n\u0131n bir filmde rol ald\u0131klar\u0131 zaman \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 rastlant\u0131 momenti konusunda anlatt\u0131klar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirirsek, say\u0131s\u0131z su\u00e7lama ve protestolarla, hatta a\u011f\u0131r hakaretlerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z. Bunun nedeni, sinemada oyuncu \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n s\u00fcreksizli\u011fini a\u015f\u0131r\u0131 derecede abartmakt\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Oyuncular senaryoyu ayr\u0131nt\u0131lar\u0131yla inceleyemedikleri i\u00e7in canland\u0131racaklar\u0131 karakter hakk\u0131nda ya kendilerine olduk\u00e7a soyut bir fikir aktar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya da y\u00f6netmenle yard\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131n emrine girerek iradesiz birer k\u00f6le haline geldiklerini, kendilerince anla\u015f\u0131lmayan herhangi mekanik bir i\u015fi buyruklar ve ba\u011f\u0131r\u0131p \u00e7a\u011f\u0131rmalarla yapmaya zorland\u0131klar\u0131n\u0131 \u00f6ne s\u00fcrmektedirler. Yine oyuncular, bir g\u00fcn filmin sonu, ertesi g\u00fcn \u0131\u015f\u0131klama, bir ba\u015fka g\u00fcn de filmin ortas\u0131nda yer alan sahneler \u00e7ekildi\u011fi i\u00e7in, karakterin birli\u011fini hissetme olana\u011f\u0131n\u0131n kendilerine tan\u0131nmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayn\u0131 \u015fekilde \u00e7ekim s\u0131ras\u0131nda kendilerini canl\u0131 bir ki\u015fi olarak duyumsamad\u0131klar\u0131n\u0131, \u00e7ekimlerin d\u00fczensiz ve son derece k\u0131sa oldu\u011funu da iddia etmektedirler. Bazen belirli bir bak\u0131\u015f, bir g\u00f6z \u00e7ekiminin \u00e7evrildi\u011fini ve bunun asl\u0131nda oyuncunun bir ay sonra oynayaca\u011f\u0131 bu bak\u0131\u015fla ilgili bir el hareketinin \u00e7ekimine ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu s\u00f6ylemektedirler. Oyuncu taraf\u0131ndan yarat\u0131lmas\u0131 gereken karakter ger\u00e7ekten en ince ayr\u0131nt\u0131ya kadar b\u00f6l\u00fcmlenmi\u015ftir ve sonu\u00e7ta herhangi bir b\u00fct\u00fcn halinde bir araya getirilecektir. Karakterdeki birli\u011fe bi\u00e7im verilen bu tek s\u00fcre\u00e7 bile oyuncunun de\u011fil, y\u00f6netmenin yetkisi dahilindedir. Y\u00f6netmen genellikle oyuncunun bu \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcrecini herhangi bir tarzda g\u00f6zlemesine ya da onunla herhangi bir ili\u015fki kurmas\u0131na izin vermez. \u0130\u015fte sinemada \u00e7al\u0131\u015fan tiyatro oyuncular\u0131n\u0131n genelinde \u015fikayetleri a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 bunlar.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Oyuncuya rol\u00fcn\u00fc somut \u015fekilde birli\u011fi ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7inde duyumsama olana\u011f\u0131n\u0131 tan\u0131maman\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz zorunlu\u011fu acaba ger\u00e7ekten sineman\u0131n teknik \u00f6zelliklerinden mi kaynaklan\u0131yor? Oyuncunun bir sanat\u00e7\u0131 olarak kabul edemeyece\u011fi ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015fmaya zorlanmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemek ger\u00e7ekten m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil mi? Durum elbette b\u00f6yle de\u011fil. Sinemada oyuncularla \u00e7at\u0131\u015fan sanat\u00e7\u0131lardan pek \u00e7o\u011funun uygulad\u0131\u011f\u0131 sistemin yaln\u0131z yetersiz de\u011fil, \u00fcstelik yanl\u0131\u015f oldu\u011fu da a\u00e7\u0131k\u00e7a itiraf edilmelidir. Oyuncunun tiyatrodaki gibi (daha \u00f6nce oyuncular i\u00e7in tiyatroda da bir s\u00fcreksizli\u011fin s\u00f6z konusu oldu\u011funu, ama bunun sinemadakinden \u00e7ok daha k\u0131sa s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc hat\u0131rlatm\u0131\u015ft\u0131m) rol\u00fcne gereken benimseme ve hakim olma s\u00fcrecini sa\u011flayan ko\u015fullar alt\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lacak bir yol, y\u00f6ntem bulmak zorunday\u0131z.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ancak bu noktada, oyuncu \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 \u00e7evirim s\u00fcreci i\u00e7inde tek tek \u00e7ekimlere b\u00f6lmekten vazge\u00e7emeyece\u011fimizi kesinlikle belirtmeliyiz, hatta sinema sanat\u0131n\u0131n geli\u015febilece\u011fi ve geli\u015fmek zorunda oldu\u011fu y\u00f6nsemenin \u00f6z\u00fcn\u00fc do\u011fru anlarsak buna yetkili bile de\u011filiz. Yaln\u0131z oyuncuya \u00e7evirim evresinde oyunun s\u00fcreksizli\u011fine kar\u015f\u0131 m\u00fccadele etme olana\u011f\u0131n\u0131 tan\u0131yan teknik y\u00f6ntem \u00fczerinde konu\u015fabiliriz, ki b\u00f6ylelikle oyuncu kendisine organik \u015fekilde ba\u011fl\u0131, homojen karakteri meydana getiren tekil etkenlerin toplam\u0131n\u0131 t\u00fcm\u00fcyle hissedebilsin ve koruyabilsin. Tiyatro, prova y\u00f6ntemleri geli\u015ftirip haz\u0131rlayarak oyunculara yard\u0131mc\u0131 olur. Anla\u015f\u0131lan sinemada da \u00f6nce bu yolu izlememiz gerekiyor.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na ili\u015fkin bu sistemin ba\u015far\u0131s\u0131z kalmas\u0131ndaki nedenleri hemen ba\u015flang\u0131\u00e7ta a\u00e7\u0131klamaya \u00e7al\u0131\u015fmak istiyorum. Oyuncunun rol\u00fcn\u00fc tekil kurgu par\u00e7alar\u0131na b\u00f6lmenin zorunlu\u011fu sav\u0131, bir sanat eseri yaratmak i\u00e7in y\u00f6netmenin yararlanmak zorunda oldu\u011fu y\u00f6ntemleri dar, s\u0131rf teknolojik y\u00f6nden yorumlamas\u0131 sonucunda beliren bir g\u00f6r\u00fc\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan ele al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Yeni sanat bi\u00e7iminin bu fenomeniyle y\u00f6netmenler sineman\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131ndan bu yana \u00e7ok ciddi ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir \u015fekilde u\u011fra\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Bu y\u00fczden y\u00f6netmenin, sinema sanat\u0131n\u0131n ilk \u00f6nemli eserlerinde g\u00f6r\u00fclen yo\u011fun etkisine \u015fa\u015fmamal\u0131.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ger\u00e7ekten de y\u00f6netmenler sinemada \u00f6zellikle izleyicileri g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler \u00fczerinden yo\u011fun bi\u00e7imde etkilemek i\u00e7in kendilerine \u015fans tan\u0131yan \u00f6zg\u00fcl olanaklar aram\u0131\u015f ve bulmu\u015flard\u0131r. Bu etki \u00f6teki sanat bi\u00e7imlerinden \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Yine y\u00f6netmenler, sinema sanat\u0131nda kurgu diye tan\u0131mlanan g\u00f6rsel ve daha sonra k\u0131smen i\u015fitsel g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerden olu\u015fan \u00f6zel bir kompozisyon bi\u00e7imi de bulmu\u015flard\u0131r. \u00d6teki sanatlara da \u00f6zg\u00fc tekil par\u00e7alar\u0131n ritmik kompozisyonu sinema sanat\u0131 i\u00e7in \u00f6zel, etkileyici bir \u00f6nem kazanm\u0131\u015ft\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc bunun yard\u0131m\u0131yla ger\u00e7ekli\u011fin t\u00fcm zenginli\u011fini (belki edebiyat d\u0131\u015f\u0131nda) ba\u015fka hi\u00e7bir sanat\u0131n yakla\u015famad\u0131\u011f\u0131 bir kapsamda yakalamak m\u00fcmk\u00fcn olmaktayd\u0131.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Kamera ile mikrofon adeta mekan ve zamanda serbest\u00e7e hareket edebilen bir g\u00f6zlemci olarak duyumsanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum \u00e7evrilen ilk filmlere epik bir karakter kazand\u0131rm\u0131\u015f ve belli bir s\u00fcre i\u00e7in y\u00f6netmenle yazar\u0131 canl\u0131 bireyin, insan ki\u015fili\u011finin \u00f6nemini, derinli\u011fini ve karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011fru anlamaktan al\u0131koymu\u015ftur.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Kurgunun yard\u0131m\u0131yla tekrar birle\u015ftirmek \u00fczere kameray\u0131 say\u0131s\u0131z \u00e7evirim yerine ta\u015f\u0131yabilme olana\u011f\u0131, olaylar\u0131 de\u011fi\u015fik zaman d\u00fczeylerine aktarma, zaman\u0131 k\u0131saltabilme ve uzatabilme olana\u011f\u0131, sinema sanat\u0131n\u0131n ger\u00e7ekli\u011fi t\u00fcm kapsam\u0131yla, gnoseolojik y\u00f6nden yans\u0131tma konusunda ilk s\u0131ray\u0131 almas\u0131 sonucunu do\u011furmu\u015ftur. Ancak bu aray\u0131\u015f s\u00fcreci belirli bir geli\u015fim a\u015famas\u0131nda y\u00f6netmenin canl\u0131 insan\u0131, oyuncuyu filmin, \u00f6tekilerle ayn\u0131 de\u011ferde olan ve yarat\u0131c\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 sonu\u00e7land\u0131r\u0131c\u0131 kurgu s\u00fcrecinde b\u00fct\u00fcn\u00fcyle ge\u00e7erli bir malzeme olarak kullan\u0131lan bile\u015fenlerinden biri diye g\u00f6rmesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Oyuncu filmde, deyim yerindeyse u\u00e7aklar\u0131n, motorlu ta\u015f\u0131tlar\u0131n ve a\u011fa\u00e7lar\u0131n aras\u0131nda bir yer tutmaktad\u0131r. Y\u00f6netmen ger\u00e7ekli\u011fi sinemada yans\u0131tmak \u00fczere yeni kompozisyon y\u00f6ntemleri ararken, t\u00fcm\u00fcyle ge\u00e7erli bir film yaratabilmesi i\u00e7in, \u00e7evirim evresinde canl\u0131 insandan ne vazge\u00e7mesi ne de onun s\u0131rf mevcut olmas\u0131 de\u011fil, tersine \u00f6n plana \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, vurgulanmas\u0131 gerekti\u011fini g\u00f6rememi\u015ftir. Ayr\u0131ca bu vurgulaman\u0131n ger\u00e7ek\u00e7i, yani canl\u0131 ve birlik i\u00e7inde kalmas\u0131 zorunludur, aksi takdirde bu canl\u0131 ki\u015finin etkisi bir u\u00e7ak ya da otomobilinkinden \u00e7ok daha g\u00fc\u00e7s\u00fcz kal\u0131r. Ne yaz\u0131k ki y\u00f6netmenlerden baz\u0131lar\u0131n\u0131n filmlerinde bu durum g\u00f6zden ka\u00e7mamaktad\u0131r. Oyuncuyu bir makine gibi kullanmak ve ondan mekanik \u015fekilde davranmas\u0131n\u0131 istemek, kendili\u011finden do\u011fan teorik ifadelerde anlat\u0131m\u0131n\u0131 bulmaktad\u0131r; bu ifadelerin alt\u0131nda, uzun ya da k\u0131sa \u00e7ekimler birbirini \u0130zlerken kurgu ilkelerim mekanik \u015fekilde oyuncu \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na uygulama d\u00fc\u015f\u00fcncesi yatmaktad\u0131r. B\u00fct\u00fcn bu ifadeleri bir kuram diye tan\u0131mlamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir, onlar sadece bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ampirik karakterini hakl\u0131 g\u00f6stermeye u\u011fra\u015fan ifadeler ya da sinemada genel kompozisyon sorunlar\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne hizmet eden deneylerdir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bu esnada tasarlananlar \u015funlard\u0131: Perdede omuz \u00e7ekimi ya da toplu \u00e7ekim yer almaktad\u0131r. Bu nedenle oyuncu kamera kar\u015f\u0131s\u0131ndaki davran\u0131\u015f\u0131n\u0131, omuz \u00e7ekiminin ya da toplu \u00e7ekimin gerektirdi\u011fi bi\u00e7ime do\u011fru \u015fekilde uydurmas\u0131n\u0131 bilmelidir. Perdede birbirini izleyen iki \u00e7ekimin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 etkisi s\u00f6z konusudur; bu durumda ilk \u00e7ekim oyuncu taraf\u0131ndan canland\u0131r\u0131lan rol\u00fcn evrelerinden birini olu\u015fturabilir; ikinci \u00e7ekimse y\u00f6netmenin ya da yap\u0131mc\u0131n\u0131n o s\u0131rada gerekli g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ve oyuncu taraf\u0131ndan canland\u0131r\u0131lan rol\u00fcn \u00e7ok uza\u011f\u0131nda, herhangi bir noktada bulunabilecek rastgele bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc olabilir. Bu nedenle oyuncu ba\u015flang\u0131c\u0131 ve sonu olmayan herhangi k\u0131sa bir \u00e7ekimi, y\u00f6netmenin ya da yap\u0131mc\u0131n\u0131n rol\u00fcn canland\u0131r\u0131lmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda bu oyuncuyu etkilemesi gereken niyetini bilmeden oynayabilmelidir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Perdede oyuncuyu y\u0131ld\u0131r\u0131m h\u0131z\u0131yla bir yerden istenildi\u011fi kadar uzak ba\u015fka bir yere, bir zaman diliminden bir ba\u015fkas\u0131na ta\u015f\u0131yabiliriz. Ama bunu reel \u00e7evirim s\u00fcrecinde s\u00f6z\u00fc ge\u00e7en bu dolays\u0131z anlamda ger\u00e7ekle\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu nedenle oyuncu zaman dilimlerini birbirinden ay\u0131rabilen tekil \u00e7ekimleri y\u00f6netmene kesinkes g\u00fcvenerek oynamak zorundad\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc iki \u00e7ekim aras\u0131ndaki i\u00e7sel ba\u011flam\u0131 sadece y\u00f6netmen bilir, kurgudan sonra filmin hangi bi\u00e7imi alaca\u011f\u0131n\u0131 yaln\u0131z o tasarlayabilir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

\u0130\u015fte oyuncuya, kendisinden beklenen teknik talepler bu \u015fekilde g\u00f6r\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcr. Oyuncunun yarat\u0131c\u0131l\u0131k s\u00fcreci ile bu s\u00fcrecin tekni\u011fi, onun, canland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 karakterdeki i\u00e7 yap\u0131y\u0131 duyumsama m\u00fccadelesinin sonucundan ba\u015fka bir \u015fey olmad\u0131\u011f\u0131 ve birbirinden ne kadar uzak olursa olsun rol\u00fcn\u00fcn t\u00fcm evreleri sadece oyuncunun kendi i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131nda birbirine eklenebilece\u011fi i\u00e7in, oyuncudan beklenenlere ili\u015fkin bu mekanik tasar\u0131mda belirleyici bilgi eksikti. Bu m\u00fccadelede oyuncu yaln\u0131z b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Ve b\u00f6ylece oyuncunun tekni\u011fi filmde genel olarak d\u00fc\u015f\u00fck bir d\u00fczeyde kalm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bu arada \u015funu tekrar vurgulamak isterim: Burada oyuncunun tekni\u011finden ve canland\u0131r\u0131lan karakterin homojenli\u011finden s\u00f6z etti\u011fim zaman, \u00e7evirim s\u00fcrecinde k\u0131sa, birbirinden ayr\u0131 \u00e7ekimlerden yararlanma zorunlu\u011funu asla yads\u0131m\u0131yorum. Mevcut e\u011filimlerden biri de, oyuncuya kolayl\u0131k sa\u011flamak i\u00e7in uzun \u00e7ekimlere ve s\u0131k s\u0131k toplu \u00e7ekimlere ba\u015fvurmakt\u0131r. Asl\u0131nda bu, sahne ko\u015fullar\u0131na ba\u011fl\u0131 tiyatro oyununun \u00f6z\u00fc ile tekni\u011fi taraf\u0131ndan sinema sanat\u0131na getirilmi\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck bir direni\u015fin s\u0131n\u0131r\u0131nda hareket eden bir e\u011filimdir. Bu e\u011filim sinema sanat\u0131n\u0131n, sanatlar aras\u0131nda kendisine \u00f6zg\u00fcl bir yer sa\u011flayan muazzam olanaklar\u0131n\u0131 g\u00f6z ard\u0131 etmektedir; ve bu \u00f6zellik -\u00f6nceden de belirtildi\u011fi gibi- k\u0131sa \u00e7ekimlerle ve sanat eserini meydana getiren pek \u00e7ok tekil b\u00f6l\u00fcmle do\u011frudan bir ili\u015fki i\u00e7indedir. Buna uzanan yol kimseye kapal\u0131 de\u011fildir. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan, sinema sanat\u0131 i\u00e7in ku\u015fkusuz b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem ta\u015f\u0131yan “F\u0131rt\u0131na”(1) filmini genelinde bir tepki diye g\u00f6rmek gerekir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu Film ilk defa oyuncuya kendisini oyun s\u00fcreci i\u00e7inde canl\u0131 bir insan olarak hissetme olana\u011f\u0131m tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Filmi, mekanda ve zamanda, tiyatronun \u00d6zg\u00fcl ko\u015fullar\u0131na ba\u011fl\u0131 \u015fekilde k\u0131s\u0131tlama yolu, sinema sanat\u0131n\u0131n izlemek zorunda oldu\u011fu bir yol de\u011fildir. Sinema sanat\u0131nca sunulan t\u00fcm olanaklar\u0131n b\u00f6l\u00fcnmez zenginli\u011fini kapsayan genel bir \u00e7izgiyi m\u00fccadele ederek izlememiz gerekir. Bu yolda g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ve gelecekte kar\u015f\u0131m\u0131za pek \u00e7ok engel \u00e7\u0131kacakt\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

S\u00fcreklili\u011fin Teorik Ko\u015fullar\u0131<\/p>\n<\/div>\n

\n

Tiyatronun ve de her sanat bi\u00e7iminin g\u00f6revi -bu d\u00fc\u015f\u00fcncemi yineliyorum- ger\u00e7ekli\u011fin sanat eserinde yans\u0131t\u0131larak kolektif \u015fekilde \u0130drak edili\u015finden ve de\u011fi\u015ftirilmesinden ileri gelmektedir. Tiyatronun bununla ilgili sahip oldu\u011fu ara\u00e7lar\u0131 aras\u0131nda oyuncular\u0131n diyalogu belirleyici bir yer tutar. Ger\u00e7ekli\u011fin azamisini yans\u0131tmak sanat\u00e7\u0131n\u0131n g\u00f6revidir. Tiyatroda bu tasar\u0131m genellikle oyuncular \u00fczerinden, insanlar ve hareketleri, s\u00f6zleri \u00dczerinden ve de diyalogun yard\u0131m\u0131yla di\u011fer insanlarla ileti\u015fimleri \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015fir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bunlardan ba\u015fka sahnedeki olaylara insanlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra oyunun dekorlar\u0131 da kat\u0131lmaktad\u0131r; bunlar\u0131n i\u015flevi izleyicilere zaman zaman oyuncuyu \u00e7evreleyen ger\u00e7ekli\u011fi do\u011frudan ve ara\u00e7s\u0131z \u015fekilde g\u00f6stermektir. Ancak tiyatronun do\u011fas\u0131 \u00f6yledir ki, oyunun i\u00e7eri\u011fini d\u0131\u015favuran ba\u015fl\u0131ca \u00f6\u011feyi konu\u015fan insan, yani di\u011fer oyuncularla diyalog i\u00e7inde rol\u00fcn\u00fc canland\u0131ran oyuncu olu\u015fturur.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Oyuncuyu \u00e7evreleyen ger\u00e7ekli\u011fin betimleni\u015fi tiyatronun teknik ko\u015fullar\u0131 nedeniyle b\u00fcy\u00fck \u00d6l\u00e7\u00fcde k\u0131s\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r. Tiyatroda dekora b\u00fcy\u00fck \u00f6nem verilen durumlar da g\u00f6r\u00fclmektedir. Ancak tiyatro bu y\u00f6nde geli\u015fmek isterse olanaklar\u0131 k\u0131sa s\u00fcre sonra t\u00fckenir. Bu y\u00fczden oyuncuya belirli bir an’da e\u015flik eden fenomenler ayr\u0131nt\u0131lar\u0131yla ve her y\u00f6n\u00fcyle betimlenmek istenirse, bu ancak metinde yer alan betimleyici \u00f6\u011fe olarak, yani yine sahnede konu\u015fulan s\u00f6zler \u00fczerinden, oyuncu \u00fczerinden m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Oyunun konusuna organik \u015fekilde ba\u011fl\u0131, ama mekan ve zaman a\u00e7\u0131s\u0131ndan ayr\u0131 bir olay\u0131n ara\u00e7s\u0131z betimleni\u015fi tiyatroda ancak bu olay\u0131n anlat\u0131lmas\u0131 vas\u0131tas\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fir. Haberci, conferencier, “s\u00f6zc\u00fc” gibi bug\u00fcn sahnede s\u0131k s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan fig\u00fcrler tiyatroda tipik birer ara\u00e7 haline gelmi\u015flerdir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sanat\u00e7\u0131n\u0131n yarat\u0131c\u0131 idrak edi\u015f s\u00fcrecinde yans\u0131yan reel d\u00fcnya genelde s\u0131rf oyuncu \u00fczerinden, oyuncunun s\u00f6z, jest, hareket ve davran\u0131\u015f tarz\u0131 \u00fczerinden tiyatro sahnesine aktar\u0131labilir. Bu durum tiyatronun do\u011fas\u0131na uyar.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sinema sanat\u0131nda ise durum farkl\u0131d\u0131r. Sahnede sadece s\u00f6zle aktar\u0131labilenleri sinema sanat\u0131 ara\u00e7s\u0131z betimleyebilir. \u00d6nceden de s\u00f6z\u00fcn\u00fc etti\u011fim teknik temelin \u00f6zg\u00fcll\u00fc\u011f\u00fc, ger\u00e7eklikteki herhangi bir fenomeni izleyiciye ara\u00e7s\u0131z aktarabilme ko\u015fullar\u0131n\u0131 m\u00fckemmel bir tarzda sa\u011flamaktad\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sanatta bir \u015feyi ara\u00e7s\u0131z yans\u0131tman\u0131n hi\u00e7 de zorunlu ve ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne itiraz edilebilir. Her yarat\u0131c\u0131 edime, \u00f6zellikle sanattakine \u00f6zg\u00fc genelle\u015ftirme s\u00fcrecinde -mekan ve zamanda fark g\u00f6zeterek- \u00f6zg\u00fcl fenomenlerin ara\u00e7s\u0131z betimleni\u015finden vazge\u00e7mek ve onlar\u0131, sanat\u00e7\u0131n\u0131n iste\u011fine g\u00f6re herhangi bir, ama yaln\u0131z belirli bir yere yerle\u015ftirilmi\u015f tek bir genelle\u015ftirme i\u00e7inde ifade etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Yarat\u0131c\u0131 s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde genelle\u015ftirmenin zorunlu\u011funu mutlaka kabul etmek gerekir. Ancak bu sav, makul geleneksel bi\u00e7imlere kar\u015f\u0131l\u0131k idealist\u00e7e bir ilkesizlik ya da yeni, ama hen\u00fcz mevcut olmayan d\u0131\u015favurum olanaklar\u0131n\u0131n yads\u0131nmas\u0131 anlam\u0131nda anla\u015f\u0131l\u0131rsa yanl\u0131\u015f ve \u00f6z\u00fc gere\u011fi gerici olur.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ge\u00e7enlerde konu\u015ftu\u011fum bir tiyatro yazar\u0131(2) kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bir oyun i\u00e7in havac\u0131l\u0131k sorunlar\u0131yla ilgili malzemeleri toplarken bunlar\u0131n, sinemada \u00e7ok daha se\u00e7ik, sa\u011f\u0131n ve g\u00fc\u00e7l\u00fc ifade ara\u00e7lar\u0131 bulunmas\u0131ndan dolay\u0131, konulu bir filme k\u0131yas kabul etmez derecede uygun d\u00fc\u015ft\u00fckleri duygusuna kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k y\u00fcreklilikle itiraf etmi\u015fti.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Buradaki somut \u00f6rnekte ger\u00e7ekli\u011fimizin d\u00fc\u015f\u00fcnce d\u00fczeyini de\u011fi\u015ftirici ve geli\u015ftirici etkilerde bulunan \u00f6nemli, muhte\u015fem fenomenlerinden birinin, bir tiyatro sahnesinin asla i\u00e7eremeyece\u011fi mekan boyutlar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen olgular\u0131n\u0131 ancak ara\u00e7s\u0131z ve kapsaml\u0131 \u015fekilde betimledi\u011fimiz zaman izleyicilere her boyutuyla aktarabilece\u011fi ve onlar taraf\u0131ndan anla\u015f\u0131labilece\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Tiyatroda oyuncu sadece tek bir u\u00e7u\u015fu betimleyebilir, edebiyatta ise yazar bu \u00f6yk\u00fcye pilotun i\u00e7sel ya\u015fant\u0131 s\u00fcrecinin d\u0131\u015f\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen \u015feyleri ekler, oysa izleyicilerin bu her iki olguyu ara\u00e7s\u0131z ve eksiksiz bi\u00e7imde duyumsamalar\u0131n\u0131 yaln\u0131z sinema sanat\u0131 sa\u011flayabilir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ayr\u0131ca ara\u00e7s\u0131z bir betimlemenin \u00f6zel bir etkileme g\u00fcc\u00fcne sahip oldu\u011funu an\u0131msatmaya bile gerek yoktur. \u0130zleyicileri etkilemesi bak\u0131m\u0131ndan tiyatronun \u00f6teki sanatlar aras\u0131nda ilk s\u0131ray\u0131 almas\u0131 bir rastlant\u0131 de\u011fildir. Ara\u00e7s\u0131z etkileme konusunda sinema sanat\u0131n\u0131n tiyatrodan \u00e7ok daha fazla malzeme aktarma olana\u011f\u0131na sahip oldu\u011funu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131rsak o zaman olanaklar\u0131n\u0131n zenginli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan sineman\u0131n edebiyata yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve b\u00f6ylece gizil etkileme g\u00fcc\u00fc bak\u0131m\u0131ndan da misli g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir sanat haline geldi\u011fi a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sinema sanat\u0131 fenomenlerin ara\u00e7s\u0131z betimleni\u015finin b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7inde bu fenomenlerin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yans\u0131tan \u00f6zg\u00fcn bir aynad\u0131r. Bu durum sinema sanat\u0131ndaki, izleyicilerin direnmeden yarat\u0131c\u0131 edime kat\u0131lmalar\u0131n\u0131 sa\u011flayan g\u00fc\u00e7l\u00fc etkileme momentini a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r. Sinemada malzemenin -d\u00fczenleni\u015fi her zaman ko\u015fula ba\u011fl\u0131 genelle\u015ftirme momentlerini g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rmadan-ara\u00e7s\u0131z betimleni\u015fi izleyiciyi filmin g\u00f6sterimi s\u0131ras\u0131nda aktif birlikte d\u00fc\u015f\u00fcnmeye zorlar.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sinema sanat\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck ustalar\u0131, ger\u00e7ekli\u011fin \u00e7e\u015fitli fenomenlerini ara\u00e7s\u0131z betimlerken bunun azamisini aktarmay\u0131 ama\u00e7layan bir do\u011frultuda sinema sanat\u0131n\u0131 geli\u015ftirmi\u015fler ve geli\u015ftirmektedirler, ancak bu geli\u015fme bug\u00fcne kadar zorunlu genelle\u015ftirmelerin zarar\u0131na i\u015flemi\u015ftir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Kan\u0131mca bu e\u011filimi y\u00f6netmenin ki\u015fisel be\u011fenisiyle a\u00e7\u0131klamak m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Mutlaka do\u011fru de\u011ferlendirilmesi gereken \u00e7a\u011f\u0131m\u0131z, canl\u0131 ger\u00e7ekli\u011fimiz kar\u015f\u0131m\u0131za o kadar \u00e7ok \u00e7e\u015fitli geli\u015fme s\u00fcre\u00e7leri i\u00e7inde \u00e7\u0131kmaktad\u0131r ki, insan onunla ad\u0131m ba\u015f\u0131 kar\u015f\u0131la\u015fmakta ve karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 birka\u00e7 genelle\u015ftirme halinde iyice kavramaya vakit bulamadan izleyicilere aktarmaktad\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Devrim s\u0131ras\u0131nda pek \u00e7ok inan\u00e7 \u00f6\u011fretisinin nas\u0131l silinip s\u00fcp\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve tahrip edildi\u011fini \u00e7ok iyi biliriz. \u0130nan\u00e7 \u00f6\u011fretilerine, bu kapitalist bilin\u00e7 art\u0131klar\u0131na kar\u015f\u0131 m\u00fccadele h\u00e2l\u00e2 devam ediyor ve ifadesini sanat\u00e7\u0131n\u0131n bir form\u00fcl yerine onun canl\u0131 i\u00e7eri\u011fini ge\u00e7irmesinde buluyor, sanat\u00e7\u0131 adeta izleyicileri g\u00f6sterilenlerin karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir genelle\u015ftirme halinde idrak etmeye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bizi devindiren sorunlarla sadece dolayl\u0131 bir ili\u015fkisi olmas\u0131na kar\u015f\u0131n bir \u00f6rnek vermek istiyorum. Lev Tolstoy “Sava\u015f ve Bar\u0131\u015f” adl\u0131 bir eser yaratm\u0131\u015ft\u0131r, bir eser ki, canl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve bitip t\u00fckenmeyen reel malzemesiyle insan\u0131 b\u00fcy\u00fclemektedir. Ya\u015fl\u0131l\u0131k g\u00fcnlerinde ise “Dirili\u015f” roman\u0131n\u0131 kaleme alm\u0131\u015ft\u0131r. Burada neredeyse her sayfada, her b\u00f6l\u00fcmde genelle\u015ftirmelerle, m\u00fcl\u00e2hazalarla, \u00e7\u0131karsamalarla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z; ki\u015filer daha az hareket etmekte, roman\u0131n geli\u015fmesi i\u00e7inde ki\u015fi ve yer say\u0131s\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azalmaktad\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ayn\u0131 Tolstoy \u00f6mr\u00fcn\u00fcn sonlar\u0131na do\u011fru ne ya\u015fam\u0131n canl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 yans\u0131tan ne de canl\u0131 \u0130nsanlara yer veren, tamamen felsefi makaleler yazm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Tolstoy hakk\u0131nda bu s\u00f6ylediklerim asla eserlerinin ciddi bir de\u011ferlendirmesi say\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Bununla sadece, gen\u00e7likte alg\u0131lanan ger\u00e7eklikten yarat\u0131c\u0131 birikim sayesinde, \u00fcstelik say\u0131s\u0131z tekil momentleri t\u00fcm kapsam\u0131yla ve dolays\u0131z betimlemekten vazge\u00e7meye gerek kalmadan \u00f6nemli ve homojen eserlerin meydana \u00e7\u0131kabilece\u011fine dikkati \u00e7ekmek istedim.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Dogma haline gelen genelle\u015ftirmeler do\u011fall\u0131kla bir geli\u015fmeyi de nitelemektedir, ama g\u00fcn\u00fcm\u00fczde hi\u00e7 ku\u015fkusuz bir ya\u015fl\u0131l\u0131k belirtisine del\u00e2let etmekte, insanlar\u0131 devindiren bir sanat t\u00fcr\u00fcnden uzakla\u015fmakta ve so\u011fuk, kuru bir vaaza d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sinema sanat\u0131n\u0131n izledi\u011fi yol \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken bu sanat\u0131n olanaklar\u0131n\u0131 Tolstoy’un “Sava\u015f ve Bar\u0131\u015f”la g\u00f6sterdi\u011fi ola\u011fan\u00fcst\u00fc yetenekle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmaktan kendimi alamay\u0131\u015f\u0131m\u0131n nedeni budur, hem de bu ayn\u0131 de\u011ferdeki yetene\u011fin idealist bir dogma halinde ve kendi \u015fa\u015faas\u0131 i\u00e7inde donup kalmas\u0131ndan hi\u00e7 korkmadan.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Filmlerimizde malzeme bollu\u011fundan korkmam\u0131za gerek yoktur. Charles Chaplin’in \u00fcnl\u00fc filmi “Parisli Kad\u0131n”\u0131 tutkuyla savunan ki\u015filerle s\u0131k s\u0131k tan\u0131\u015fma f\u0131rsat\u0131 bulmu\u015ftum. Bu film ger\u00e7ekten de b\u00fcy\u00fck bir y\u00f6netmenlik ve oyunculuk sanat\u0131 \u00f6rne\u011fidir. Ancak s\u00f6z konusu bu de\u011fildir. Filmi savunanlar onu sadece bir ustal\u0131k \u00f6rne\u011fi diye g\u00f6rm\u00fcyor, \u00fcstelik yap\u0131m tarz\u0131, tekni\u011fi y\u00f6n\u00fcnden de sinema sanat\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcn\u00fc olu\u015fturan bir \u00f6rnek diye kabul edilmesini istiyorlar. Film \u00e7ok samimi bir tarzda d\u00fczenlenmi\u015ftir. Olaylar genellikle iki ya da \u00fc\u00e7 odada ge\u00e7er. Filmde yer alan tek do\u011fa par\u00e7as\u0131 bir yoldur, burada ki\u015filer son defa kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r ve de\u011fi\u015fik y\u00f6nlere gitmek \u00fczere birbirinden ayr\u0131l\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ayn\u0131 zamanda senaryoyu da kaleme alm\u0131\u015f olan y\u00f6netmen t\u00fcm dikkatini d\u00f6n, be\u015f ki\u015filik samimi bir \u00e7evrede ge\u00e7en k\u00fc\u00e7\u00fck dram\u0131n ince ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na verir. B\u00fct\u00fcn bunlar do\u011frudur, sanki bizim i\u00e7in de olas\u0131 ve kabul edilir g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. “F\u0131rt\u0131na” filmi yorum bak\u0131m\u0131ndan Chaplin’in filmlerine \u00e7ok benzer.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ancak kan\u0131mca bu t\u00fcr bir film \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n karakteri bir\u00e7ok Sovyet sanat\u00e7\u0131s\u0131 i\u00e7in yaln\u0131z kabul edilmez olmakla kalmay\u0131p \u00fcstelik sinema sanat\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn\u00fcyle \u00f6zg\u00fcl, ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 ve etkili olanaklar\u0131ndan uzakla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Chaplin toplumsal karma\u015f\u0131k ya\u015fam\u0131n kendisine kan\u0131tlad\u0131\u011f\u0131 gibi t\u00fcm fenomenlerin b\u00f6l\u00fcnmez zenginli\u011fine ihtiya\u00e7 duymuyordu, \u00e7\u00fcnk\u00fc burjuva d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bu fenomenleri \u00e7oktan bir \u00f6l\u00fc dogmalar dizisine \u00e7evirmi\u015fti. Chaplin bir burjuva \u00e7evresinde ya\u015famakta, d\u00f6rt ki\u015finin k\u00fc\u00e7\u00fck, dar d\u00fcnyas\u0131n\u0131 “\u00f6tekiler”den kolayca ay\u0131rmaktad\u0131r, zira bu “\u00f6tekiler”, kendisi ve hesaba katt\u0131\u011f\u0131 izleyici i\u00e7in haz\u0131r, sonu\u00e7lanm\u0131\u015f ve de\u011fi\u015fmez, bu y\u00fczden ilgin\u00e7 olmayan bir tasar\u0131mlar d\u00fcnyas\u0131d\u0131r. Burjuva izleyicinin genelge\u00e7er kavramlar\u0131 ve kurallar\u0131, kendisini toplumun geli\u015fmesinden do\u011facak tehlikeye kar\u015f\u0131 yal\u0131tlamak istedi\u011fi bir duvard\u0131r; ancak sanat\u00e7\u0131n\u0131n g\u00f6revi bu duvar\u0131n yerinden oynamamas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131r. Bu s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f d\u00fcnyan\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalan engin zenginliklerle ili\u015fki kurmak burjuva sanat\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz \u015fekilde korkutmaktad\u0131r. Bizim izleyicilerimiz ve sanat\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z i\u00e7in durum tamamen de\u011fi\u015fiktir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

\u00c7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n yo\u011fun, karma\u015f\u0131k ya\u015fam\u0131 ile bir filmin bi\u00e7imi aras\u0131ndaki organik ba\u011fdan ku\u015fku duymaya yer yoktur. Ger\u00e7ekli\u011fe elden geldi\u011fince azami \u015fekilde ula\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015fmak, bu ger\u00e7ekli\u011fi perdede ara\u00e7s\u0131z yans\u0131tmak i\u00e7in mevcut ko\u015fullardan yararlanmak bizi zorunlu olarak sinema sanat\u0131n\u0131n \u00f6zg\u00fcl bir yan\u0131na, yani k\u0131sa \u00e7ekimlerin kurgusuna g\u00f6t\u00fcrmektedir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sineman\u0131n, \u00e7evirim s\u00fcrecinde oyuncunun rol\u00fcn\u00fc mekanik \u015fekilde b\u00f6lmeye yol a\u00e7an \u00f6zg\u00fcl olanaklar\u0131ndan birini daha burada hat\u0131rlamamak elde de\u011fil.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Geni\u015f bir dinleyici kitlesi kar\u015f\u0131s\u0131nda tutkuyla konu\u015fan bir oyuncu tasarlayal\u0131m. Dinleyiciler konu\u015fmac\u0131n\u0131n s\u00f6zlerine tepki g\u00f6stermekte, alk\u0131\u015flayarak ve seslenerek s\u00f6z\u00fcn\u00fc kesmektedir. Dinleyicileri, y\u00fcz hatlar\u0131 belirsiz bin ba\u015fl\u0131 bir y\u0131\u011f\u0131n de\u011fil de, \u00e7ok bi\u00e7imli bir birlik olarak g\u00f6stermek istersek, kitlenin ger\u00e7ek anlam\u0131n\u0131 ve reel i\u00e7eri\u011fini, ancak bu kitleyi tekil gruplar halinde ve \u00f6te yandan tekrar her grup i\u00e7indeki belirli, tekil, bireysel insanlar halinde idrak etti\u011fimiz zaman kazanaca\u011f\u0131n\u0131 anlarsak, o zaman hi\u00e7 durmadan kameran\u0131n yerini de\u011fi\u015ftirmek, konu\u015fma s\u0131ras\u0131nda bazen toplu \u00e7ekim yapmak ve konu\u015fmac\u0131yla dinleyicileri g\u00f6r\u00fc\u015f alan\u0131 i\u00e7ine almak, bazen de kitle i\u00e7inde dola\u015fmak ve ki\u015fileri tek tek ya da jest ve ba\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131yla tepki g\u00f6steren tek bir ki\u015fiyi kamerayla tespit etmek zorunda kal\u0131r\u0131z. Elbette konu\u015fmay\u0131 da b\u00f6lmek ve konu\u015fmaya tepki g\u00f6steren dinleyicilerin \u00e7ekimlerini kurgu s\u0131ras\u0131nda konu\u015fmaya eklemek zorunda da kal\u0131r\u0131z, ki b\u00f6ylece \u00e7ok bi\u00e7imli tekil \u00f6\u011felerin birli\u011fi i\u00e7inde bir b\u00fct\u00fcnl\u00fck elde edebilelim.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Konu\u015fman\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc tekil \u00e7ekimler halinde tespit etmenin bu kurgu i\u00e7in gerekli olmad\u0131\u011f\u0131, \u00e7ekimlerin t\u00fcm\u00fcn\u00fc sonradan kurgu masas\u0131nda mekanik olarak tekil par\u00e7alara ay\u0131rmak ve dinleyicilerle ilgili gerekli \u00e7ekimleri araya katmak i\u00e7in konu\u015fman\u0131n hi\u00e7 kesintisiz \u00e7evrilip bitirilmesinin yeterli olaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Ancak sinema tekni\u011finin olanaklar\u0131ndan do\u011fru yararlanmak isteyen y\u00f6netmenler farkl\u0131 bir yol izler. Onlar konu\u015fmac\u0131n\u0131n sadece s\u00f6zlerini tespit etmekle kalmazlar. Herhangi bir eylemde bulunan bir ki\u015fi hakk\u0131nda eksiksiz, canl\u0131 bir izlenim kazanmak i\u00e7in s\u00f6zlere e\u015flik eden jest ve mimiklerin ne kadar b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliriz. Zaman zaman ola\u011fan\u00fcst\u00fc hassas ve karma\u015f\u0131k bu mimiklerin \u00f6nemi s\u00f6zlerin tonlamas\u0131ndan hi\u00e7 de az de\u011fildir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bazen bir s\u00f6z\u00fcn ya da bir t\u00fcmcenin eksiksiz anlam\u0131 tek bir el hareketinde belli olur, bazen bir an i\u00e7in kapanan g\u00f6zler ba\u015fka bir s\u00f6ze, ba\u015fka bir t\u00fcmceye hi\u00e7 beklenmedik patetik bir anlam kazand\u0131m. Hareketli kamera sayesinde sadece sinema sanat\u0131 izleyicinin yo\u011fun dikkatini o \u015fekilde y\u00f6nlendirir ki, oyuncu her devinim evresinde kendini neredeyse en etkili bi\u00e7imde izleyiciye vakfedebilir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bu t\u00fcr bir oyuncu y\u00f6netimi bir konu\u015fman\u0131n monoton s\u00fcrecini ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz \u015fekilde tekil \u00e7ekimlere b\u00f6lmeyi gerektirir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Konu\u015fman\u0131n belirli bir an\u0131nda konu\u015fmac\u0131n\u0131n sadece y\u00fcz\u00fcn\u00fc ve kapal\u0131 g\u00f6zlerini, bir ba\u015fkas\u0131nda kollar\u0131n\u0131 uzatarak a\u00e7m\u0131\u015f konu\u015fmac\u0131y\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Ba\u015fka bir anda ise kamera onun dinleyicilere \u00e7evrilmi\u015f bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 yakalar. Arkada \u00e7apraz kavu\u015fturulmu\u015f ellerin sinirli hareketi de konu\u015fmac\u0131y\u0131 \u00e7ok canl\u0131 \u015fekilde karakterize edebilir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ancak bu malzeme, konu\u015fman\u0131n b\u00f6l\u00fcmleri ayr\u0131 ayr\u0131 saptan\u0131rsa ve kamera ile mikrofonun yeri de\u011fi\u015ftirilirse elde edilebilir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

\u00c7ekim de\u011fi\u015fik noktalara yerle\u015ftirilmi\u015f birka\u00e7 kamerayla paralel \u015fekilde yap\u0131l\u0131rsa, o zaman bu tekil \u00e7ekimlerin kurgusu bile perdedeki konu\u015fman\u0131n a\u00e7\u0131k se\u00e7ik bir yorumuna olanak sa\u011flamaz, \u00e7\u00fcnk\u00fc omuz \u00e7ekimi i\u00e7in \u00f6ng\u00f6r\u00fclen kamera paralel \u015fekilde toplu \u00e7ekim yapan kameraya engel olur. Bu \u00e7ekim s\u00fcrecinin sonucu, bir da\u011f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131k ve tutars\u0131zl\u0131k olacakt\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bu durumda \u015f\u00f6yle sorulabilir: Kurgunun sundu\u011fu zengin olanaklar\u0131, rol\u00fcn\u00fc derinlemesine ve kapsaml\u0131 \u015fekilde yorumlamak i\u00e7in oyuncunun perdedeki karakteri homojen, kesintisiz, azami bir s\u00fcreklilikle canland\u0131rmaya ili\u015fkin do\u011fal iste\u011fine feda m\u0131 etmeli, yoksa sineman\u0131n olanaklar\u0131n\u0131 korumaya ve azami \u015fekilde kullanmaya izin veren y\u00f6ntemler mi aramal\u0131d\u0131r?<\/p>\n<\/div>\n

\n

Bu sorunu \u00e7\u00f6zmenin g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc asl\u0131nda sinema oyuncusunun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kan ana g\u00fc\u00e7l\u00fckt\u00fcr. Bunun a\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan y\u00f6ntemler oyuncu tekni\u011finin i\u00e7eri\u011fini belirler.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Daha \u00f6nce de\u011findi\u011fim gibi bu g\u00fc\u00e7l\u00fck tiyatroda da mevcuttur. Oyuncunun sahneye \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 aras\u0131ndaki kesintiler nitelik bak\u0131m\u0131ndan sinemadaki \u00e7ekimler aras\u0131 ola\u011fan kesintilerden farkl\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

\u0130stenirse bir oyunun i\u00e7eri\u011fi, ezberden okuyan bir oyuncunun sahneyi terketmeden izleyicilere hitap etti\u011fi s\u00fcrekli ve tutarl\u0131, derli toplu bir konu\u015fmaya \u00e7evrilebilir. Ancak tiyatro sanat\u0131 oyunun i\u00e7eri\u011fini eyleme d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr, oyuna bir\u00e7ok karakter katar, eylemleri ve olaylar\u0131 anlatmadan temsil eder. Tiyatro sanat\u0131 oyunun ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 perdelere b\u00f6ler ve b\u00f6ylelikle s\u00fcreleri birbirine ekler.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Oyuncu bir perde boyunca sahnede kalabilir, onu s\u00fcrekli \u015fekilde olaylara dahil etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr, ama tiyatro sanat\u0131 onu yine de kulise iter, \u00e7\u00fcnk\u00fc dopdolu ger\u00e7ek\u00e7i olaylar yeni ve tekrar tekrar yeni ki\u015filerin oyuna kat\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirir, olaylar bu oyuncuyu arka plana atar ve hatta kimi zaman izleyicilerin g\u00f6r\u00fc\u015f alan\u0131ndan tamamen \u00e7\u0131kar\u0131r. O zaman oyuncu kuliste kalmak ve oyunun geli\u015fmesi onu tekrar kendi b\u00fcy\u00fcl\u00fc \u00e7evresine \u00e7ekene kadar beklemek zorunda kal\u0131r.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Tiyatro oyuncusunun rol\u00fcndeki bu s\u00fcreksizli\u011fin sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlikten ilkesel olarak ayr\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tekrar vurgulamak istiyorum.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Ger\u00e7ek\u00e7i, kapsaml\u0131 tutulmu\u015f epik bir tiyatro oyununun sahneleni\u015f ko\u015fullan alt\u0131nda rol\u00fcn\u00fc derli toplu ve s\u00fcrekli oynamaya \u00e7al\u0131\u015fan oyuncunun ki\u015fili\u011finden do\u011fan \u00e7eli\u015fki ger\u00e7ekten de s\u0131rf tiyatro ve sinema de\u011fil, b\u00fct\u00fcn sanatlar i\u00e7in ge\u00e7erlidir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Yineliyorum, bu mevcut \u00e7eli\u015fkiyi a\u015fmak i\u00e7in \u0130zlenecek yolla ilgili soruya, oyuncu tekni\u011finin temelinde yatan anlam\u0131n do\u011fru anla\u015f\u0131lmas\u0131ndan ve bu tekni\u011fe uygun y\u00f6ntemlerin geli\u015ftirilmesinden \u00e7\u0131karak cevap verilir.<\/p>\n<\/div>\n

\n

\u00a0<\/p>\n<\/div>\n

\n

NOTLAR<\/p>\n<\/div>\n

\n

1. “Groza”, 1934; A. Ostrovski’nin ayn\u0131 adl\u0131 oyunundan y\u00f6netmen Vladimir Petrov’un sinemaya uyarlad\u0131\u011f\u0131 bir film.<\/p>\n<\/div>\n

\n

2. “Talihli” ge\u00e7ici ad\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan senaryo \u00fczerinde 1933 y\u0131l\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flayan Nathan Sarchi kastediliyor. Bu senaryoya dayanarak Pudovkin 1938″de “Zafer” filmini \u00e7evirdi.<\/p>\n<\/div>\n

\n

Sinemada Oyuncu, Vsevolod \u0130. Pudovkin, \u00c7eviren: O\u011fuz \u00d6z\u00fcg\u00fcl, Pencere Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sahnede canland\u0131r\u0131lan bir karakterdeki birli\u011fin zorunlu\u011fu ve anlam\u0131 hakk\u0131nda s\u00f6ylenenlerin t\u00fcm\u00fc sinema oyuncusunun ba\u015fl\u0131ca g\u00f6revleri i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Hatta tiyatro oyuncusuna oranla sinema oyuncusu i\u00e7in bir karaktere bi\u00e7im kazand\u0131rman\u0131n ve bunun sonucunda karakterin birli\u011fini sa\u011flaman\u0131n \u00e7ok daha ivedi ve \u00d6nemli oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir. Oyunun s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 abartan ya da soyut estetik bir niteli\u011fe sahip ve b\u00f6ylece ger\u00e7ekli\u011fi […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[112],"tags":[],"class_list":{"0":"post-726","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","6":"category-yedinci-sanat"},"yoast_head":"\nSinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin - narteks.net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Sahnede canland\u0131r\u0131lan bir karakterdeki birli\u011fin zorunlu\u011fu ve anlam\u0131 hakk\u0131nda s\u00f6ylenenlerin t\u00fcm\u00fc sinema oyuncusunun ba\u015fl\u0131ca g\u00f6revleri i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Hatta tiyatro oyuncusuna oranla sinema oyuncusu i\u00e7in bir karaktere bi\u00e7im kazand\u0131rman\u0131n ve bunun sonucunda karakterin birli\u011fini sa\u011flaman\u0131n \u00e7ok daha ivedi ve \u00d6nemli oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir. Oyunun s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 abartan ya da soyut estetik bir niteli\u011fe sahip ve b\u00f6ylece ger\u00e7ekli\u011fi […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"narteks.net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2010-03-14T22:00:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Tar\u0131k\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@narteks\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@narteks\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Yazan:\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Tar\u0131k\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"26 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/\"},\"author\":{\"name\":\"Tar\u0131k\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca\"},\"headline\":\"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin\",\"datePublished\":\"2010-03-14T22:00:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/\"},\"wordCount\":5187,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg\",\"articleSection\":[\"Yedinci Sanat\"],\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/\",\"name\":\"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin - narteks.net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg\",\"datePublished\":\"2010-03-14T22:00:00+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Anasayfa\",\"item\":\"https:\/\/narteks.net\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#website\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/\",\"name\":\"narteks.net\",\"description\":\"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#organization\"},\"alternateName\":\"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/narteks.net\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#organization\",\"name\":\"narteks.net\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png\",\"width\":300,\"height\":90,\"caption\":\"narteks.net\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/x.com\/narteks\",\"https:\/\/instagram.com\/narteksnet\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca\",\"name\":\"Tar\u0131k\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Tar\u0131k\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/narteks.net\"],\"url\":\"https:\/\/narteks.net\/index.php\/author\/narbak\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin - narteks.net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin","og_description":"Sahnede canland\u0131r\u0131lan bir karakterdeki birli\u011fin zorunlu\u011fu ve anlam\u0131 hakk\u0131nda s\u00f6ylenenlerin t\u00fcm\u00fc sinema oyuncusunun ba\u015fl\u0131ca g\u00f6revleri i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Hatta tiyatro oyuncusuna oranla sinema oyuncusu i\u00e7in bir karaktere bi\u00e7im kazand\u0131rman\u0131n ve bunun sonucunda karakterin birli\u011fini sa\u011flaman\u0131n \u00e7ok daha ivedi ve \u00d6nemli oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir. Oyunun s\u0131n\u0131rl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 abartan ya da soyut estetik bir niteli\u011fe sahip ve b\u00f6ylece ger\u00e7ekli\u011fi […]","og_url":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/","og_site_name":"narteks.net","article_published_time":"2010-03-14T22:00:00+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"Tar\u0131k","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@narteks","twitter_site":"@narteks","twitter_misc":{"Yazan:":"Tar\u0131k","Tahmini okuma s\u00fcresi":"26 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/"},"author":{"name":"Tar\u0131k","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca"},"headline":"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin","datePublished":"2010-03-14T22:00:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/"},"wordCount":5187,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg","articleSection":["Yedinci Sanat"],"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/","url":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/","name":"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin - narteks.net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg","datePublished":"2010-03-14T22:00:00+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#primaryimage","url":"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg","contentUrl":"http:\/\/4.bp.blogspot.com\/_KY1Ez0TsjN8\/SmLsheP-8QI\/AAAAAAAAKa8\/mQrr5coUsUc\/s400\/PudovkinVsevolodd+1.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/2010\/03\/15\/sinema-oyuncusunun-calismasindaki-sureksizlik-vsevolod-i-pudovkin\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Anasayfa","item":"https:\/\/narteks.net\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Sinema oyuncusunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131ndaki s\u00fcreksizlik | Vsevolod \u0130. Pudovkin"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/narteks.net\/#website","url":"https:\/\/narteks.net\/","name":"narteks.net","description":"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe","publisher":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#organization"},"alternateName":"K\u00fclt\u00fcr Sanat Edebiyat Felsefe","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/narteks.net\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"tr"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/narteks.net\/#organization","name":"narteks.net","url":"https:\/\/narteks.net\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png","contentUrl":"https:\/\/narteks.net\/wp-content\/uploads\/narteks.png","width":300,"height":90,"caption":"narteks.net"},"image":{"@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/x.com\/narteks","https:\/\/instagram.com\/narteksnet"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/61f37d9834294b72d31d274e7ed79bca","name":"Tar\u0131k","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/narteks.net\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/50865afb55632c4ae467e0af0930f6510aa2297d8014be502a55b14f3b7550cf?s=96&d=mm&r=g","caption":"Tar\u0131k"},"sameAs":["http:\/\/narteks.net"],"url":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/author\/narbak\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/726","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=726"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/726\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=726"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=726"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/narteks.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=726"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}